I SA/Wa 2139/23

WyrokWSA w Warszawie2024-06-26

Skład orzekający: Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Przemysław Żmich, Marek Maliński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent m.st. Warszawy, który nie wykonał prawomocnego wyroku zobowiązującego go do rozpoznania wniosku z 1949 r. w terminie, podlega karze grzywny na podstawie art. 154 § 1 PPSA, a także czy zasadne jest przyznanie skarżącym dodatkowych sum pieniężnych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zasadne jest wymierzenie Prezydentowi m.st. Warszawy grzywny w wysokości 1000 zł za okres zwłoki w wykonaniu wyroku od 30 marca 2023 r. do 6 listopada 2023 r., zważywszy na ponad 7-miesięczny okres opóźnienia. Jednocześnie Sąd uznał za bezzasadne żądania dotyczące stwierdzenia rażącej bezczynności organu oraz przyznania dodatkowych sum pieniężnych, ponieważ Naczelny Sąd Administracyjny w poprzednim postępowaniu (sygn. akt I OSK 1514/23) dokonał już oceny tych kwestii, uwzględniając fakt zawieszenia postępowania przez Prezydenta m.st. Warszawy.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na niewykonanie przez Prezydenta m.st. Warszawy wyroku WSA z 27 maja 2021 r., który zobowiązywał organ do rozpoznania wniosku z 1949 r. o przyznanie prawa własności czasowej. W poprzednim postępowaniu (sygn. akt I SA/Wa 1103/22) WSA wymierzył Prezydentowi grzywnę, ale NSA uchylił wyrok w części dotyczącej stwierdzenia rażącego naruszenia prawa i przyznania sum pieniężnych, przyznając te sumy w innej wysokości. Obecna skarga dotyczy okresu po poprzednim wyroku, a skarżący domagali się wymierzenia grzywny oraz przyznania dodatkowych sum pieniężnych. Prezydent m.st. Warszawy wniósł o oddalenie skargi, wskazując na analogiczne sytuacje w innych sprawach i zawieszenie postępowania dekretowego z powodu śmierci jednego z wnioskodawców.
Rozstrzygnięcie
1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1000 (tysiąc) złotych; 2. oddala skargę w pozostałej części; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz E. P., T. Z., H. P. [1], H. P. [2], A. R. i L. L. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) asesor WSA Marek Maliński po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi E. P., T. Z., H. P. [1], H. P. [2], A. R. i L. L. na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 maja 2021 r., sygn. akt I SAB/Wa 42/21 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1000 (tysiąc) złotych; 2. oddala skargę w pozostałej części; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz E. P., T. Z., H. P. [1], H. P. [2], A. R. i L. L. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego E. P., T. Z., H. P., H. P., A. R., L. L. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę o wymierzenie grzywny Prezydentowi m.st. Warszawy w oparciu o art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z niewykonaniem przez Prezydenta m.st. Warszawy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 maja 2021 r. sygn. akt l SAB/Wa 42/21 zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku z 3 lutego 1949 r. o przyznania prawa własności czasowej do nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], ozn. hip [...] oraz w związku z wezwaniem z 11 września 2023 r. Prezydenta m.st. Warszawy do wykonania ww. wyroku. W skardze wnieśli o: 1) wymierzenie Prezydentowi m.st. Warszawy grzywny w wysokości 10.000 zł, 2) przyznanie na rzecz każdego ze skarżących sumy pieniężnej w kwocie po 4.000 zł, 3) stwierdzenie, że bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 4) zasądzenie od Prezydenta m.st. Warszawy na rzecz skarżących kosztów postępowania w sprawie, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, 5) rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. W uzasadnieniu wskazali, że 3 lutego 1949 r. poprzednicy prawni skarżących skierowali do organu wniosek o przyznanie prawa własności czasowej (obecnie prawa własności) nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], ozn. hip [...]. W związku z brakiem rozstrzygnięcia skarżący pismem z 8 października 2020 r. ponaglili Prezydenta m.st. Warszawy, aby niezwłocznie podjął czynności i zakończył postępowanie administracyjne w sprawie tego wniosku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie postanowieniem z 19 listopada 2020 r. nr KOC/5627/Go/20 uznało za zasadne ponaglenie Prezydenta m.st. Warszawy i wyznaczyło organowi dodatkowy termin do wydania rozstrzygnięcia w sprawie do 31 stycznia 2021 r. Pomimo upływu znacznego okresu czasu oraz ponaglenia Prezydenta m.st. Warszawy nie wydano decyzji, ani nie poinformowano skarżących o przyczynach zwłoki wraz ze wskazaniem nowego terminu do załatwienia sprawy mimo, że organ dysponuje kompletną dokumentacją pozwalającą na wydanie decyzji w sprawie. W związku z tym skarżący pismem z 25 stycznia 2021 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy w przedmiocie rozpoznania wniosku z 3 lutego 1949 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 27 maja 2021 r. sygn. akt. I SAB/Wa 42/21 stwierdził, że bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz zobowiązał Prezydenta m.st. Warszawy do rozpoznania wniosku z 3 lutego 1949 r. w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Doręczenie nastąpiło 16 września 2021 r. Skarżący pismem z 17 marca 2022 r. wezwali Prezydenta m.st. Warszawy do wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 maja 2021 r. sygn. akt I SAB/Wa 42/21. Następnie pismem z 30 marca 2022 r. wniesiono do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę o wymierzenie grzywny z uwagi na niewykonanie przez Prezydenta m.st. Warszawy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 maja 2021 r. sygn. akt I SAB/Wa 42/21 wnosząc o: 1) wymierzenie Prezydentowi m.st. Warszawy grzywny w wysokości 5.000 zł, 2) przyznanie na rzecz każdego ze skarżących sumy pieniężnej w kwocie po 1.000 zł, 3) stwierdzenie, że bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 4) zasądzenie od Prezydenta m.st. Warszawy na rzecz skarżących kosztów postępowania w sprawie, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Na wskutek ww. skargi 3 lutego 2023 r. w postępowaniu prowadzonym pod sygn. akt I SA/Wa 1103/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wydał wyrok orzekając o: 1) wymierzeniu Prezydentowi m.st. Warszawy grzywny w wysokości 4.000 zł, 2) stwierdzeniu, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3) oddaleniu skargi w pozostałej części, 4) zasądzeniu od Prezydenta m.st. Warszawy na rzecz E. P., T. Z., H. P. i H. P. solidarnie kwoty 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skarżący skargą kasacyjną z 27 marca 2023 r. zaskarżyli ww. wyrok w zakresie pkt. 2 i 3. Wobec powyższego obecnie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym toczy się postępowanie kasacyjne prowadzone pod sygn. akt I OSK 1514/23. Skarżący podkreślili, że postępowanie w niniejszej sprawie toczy się ponad 74 lat, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie 27 maja 2021 r. stwierdził, że Prezydent m.st. Warszawy dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Stan rażącej bezczynności Prezydenta m.st. Warszawy nadal trwa. Jeżeli chodzi o wysokość grzywny skarżący podali, że w niniejszej sprawie zasadne jest nałożenie na Prezydenta m.st. Warszawy grzywny w wysokości 10.000 zł. Żądana przez skarżących wysokość grzywny stanowi około 15% jej granicy wyznaczonej art. 154 § 6 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżący wskazali, że grzywna wymierzana organowi nie ma wyłącznie celu dyscyplinującego, ale ma także charakter represyjny i prewencyjny. Zasadniczą przesłanką do zastosowania art. 154 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i wymierzenia organowi grzywny jest zatem ustalenie, że do dnia wniesienia skargi organ administracji nie wykonał wyroku sądu. Brak podejmowania przez znaczny okres czasu skutecznych działań zmierzających do załatwienia sprawy pozostaje w oczywistej sprzeczności z zasadą szybkości postępowania, co w dalszej kolejności prowadzić musi nieuchronnie do podważenia zaufania uczestników tego postępowania do organów władzy publicznej, a tym samym w sposób rażący narusza normy zawarte w art. 8 i art. 12 kpa. Nie jest okolicznością usprawiedliwiającą brak działania w sprawie bardzo duża ilość prowadzonych postępowań oraz okoliczność, że akta sprawy na skutek ponagleń i skarg wnoszonych przez strony pozostają w długotrwałym posiadaniu organów nadrzędnych, czy sądów. Mając do dyspozycji akta zastępcze organ powinien prowadzić postępowanie. Mając na uwadze powyższe skarżący uważają, że nałożenie grzywny na Prezydenta m.st. Warszawy we wnioskowanej wysokości jest zasadne, skoro ten lekceważy prawomocny wyrok sądu dotyczący jego bezczynności. Ponadto mimo wyznaczenia Prezydentowi m.st. Warszawy przez Sąd terminu na załatwienie sprawy organ, nie tylko bez żadnej uzasadnionej przyczyny nie wydaje decyzji w sprawie, ale również uchybia art. 36 kpa, nie podając przyczyn zwłoki oraz nie wskazując nowego terminu załatwienia sprawy. Sąd wyznaczając organowi termin, w jakim ten będzie zobowiązany do załatwienia sprawy, miał na względzie realną możliwość zakończenia w tym czasie toczącego się postępowania. Zwrócił na to zresztą uwagę w uzasadnieniu wyroku z 14 maja 2021 r. sygn. akt I SAB/Wa 59/21 wskazując, że realnym terminem na załatwienie sprawy jest termin trzech miesięcy, biorąc pod uwagę historyczny i skomplikowany charakter sprawy i konieczność przedłożenia przez strony żądanych dokumentów. W ocenie skarżących Prezydent m.st. Warszawy prowadzi postępowanie od momentu złożenia wniosku z 3 lutego 1949 r. w sposób przewlekły, opieszały i nierokujący jego zakończenia. Organ, od momentu zapadnięcia wyroku, ani razu nie poinformował skarżących o przyczynach zwłoki, nie wyznaczył nowego terminu do rozpatrzenia sprawy oraz nie podjął działań w kierunku zgromadzenia podstawowych dokumentów w sprawie. Zatem Prezydent m.st. Warszawy zwyczajnie ignoruje prawomocny wyrok Sądu. Niewątpliwie brak wykonania wyroku WSA w niniejszej sprawie świadczy o braku poszanowania prawa przez Prezydenta m.st. \Warszawy, co w sposób bezpośredni godzi w zaufanie obywateli do tego organu. Skarżący wskazali, że Prezydent m.st. Warszawy pozostaje w bezczynności w prowadzeniu postępowania zainicjowanego wnioskiem z 3 lutego 1949 r. Sprawa pozostaje bowiem niezakończona pomimo toczącego się od 74 lat postępowania. Ponadto organ od 15 grudnia 2021 r., tj. od upływu trzymiesięcznego terminu wyznaczonego wyrokiem zobowiązującym pozostaje, do dnia wniesienia niniejszej skargi, w zwłoce w rozstrzygnięciu przedmiotowej sprawy. Ostatnie pismo w sprawie, w którym organ zwrócił się do skarżących, datowane jest na 8 kwietnia 2022 r. Organ wskazał, że m.in. zlecił wykonanie opracowania geodezyjnego - termin wykonania opracowania ustalono na 8 lipca 2022 r. Organ wskazał również, że przewidywany termin zakończenia postępowania to 31 lipca 2022 r. Skarżący podkreślili, że organ do chwili obecnej nie przedstawił skarżącym ww. opracowania geodezyjnego, nie zakończył postępowania w ww. terminie oraz nie wyznaczył nowego terminu załatwienia sprawy. Tym samym organ naruszył art. 36 kpa. W orzecznictwie akcentuje się, że rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Podkreśla się, że dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia W związku z powyższym należało uznać, że sytuacja, w której skarżący czekają tak długo na rozstrzygnięcie organu nie da się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa i jednoznacznie wskazuje na rażące naruszenie prawa. Zachowanie organu nie zasługuje na aprobatę i w sposób oczywisty podważa zaufanie jednostki do organów administracji publicznej. Nie mogą stanowić dostatecznego usprawiedliwienia tłumaczenia Sądu, że organ zajmuje się znaczną ilością skomplikowanych spraw dekretowych, ponieważ właściwa organizacja zadań i zapewnienie odpowiedniej kadry należy do zadań publicznych, które nie mogą być realizowane ze szkodą dla jednostki. Dodatkowo organ posiada ogromną, wyspecjalizowaną jednostkę w postaci Biura Spraw Dekretowych, której pracownicy (kilkadziesiąt osób) zajmują się wyłącznie regulacją stanów prawnych nieruchomości warszawskich. Zdaniem skarżących postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie nie jest postępowaniem skomplikowanym. Komplet dokumentacji potrzebnej do wydania decyzji od lat znajduje się w dyspozycji organu. Sporządzanie miesiącami opracowania geodezyjnego, które w normalnych warunkach uzyskać można w ciągu 1-2 tygodni, to jedno z zachowań organu, które w pełni potwierdza przewlekłość i bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy. Bezczynność ta wynika wyłącznie z postawy (zaniechań) organu. Do zaistniałej sytuacji nie przyczyniła się w żadnym stopniu strona skarżąca. W związku z tym rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach pozbawione jest jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Z kolei okoliczności uzasadniające przyznanie na rzecz skarżących sumy pieniężnej należy oceniać szeroko, biorąc pod uwagę nie tylko jej funkcję kompensacyjną, ale również stopień naruszenia prawa przez organ, jak i efektywność zastosowania tego środka, a więc wyrządzenie organowi określonej dolegliwości finansowej. Zdaniem skarżących przyznanie na ich rzecz sumy pieniężnej, jako zadośćuczynienia za oczekiwanie na rozpoznanie ich sprawy, zdyscyplinuje organ do załatwienia sprawy. Przemawia za tym przede wszystkim fakt, że Sąd wydając wyrok z 27 maja 2021 r. wskazał, że bezczynność, której dopuścił się organ, nosi cechy rażącego naruszenia prawa. Suma pieniężna przyznawana na rzecz skarżącego ma charakter prewencyjny i kompensacyjny. Wymierzając grzywnę i sumę pieniężną oraz rozstrzygając w przedmiocie proporcji ich wymiaru należy mieć jednak na względnie, że wymierzenie grzywny jest znacznie mniej dotkliwe dla organu niż przyznanie skarżącym sumy pieniężnej. Przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej ma zawsze wymiar dolegliwości finansowej. W świetle braku zakończenia postępowania na dzień złożenia niniejszej skargi przyznanie od organu sumy pieniężnej jest obecnie jak najbardziej zasadne, a wręcz konieczne, gdyż istnieje uzasadniona obawa, że organ sprawy nadal nie załatwi. Żądana przez każdego ze skarżących kwota sumy pieniężnej jest zgodna z obowiązującymi przepisami prawa i stanowi jedynie ułamek maksymalnej kwoty sumy pieniężnej wyznaczonej prawem. Przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej ma uświadomić skarżącemu, że nie jest on bezbronny, że sąd administracyjny widzi wszystkie dolegliwości i niedostatki jakich on doznaje na skutek przewlekłego prowadzenia jego sprawy i że obejmuje skarżącego swoja ochroną. Zdaniem skarżących analizując przedmiotowe postępowanie należało uznać je za skrajny przykład nieudolności Państwa oraz pogwałcenia przez organ podstawowych zasad postępowania administracyjnego, m.in. zasady praworządności, zasady pogłębiania zaufania. Przedmiotem postępowania obecnie jest prawo własności do nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] ozn. hip. [...]. Działając zgodnie z zasadami logiki oraz doświadczenia życiowego należało uznać, że prawa własności do nieruchomości stanowią najbardziej wartościowy element majątku. W wyniku niewydania przez organ decyzji skarżący de facto pozbawieni są majątku, który znacznie poprawiłby ich warunki materialne. Przykładem nieodwracalnych konsekwencji rażącej bezczynności organu, jest fakt, że jedna ze skarżących – H. Z. urodzona w 1942 r., nie dożyła wydania decyzji. Tym samym na skutek nieposzanowania prawa przez organ, została pozbawiona istotnego elementu majątku, jakim jest prawo własności nieruchomości. Pozostali skarżący również znajdują się w wieku podeszłym i w rzeczywistości na wydanie decyzji czekają niemalże całe swoje życie. Skarżący podkreślili, że uciekli się już do wszystkich legalnych środków nacisku na organ celem uzyskania rozstrzygnięcia, a ich działania nie odniosły żadnych skutków. Ponadto swoim działaniem w żaden sposób nie przyczynili się do wydłużenia postępowania. W obliczu takiego stanu rzeczy, w tym lekceważącej postawy organu, który w sposób jawny nie stosuje się do terminu wyznaczonego prawomocnym wyrokiem oraz do przepisów kpa, skarżący - chociaż mogą ponawiać wnioski o wymierzenie kolejnych grzywien - to jednak faktycznie zostali pozbawieni przyznanych im prawem środków nacisku. W związku z powyższym zasadne jest zasądzenie na rzecz każdego ze skarżących sumy pieniężnej we wnioskowanej wysokości z nadzieją, że zasądzona kwota podziała na organ dyscyplinująco, a dla skarżących spełni adekwatną funkcję odszkodowawczą. W odpowiedzi na skargę Prezydent m.st. Warszawy wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu organ wskazał, że wyrok Sądu z 3 lutego 2023 r. nie jest prawomocny. W ocenie organu w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności analogiczne do opisanych w wyroku z 8 września 2017 r. sygn. akt l SA/Wa 863/17 w którym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważył, że opóźnienie w realizacji wniosku wynika między innymi z postawy skarżących, których aktywność procesowa koliduje z możliwością przedsięwzięcia czynności zmierzających do wydania decyzji w sprawie. Podobne stanowisko WSA zawarł w uzasadnieniu do wyroku z 18 stycznia 2018 r. sygn. akt I SA/Wa 1503/17, gdzie ponowna skarga wpłynęła 12 dni po otrzymaniu przez organ akt sprawy wskazując, że sytuacja ta spowodowała, że organ właściwie nie miał obiektywnie możliwości, aby skutecznie zareagować na poprzedni wyrok i rozpoznać wniosek. Okoliczność, że akta sprawy na skutek ponagleń i skarg wnoszonych przez strony, pozostają w długotrwałym posiadaniu organów nadrzędnych i sądów administracyjnych, znacząco utrudnia rozpoznawanie spraw, gdyż nie jest możliwym prowadzenie przedmiotowych postępowań wyłącznie w oparciu o akta zastępcze. Jednocześnie o kolejności rozpatrzenia spraw nie może decydować wyłącznie aktywność procesowa strony i ilość składanych skarg. Jednocześnie organ wskazał, że materia dotycząca orzekania przez organ na podstawie tzw. dekretu warszawskiego oraz ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami jest materią skomplikowaną i trudną, a wydanie decyzji ostatecznej wymaga zgromadzenia i dogłębnej analizy materiału dowodowego, co musi trwać dłużej niż przy niektórych innych postępowaniach administracyjnych. Waga tych spraw, ich złożony charakter oraz stopień skomplikowania stanów faktycznych, które powinny być dokładnie i rzetelnie ustalone, wymagają wielu dokładnych czynności, co skutkuje długotrwałością działań niezbędnych w toku postępowania. Ponadto zmienne na przestrzeni ostatniego roku orzecznictwo sądów administracyjnych w zakresie legitymacji nabywców roszczeń w sprawach dotyczących tzw. nieruchomości warszawskich dodatkowo komplikuje skuteczne prowadzenie postępowania, w szczególności w niniejszej sprawie, w której nastąpił wielokrotny obrót roszczeniami dekretowymi. Prezydent podał, że wobec podjęcia informacji o śmierci jednej z osób, które złożyły wniosek dekretowy – F. K. organ 6 listopada 2023 r. zawiesił z urzędu przedmiotowe postępowanie, do czasu ustalenia spadkobierców zmarłej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. W pierwszej kolejności trzeba wskazać, że zgodnie z art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935) – dalej zwanej "ppsa" w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Niewykonanie wyroku o którym mowa w tym przepisie oznacza sytuację, gdy - pomimo istnienia w obrocie prawnym prawomocnego wyroku sądu administracyjnego zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku w zakreślonym w tymże wyroku terminie - organ administracji nie podejmuje żadnego aktu, który w realiach sprawy administracyjnej, byłby aktem adekwatnym do okoliczności faktycznych i prawnych sprawy. W praktyce orzeczniczej organów administracji publicznej nierzadko występuje bowiem sytuacja, gdy - po wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność organu, a także po wniesieniu skargi na niewykonanie tego wyroku - nie ma warunków faktyczno-prawnych do wydania decyzji kończącej postępowanie administracyjne (a na tym najczęściej zależy skarżącym), natomiast ujawni się przeszkoda do prowadzenia postępowania administracyjnego, obligująca organ do wydania z urzędu postanowienia o zawieszeniu postępowania administracyjnego, do czasu ustąpienia przyczyny zawieszenia tego postępowania. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 23 listopada 2022 r. sygn. akt I OSK 415/22 zobowiązanie zawarte w wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego nie może być rozpatrywane w oderwaniu od aktualnych okoliczności faktycznych. Zobowiązanie organu do załatwienia wniosku oznacza w istocie zobowiązanie organu do urzeczywistnienia przewidzianych prawem działań w celu doprowadzenia do - zgodnego z prawem - merytorycznego załatwienia sprawy w wyznaczonym przez sąd terminie. Zobowiązanie, o którym mowa w art. 149 § 1 ppsa, nie może być rozumiane jako bezwzględny nakaz wydania decyzji za wszelką cenę i wbrew regułom postępowania. Zdaniem NSA skoro, w ocenie organu, wystąpiły przeszkody uzasadniające zawieszenie postępowania, co skutkowało wydaniem postanowienia o zawieszeniu postępowania, to należało przyjąć, że w aktualnym stanie faktycznym i prawnym zaistniały przesłanki zawieszenia postępowania administracyjnego. Należy też zaznaczyć, że nie ma ustawowego zakazu wielokrotnego wnoszenia skarg na niewykonanie przez organ wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność. Skarżący musi się jednak liczyć z tym, że jeżeli w krótkim okresie czasu wnosi tego rodzaju skargi występując z żądaniami zasądzenia/przyznania sankcji finansowych – grzywien/sum pieniężnych, nie uzyska zakładanych przez siebie efektów, zwłaszcza wtedy, gdy skargi te będą oparte na tożsamym lub zbliżonym stanie faktycznym i prawnym sprawy administracyjnej. Odnosząc te uwagi do niniejszej sprawy trzeba wskazać, że E. P., T. Z., H. Z., H. P., H. P. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę z 30 marca 2022 r. o wymierzenie grzywny Prezydentowi m.st. Warszawy w wysokości 5000 zł w związku z niewykonaniem przez Prezydenta m.st. Warszawy prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 maja 2021 r. sygn. akt l SAB/Wa 42/21, żądając przyznania na ich rzecz sumy pieniężnej, dla każdego po 1000 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 19 października 2022 r. sygn. akt I SA/Wa 1103/22 odrzucił skargę H. Z., skoro okazało się, że osoba ta zmarła przed wniesieniem skargi. Postanowienie to stało się prawomocne 24 listopada 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 3 lutego 2023 r. sygn. akt I SA/Wa 1103/22, w pkt 1. wymierzył Prezydentowi m.st. Warszawy grzywnę w wysokości 4000 zł; w pkt 2 stwierdził, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; w pkt 3 oddalił skargę w pozostałej części (w zakresie żądanej sumy pieniężnej). Wyrok ten stał się prawomocny, w części dotyczącej pkt 1, 30 marca 2023 r. E. P., T. Z., H. P., H. P. wnieśli do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną z 27 marca 2023 r. zaskarżając wyrok WSA w Warszawie z 3 lutego 2023 r., w części dotyczącej pkt 2 i 3. Nie czekając na wynik tej sprawy sądowej E. P., T. Z., H. P., H. P., a także A. R. i L. L. (dwie spadkobierczynie po H. Z.) wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę z 29 września 2023 r. o wymierzenie grzywny Prezydentowi m.st. Warszawy w wysokości 10.000 zł w związku z niewykonaniem przez Prezydenta m.st. Warszawy prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 maja 2021 r. sygn. akt l SAB/Wa 42/21, żądając przyznania na ich rzecz sumy pieniężnej, dla każdego po 4000 zł. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 30 listopada 2023 r. sygn. akt I OSK 1514/23 uchylił wyrok WSA w Warszawie z 3 lutego 2023 r. w części dotyczącej pkt 2 i 3 i w to miejsce orzekł, że bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy w wykonaniu wyroku WSA w Warszawie z 27 maja 2021 r. sygn. akt I SAB/Wa 42/21 miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa i przyznał na rzecz: E. P., T. Z., H. P., H. P. od Prezydenta m.st. Warszawy sumy pieniężne po 1000 zł dla każdej z ww. osób. Dokonując oceny zasadności skargi z 29 września 2023 r., w zakresie żądania wymierzenia organowi grzywny za okres od uprawomocnienia się w pkt 1 wyroku WSA w Warszawie z 3 lutego 2023 r. sygn. akt I SA/Wa 1103/22 (30 marca 2023 r.), do chwili zawieszenia przez Prezydenta m.st. Warszawy postanowieniem z 6 listopada 2023 r. nr 553/SD/2023 niniejszego postępowania dekretowego, Sąd uznał, że zasadne będzie wymierzenie organowi grzywny w wysokości 1000 zł, zważywszy, że kolejny oceniany przez WSA w Warszawie (względem sprawy o sygn. akt I SA/Wa 1103/22) okres zwłoki Prezydenta m.st. Warszawy w wykonaniu prawomocnego wyroku WSA w Warszawie z 27 maja 2021 r. sygn. akt I SAB/Wa 42/21 trwał ponad 7 miesięcy. W ocenie Sąd żądanie skargi co do wymierzenia organowi grzywny w wysokości 10.000 zł było zbyt wygórowane, zważywszy na okres zwłoki organu oraz konieczność zawieszenia postępowania dekretowego, do czasu ustalenia pełnego kręgu stron postępowania dekretowego w zakresie spadkobierców po jednym z wnioskodawców dekretowych, tj. F. K. (zasadności zawieszenia postępowania Sąd w niniejszej sprawie nie oceniał). Jeżeli natomiast chodzi o zawarte w skardze z 29 września 2023 r. wnioski dotyczące: stwierdzenia rażącej bezczynności organu oraz przyznania na rzecz każdego ze skarżących sumy pieniężnej w kwocie po 4000 zł Sąd uznał tę skargę za bezzasadną. Trzeba mieć na uwadze, że w sprawie ze skargi z 30 marca 2022 r. na niewykonanie wyroku WSA w Warszawie z 27 maja 2021 r. sygn. akt I SAB/Wa 42/21, w opisanym wyżej zakresie (stwierdzenia stanu bezczynności organu i oceny charakteru tej bezczynności oraz przyznania od organu na rzecz skarżących sumy pieniężnej), oceny zasadności skargi dokonał już Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 30 listopada 2023 r. sygn. akt I OSK 1514/23, który miał również na uwadze te same akta administracyjne sprawy, w tym wydane przez Prezydenta m.st. Warszawy postanowienie z 6 listopada 2023 r. nr 553/SD/2023. Wobec tego w niniejszej sprawie o sygn. akt I SA/Wa 2139/23 nie było podstaw do ponownego stwierdzenia bezczynności organu oraz oceny kwalifikacji tego stanu, a także ponownego przyznania na rzecz skarżących wnioskowanej w skardze z 29 września 2023 r. sumy pieniężnej, skoro Prezydent m.st. Warszawy wykonał wyrok WSA w Warszawie z 27 maja 2021 r. poprzez zawieszenie postępowania administracyjnego, a fakt ten był już znany Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu przy ocenie, w opisanym wyżej zakresie, zasadności skargi z 30 marca 2022 r. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 154 § 1 i 6 ppsa (pkt 1 wyroku), art. 151 w zw. z art. 154 § 2 i 7 ppsa (pkt 2 wyroku) w zw. z 119 pkt 2 i art. 120 ppsa orzekł, jak w sentencji. O kosztach procesu (pkt 3 wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ppsa w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2023 r. poz. 1935 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło