I SA/Wa 2137/11

PostanowienieWSA w Warszawie2012-01-31

Skład orzekający: Referendarz sądowy Lucyna Picho

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, której jedynym dochodem jest emerytura, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej zasiłku celowego, zwłaszcza gdy ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewiduje ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że osobie fizycznej, której jedynym dochodem jest emerytura, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, jeśli jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że nie jest w stanie ponieść kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla własnego utrzymania. W przypadku spraw z zakresu pomocy społecznej, strona jest ustawowo zwolniona z kosztów sądowych, co oznacza, że wniosek o zwolnienie od tych kosztów nie podlega rozpoznaniu.
Stan faktyczny
A. O. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję o odmowie przyznania pomocy w formie posiłków. Jednocześnie A. O. wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu. Skarżący jest osobą w podeszłym wieku, pozostaje sam w gospodarstwie domowym, a jego jedynym dochodem jest emerytura w wysokości [...] zł. Dokumenty potwierdziły jego trudną sytuację materialną.
Rozstrzygnięcie
Przyznano A. O. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia przyznać A. O. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w [...]. W związku z wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Działu Pomocy [...] Ośrodka Pomocy Społecznej Dzielnicy [...] z dnia [...] kwietnia 2011., o odmowie przyznania pomocy w formie posiłków w stołówce "[...]", skarżący A. O. wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie z urzędu adwokata. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu skarżący ujawnił, że jest osobą w podeszłym wieku pozostaje sam w gospodarstwie domowym, zamieszkuje w mieszkaniu o powierzchni [...] m2. Źródłem dochodu wnioskodawcy jest emerytura w wysokości [...] zł. Z oświadczenia wynika ponadto, że skarżący nie dysponuje żadnymi oszczędnościami i prawami majątkowymi przynoszącymi pożytki, jak również nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem bądź radcą prawnym. Nadmienić należy, że dokumenty zgromadzone w aktach administracyjnych w tym kwestionariusz rodzinnego wywiadu środowiskowego potwierdzają informacje ujawnione przez skarżącego w urzędowym formularzu. Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy zauważyć należy, że stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 powołanej ustawy). Stosownie do art. 239 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie organu w sprawie z zakresu pomocy społecznej. Skoro więc A. O. korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, nie ta część wniosku o przyznanie prawa pomocy nie podlegała rozpoznaniu. Odnosząc się do żądania strony skarżącej o przyznanie pełnomocnika z urzędu stwierdzić należało, że skoro jak wynika z zgromadzonej w aktach sprawy dokumentacji, jedynym dochodem skarżącego jest emerytura w wysokości [...] zł, przyjąć należy, że sytuacja materialna wnioskodawcy jest na tyle trudna, iż daje podstawy do przyznania mu adwokata z urzędu. Oczywistym jest, że z ujawnionej kwoty emerytury, która jest jedynym dochodem skarżącego nie byłby on w stanie bez uszczerbku dla własnego utrzymania ponieść kosztów związanych z ustanowieniem w sprawie profesjonalnego pełnomocnika. Mając powyższe na uwadze, w oparciu o wyżej powołane przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło