I SA/Wa 2136/05
WyrokWSA w Warszawie2006-03-08
Skład orzekający: Sędzia NSA Joanna Banasiewicz, Sędzia WSA Gabriela Nowak, Asesor WSA Jerzy Siegień
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy świadczenie pielęgnacyjne przysługuje matce, której niepełnosprawna córka przebywa w internacie placówki zapewniającej całodobową opiekę od poniedziałku do piątku, ale nie przez cały tydzień?Ratio decidendi
Sąd uznał, że świadczenie pielęgnacyjne może przysługiwać, jeśli placówka, w której przebywa dziecko, nie zapewnia całodobowej opieki przez co najmniej 5 dni w tygodniu, co jest warunkiem wyłączającym przyznanie świadczenia. Organy administracji nieprawidłowo zinterpretowały przepis, nie odnosząc się do treści zaświadczenia wskazującego na ograniczony czas opieki w internacie.Stan faktyczny
Skarżąca E. B. wniosła o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad niepełnosprawną córką I. B. Organy administracji odmówiły przyznania świadczenia, wskazując, że córka przebywa w internacie Ośrodka Szkolno-Wychowawczego, który zapewnia całodobową opiekę przez 5 dni w tygodniu. Skarżąca zarzuciła, że zaświadczenie ze szkoły jednoznacznie wskazuje, iż internat nie zapewnia całodobowej opieki przez cały tydzień, a dziecko przebywa w nim tylko w dni nauki szkolnej.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy S. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz Sędziowie WSA Gabriela Nowak /spr./ Asesor WSA Jerzy Siegień Protokolant Małgorzata Mierzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2006 r. sprawy ze skargi E. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] września 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wójta Gminy S. z dnia [...] września 2005 r., nr [...]; 2.stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz skarżącej E. B. kwotę 31 (trzydzieści jeden) zł i 60 (sześćdziesiąt ) gr tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
I SA/WA 2136/05
UZASADNIENIE
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją nr Nr [...] z dnia [...] września 2005 roku, po rozpatrzeniu odwołania E. B. od decyzji wydanej z upoważnienia Wójta Gminy S. przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. Nr [...] z dnia [...] września 2005r. w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego, zaskarżoną decyzję utrzymało w mocy.
W toku postępowania administracyjnego ustalono, iż decyzją z dnia [...] września 2005 roku Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. odmówił E. B. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad córką I. B. urodzoną [...] 02.1992r.
W uzasadnieniu decyzji organ pierwszoinstancyjny wskazał, iż zgodnie z art. 17 ust.5 pkt 2 lit. b ustawy oświadczeniach rodzinnych z dnia 28 listopada 2003 roku, świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki została umieszczona w rodzinie zastępczej albo w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu z wyjątkiem zakładów opieki zdrowotnej.
Podniósł, iż córka E. B., I. przebywa w internacie Ośrodka Szkolno - Wychowawczego [...] w K. Z zaświadczenia wydanego przez placówkę wynika, że internat Ośrodka zapewnia wychowankom całodobową opiekę od poniedziałku do piątku.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. ustaliło, że skarżąca E. B. złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad córką I. B. Do wniosku skarżąca dołączyła orzeczenie o niepełnosprawności z dnia [...] października 2002roku dotyczące córki wydane do dnia 5 lutego 2008 roku.
Organ Odwoławczy wskazał, iż Specjalny Ośrodek Szkolno – Wychowawczy, w którym przebywa i uczy się córka skarżącej jest instytucją zapewniającą całodobowe utrzymanie w rozumieniu art. 3 pkt 7 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych.
Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie E. B.
W skardze podniosła, iż zaświadczenie ze szkoły córki, które znajduje się w aktach jednoznacznie wskazuje, że ośrodek nie jest placówką pełniącą całodobową opiekę.
Internat szkolny jest czynny od godziny 13.00 w poniedziałek do godzinny 16.00 w piątek. Wszystkie dni wolne od nauki, święta, wakacje i ferie dziecko przebywa w domu.
Skarżąca wskazała, że ponosi koszty pobytu córki w internacie oraz jej wyżywienia. Podnosiła, że oprócz tego musi wyposażyć dziecko w pościel, ręczniki, środki czystości, odzież, przybory szkolne i podręczniki.
Wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławczego w P. wnosiło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Kontrola sądowa sprawowana w trybie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi obejmuje wyłącznie ocenę dotyczącą zgodności z przepisami prawa zaskarżonej decyzji, aktu lub czynności.
Rozpatrując niniejszą sprawę Sąd uznał, że skarga była uzasadniona.
Zgodnie z wyrażoną w art. 7 kpa zasadą prawdy obiektywnej organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością.
W aktach administracyjnych znajduje się zaświadczenie Ośrodka Szkolno – Wychowawczego [...] w K., z którego wynika, że ośrodek nie jest instytucją zapewniającą całodobowe utrzymanie dziecka. Podstawowym celem statutowym ośrodka jest cel edukacyjny. W ośrodku funkcjonuje szkoła podstawowa, gimnazjum oraz internat, w którym zakwaterowani są uczniowie szkoły podstawowej i gimnazjum, zamieszkujący poza miejscem lokalizacji ośrodka. Placówka zapewnia całodobową opiekę uczniom, przebywającym w internacie ośrodka od poniedziałku od godziny 13.30 do piątku do godziny 16.00.
Organy obu instancji nie odniosły się do treści powołanego zaświadczenia, a w szczególności do wskazanego okresu czasu, przez który dziecko ma zapewnioną opiekę w internacie.
Stosownie do art. 17pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych " świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem przysługuje matce lub ojcu dziecka albo opiekunowi faktycznemu dziecka, jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności."
Stosownie do pkt 5 lit. b) cyt. artykułu świadczenia pielęgnacyjne nie przysługują, jeżeli osoba wymagająca opieki została umieszczona w rodzinie zastępczej albo w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji, w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu z wyjątkiem zakładów opieki zdrowotnej.
Intencją ustawodawcy wyrażoną w art. 17 powołanej ustawy było bowiem dostarczenie świadczeń pieniężnych osobie zdolnej do pracy, lecz nie podejmującej zatrudnienia ze względu na konieczność sprawowania stałej opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem. Jeżeli dziecko przebywa przez okres 5 dni tygodniowo w placówce, to tym samym odpada przeszkoda do podjęcia zatrudnienia.
Z treści zaświadczenia Ośrodka Szkolno – Wychowawczego [...] w K., nie wynika aby placówka ta zapewniała całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu. Oznacza to, w świetle złożonego zaświadczenia, iż nie zostało spełnione kryterium pięciodniowej całodobowej opieki wynikające z art. 17 pkt. 5 lit. b) powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych.
Organ ponownie rozpoznając sprawę powinien wyjaśnić kwestię charakteru ośrodka, w którym przebywa córka skarżącej, w szczególności, czy rzeczywiście placówka zapewnia całodobową opiekę przez 5 dni w tygodniu tzn. kiedy uczeń może przybyć do ośrodka i kiedy musi go opuścić, a ponadto czy placówka zapewnia opiekę poza dniami nauki szkolnej, w okresie przerw pracy w szkole.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c oraz art. 152, art. 200 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło