I SA/Wa 214/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: - Sędzia WSA Dorota Apostolidis po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Gminy Miejskiej [...] o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Gminy Miejskiej [...] na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W dniu 5 stycznia 2017 r. Gmina Miejska [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 r. przez Gminę [...] nieodpłatnie własności nieruchomości gruntowej położonej w miejscowości [...], Gmina [...], stanowiącej działkę oznaczoną w ewidencji gruntów numerem [...] o pow. [...] ha, uregulowaną w księdze wieczystej Nr [...]. W skardze Gmina Miejska [...] wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Podniosła, że przedmiotowa nieruchomość nie podlega komunalizacji na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32 poz. 191 ze zm.), ponieważ w dniu 27 maja 1990 r. nie znajdowała się we władaniu Urzędu Miasta [...]. Skarżąca wskazała ponadto, iż wywłaszczenie przedmiotowej nieruchomości nie było celem komunalnym, a dopiero później nastąpiła zmiana przeznaczenia ww. terenu na ogrody działkowe. Zatem komunalizacja przedmiotowej nieruchomości byłaby możliwa na wniosek Gminy Miejskiej [...] w trybie art. 5 ust. 4 powołanej ustawy, lecz Gmina takiego wniosku nie złożyła. Gmina Miejska [...] natomiast nie przejęła do tej pory żadnego ogrodu działkowego, których na terenie miasta jest 7 (łącznie z przedmiotowym ogrodem). Zdaniem skarżącego przejęcie przedmiotowego mienia wiąże się bowiem z ujemnymi skutkami ewentualnego rozstrzygnięcia toczącego się postępowania o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, tj. w związku z art. 26 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych. Zatem, w opinii skarżącego, w przypadku zakończenia postępowania o zwrot wywłaszczonej nieruchomości przed wydaniem orzeczenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, Gmina Miejska [...] zobowiązana będzie do wypłaty należnego odszkodowania, co będzie wiązało się ze zmianami w budżecie, rezygnacją z zaplanowanych już inwestycji i poniesienia znacznej szkody finansowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 3 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., Sygn. akt I SA/Wa 214/17 dalej p.p.s.a.), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Ze wskazanej normy prawnej wynika obowiązek strony skarżącej wykazania przesłanek zawartych w powołanym przepisie, tj. określenie na jaką szkodę lub trudne do odwrócenia skutki może narazić wnioskodawcę wykonanie zaskarżonej decyzji. Pozytywne rozstrzygnięcie żądania strony zależy więc od spełnienia jednej z dwóch wymienionych wyżej przesłanek. Niemniej jednak – wobec treści powołanego przepisu - trzeba mieć na względzie fakt, że Sąd może wstrzymać wykonanie aktu ale nie ma takiego obowiązku. Sąd rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nie dokonuje bowiem oceny zasadności skargi. W niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie został poparty wskazaniem okoliczności, które uprawdopodobniałyby, a tym samym uzasadniały zastosowanie ochrony tymczasowej. Zaznaczyć należy przy tym, że o nieodwracalności skutku wynikającego z podjętego przez organ rozstrzygnięcia można mówić tylko wówczas, gdy wywołuje ono stan, który w żadnych okolicznościach nie będzie mógł ulec zmianie lub zniesieniu. W orzecznictwie przyjmuje się, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. W szczególności będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego, lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia starty na życiu i zdrowiu (v. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 127/04 (niepubl.) oraz z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04 (Lex nr 281811)). Skarżąca nie wykazała, aby wykonanie zaskarżonej decyzji skutkować miało wyrządzeniem znacznej szkody lub trudnymi do odwrócenia skutkami. Ewentualna wypłata odszkodowania, jak każde świadczenie finansowe, jest bowiem ze swej istoty czynnością odwracalną. Przy czym podkreślić należy, iż Sąd bada przesłanki wstrzymania wykonania wyłącznie w odniesieniu do zaskarżonego aktu, a nie do skutków wynikających z zakończenia odrębnego postępowania administracyjnego Sygn. akt I SA/Wa 214/17 dotyczącego zwrotu ww. wywłaszczonej nieruchomości i ewentualnego obowiązku wypłaty odszkodowania za jej wywłaszczenie. Jednakże Sąd zauważa jednocześnie, że wskazany we wniosku przez skarżącą jako źródło szkody - obowiązek wypłaty ustalonego odszkodowania nie może być uznany za źródło potencjalnej szkody. Ustalenie i wypłata odszkodowania jest bowiem wyrazem realizacji konstytucyjnej zasady wyrażonej w art. 21 ust. 2 Konstytucji RP wywłaszczania tylko za słusznym odszkodowaniem. Z realizacji konstytucyjnej zasady prawa do odszkodowania nie można bowiem czynić źródła szkody, zwłaszcza że odszkodowanie wypłaca podmiot publicznoprawny. Takie rozumienie art. 61 p.p.s.a. i instytucji ochrony tymczasowej wypacza jej sens. Sąd podkreśla, że wstrzymanie wykonania decyzji jest środkiem ochrony tymczasowej. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Sąd nie dokonuje oceny zasadności skargi. Mając powyższe na uwadze Sąd, w oparciu o art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.