I SA/Wa 214/25
PostanowienieWSA w Warszawie2025-03-19
Skład orzekający: sędzia WSA Przemysław Żmich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo Wojewody Mazowieckiego z dnia 18 listopada 2024 r. informujące o sposobie załatwienia skargi dotyczącej procedury "Niebieska Karta" jest aktem podlegającym kontroli sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga złożona na pismo Wojewody Mazowieckiego z dnia 18 listopada 2024 r. podlegała odrzuceniu, ponieważ pismo to stanowiło zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi w trybie przepisów Działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego (skargi i wnioski). Zawiadomienie takie nie jest aktem podlegającym kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 i 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na pismo Wojewody Mazowieckiego z dnia 18 listopada 2024 r., kwestionując sposób prowadzenia procedury "Niebieska Karta" oraz domagając się jej zamknięcia i braku wszczynania kolejnych procedur. Skarżący zarzucił bezpodstawność działań Zespołu Interdyscyplinarnego i kuratora sądowego. Wojewoda Mazowiecki w odpowiedzi wniósł o odrzucenie skargi, wyjaśniając, że nie jest organem właściwym do nadzoru nad działaniami w ramach procedury "Niebieska Karta", a pismo z 18 listopada 2024 r. było zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odrzucić skargę i zwrócić skarżącemu kwotę 200 zł tytułem zwrotu wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym skargi P. J. na pismo z 18 listopada 2024r. Wojewody Mazowieckiego w przedmiocie prowadzenia procedury "Niebieska Karta" postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz P. J. kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego.
P. J. ("skarżący") pismem z dnia 23 grudnia 2024r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na brak wydania decyzji administracyjnej przez Wojewodę Mazowieckiego w przedmiocie zamknięcia procedury "Niebieskiej Karty". Ponadto skarżący zażądał nie wszczynania kolejnych procedur niebieskiej karty, które mogłyby jeszcze zostać założone, w związku z nim i jego najbliższą rodziną. Skarżący domagał się wydania jednoznacznego stwierdzenia o braku zasadności założenia i prowadzenia procedury niebieskiej karty oraz zwrotu kosztów procesowych (skarga, k. 14-22)
Skarżący zarzucił, że czynności Zespołu Interdyscyplinarnego ds. Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie w Warszawie, jak również prowadzenie procedury "Niebieskiej Karty" są bezpodstawne. Sposób prowadzenia postępowania wobec niego oraz jego żony narusza jego prawa i jest nieetyczny. Skarżący wskazał również, że on wraz z żoną i dziećmi są ofiarami nieudolnej próby obrony jego ojca (sprawcy) przed odpowiedzialnością karną za znęcanie się i wyłudzenia. W związku z brakiem profesjonalizmu, jaki dostrzegł skarżący, w pracy kuratora sądowego Z. D. i pracownika Centrum Pomocy Społecznej I. K., skarżący zażądał ich "wydalenia z pracy".
Odpowiadając w dniu 6 lutego 2025r. na ww. skargę Wojewoda Mazowiecki wniósł o odrzucenie skargi w całości oraz o zasądzenie od skarżącego na rzecz organu kosztów postepowania sądowego wg norm przepisanych (odpowiedź na skargę, k.6-9).
Wojewoda Mazowiecki ("organ") wyjaśnił, że pismem z dnia 2 października 2024r. przekazał za pośrednictwem Elektronicznej Skrzynki Podawczej e-PUAP skargę skarżącego dotyczącą przeprowadzania procedury niebieskiej karty i jej zamknięcia według właściwości do Zespołu Interdyscyplinarnego ds. Przeciwdziałania Przemocy Domowej dla Dzielnicy Śródmieście m.st. Warszawy. Skarżący został poinformowany o przekazaniu tejże skargi do rozpatrzenia wg właściwości. W dniu 7 listopada 2024r. do Mazowieckiego Urzędu Wojewódzkiego w Warszawie wpłynęła odpowiedź Zespołu Interdyscyplinarnego ds. przeciwdziałania Przemocy Domowej dla Dzielnicy Śródmieście m.st. Warszawy. Do pisma dołączono kopię odpowiedzi udzielonej skarżącemu, z której wynika, że skargę uznano za bezzasadną. Co więcej, w piśmie Zespołu Interdyscyplinarnego ds. przeciwdziałania Przemocy Domowej zostało szeroko opisane na jakiej podstawie i w jaki sposób są realizowane czynności w ramach procedury niebieskiej karty. Ponadto, odniesiono się do sytuacji skarżącego i poinformowano go z jakiej przyczyny procedura została uruchomiona, tj. w związku z wypełnieniem w dniu 21 lutego 2024r. przez Komendę Rejonową Policji Warszawa I formularza "Niebieska Karta – A", w którym to R. J. został wskazany jako osoba doznająca przemocy domowej, natomiast skarżący został wskazany jako osoba stosująca przemoc. W związku z wszczęciem procedury została powołana grupa diagnostyczno – pomocowa, która zbadała sytuację i opracowała indywidualny plan pomocy rodzinie skarżącego. W dniu 11 września 2024r. Centrum Pomocy społecznej wypełniło kolejny formularz "Niebieska Karta – A" , w którym ponownie R. J. został wskazany jako osoba doznająca przemocy domowej, natomiast skarżący wraz z małżonką O. J zostali wskazani jako osoby stosujące przemoc. Skarżący został poinformowany, że podejmowanie interwencji na podstawie procedury niebieskiej karty nie wymaga zgody osób doznających przemocy domowej, ani osób stosujących przemoc. Nie ma możliwości wycofania, zlikwidowania ani zrezygnowania z procedury. Jeżeli czynnik przemocowy przestał występować procedura zostaje zakończona. W aktualnie obowiązującym porządku prawnym nie przewiduje się procedury, która umożliwiłaby zabezpieczenie skarżącego przed wszczęciem procedury niebieskiej karty w przyszłości. Procedura jest uruchamiana każdorazowo w przypadku zgłoszenia przemocy. Pismem z dnia 4 listopada 2024r. skarżący powiadomił Wojewodę Mazowieckiego o powrocie do Warszawy oraz o zarzutach stawianych kuratorowi sądowemu Z. D. i pracownikowi Centrum Pomocy Społecznej I. K., które działały w ramach wszczętej procedury niebieskiej karty w rodzinie skarżącego. W związku z tym, Wojewoda Mazowiecki pismem z dnia 18 listopada 2024r. nr WRPS-I.1411.23.2024.KS poinformował skarżącego, że zgodnie z obowiązującymi przepisami, wojewoda nie jest organem odpowiednim do nadzoru na działaniami podejmowanymi przy realizacji procedury "Niebieskiej Karty" oraz do działań podejmowanych przez kuratora sądowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę złożoną w tej sprawie należało odrzucić , bowiem analizując treść skargi oraz nadesłane wraz ze skargą akta administracyjne Sąd stwierdził, że przedmiot zaskarżenia nie jest objęty kognicją sądu administracyjnego. Stanowi natomiast czynność materialno - techniczną kończącą postepowania zainicjowane skargą powszechną.
Na wstępie należy wskazać, na uregulowania Kodeksu postępowania administracyjnego ("kpa") dotyczące skarg wnoszonych przez obywateli, tzw. skarg powszechnych zawartych w Dziale VIII "Skargi i wnioski" ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. kpa ( Dz. U. z 2024r. , poz. 572). Zgodnie z art. 227 kpa przedmiotem takich skarg może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Z kolei, według art. 237 § 1 i § 4 kpa, organ właściwy do załatwienia skargi powinien załatwić skargę bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu miesiąca. W razie nie załatwienia skargi w tym terminie zastosowanie znajdują przepisy art. 36 -38 kpa.
Sąd wyjaśnia, że skarga złożona w trybie Działu VIII kpa podlega załatwieniu, w wyniku którego zawiadamia się skarżącego, o czym stanowi art. 237 § 3 kpa. Zawiadomienie powinno zwierać oznaczenia organu , od którego wskazanie pochodzi, w jaki sposób skarga została załatwiona, oraz podpis z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego osoby upoważnionej do załatwienia skargi. Wymogi takie wynikają z art. 238 §1 kpa. Przy czym w tym miejscu należy podkreślić, że zawiadomienie o załatwieniu skargi nie podlega skardze do sądu administracyjnego, może być natomiast podstawą nowej skargi w trybie skarg i wniosków (por. M. Jaśkowska w: M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo Wolters Kluwer, wydanie 3, Warszawa 2009, oraz powołane tam orzecznictwo, str. 925). Tryb "ogólnoskargowy" (art. 221 i n. kpa) jest jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, które zakończenie nie daje podstaw do uruchomienia dalszego tryb instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego (por. wyrok WSA w Rzeszowie z d nia 25 lipca 2005r. , sygn. akt I SA/Rz 117/05, opublikowany OwSS z 2006r., nr 1, poz.26, Lex 165846).
Niniejsza sprawa dotyczy braku wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie zamknięcia procedury "Niebieskiej Karty" przez Wojewodę Mazowieckiego. Jak wynika z akt sprawy Wojewoda Mazowiecki pismem z dnia 18 listopada 2024r. poinformował skarżącego o zastosowaniu przepisów wynikających z art. 7 ust. 1 pkt. 5 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu przemocy domowej (Dz. U. 2004r., poz. 424 ze zm.). Z przepisów można odczytać, że do zadań wojewody należy nadzór nad realizacją zadań z zakresu przeciwdziałania przemocy domowej realizowanych przez samorząd gminny, powiatowy i województwa. Ponadto stosowanie do art. 6 ust. 2 tejże ustawy do zadań własnych gminy należy w szczególności tworzenie gminnego systemu przeciwdziałania przemocy domowej. Wojewoda w przekazanej informacji wyjaśnił skarżącemu, które dokładnie zadania są w kompetencji wojewody. Nie należy do nich diagnoza występowania zjawiska przemocy domowej oraz określenie działań jakie należy podjąć w danej sprawie, jak również decyzja o zakończeniu procedury niebieskiej karty. Wymienione działania należą do wyłącznej kompetencji grupy diagnostyczno – pomocowej, jako grupy specjalistów. Żaden organ czy instytucja nie ma możliwości prawnych rozstrzygania merytorycznie spraw prowadzonych w ramach tejże procedury.
W ocenie Sądu zaskarżone przez stronę pismo z dnia 18 listopada 2024r. stanowiło akt o jakim mowa w art. 237 §3 w związku z art. 238 §1 kpa, czyli zawiadomienie o sposobie załatwienia przez organ skargi dotyczącej funkcjonowania Zespołu Interdyscyplinarnego ds. Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie i kuratora sądowego. Należy podkreślić, że wskazane pismo informacyjne Wojewody Mazowieckiego nie mieści się w obrębie spraw wskazanych w art. 3 § 2 i 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024r. poz. 935 ze zm.), które to sprawy podlegają kontroli przez sądy administracyjne. Należy podkreślić, że wskazane pismo informacyjne Wojewody Mazowieckiego nie mieści się w obrębie spraw wskazanych w art. 3 § 2 i 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024r. poz. 935 ze zm.), które to sprawy podlegają kontroli przez sądy administracyjne. Art. 3 §2 ppsa stanowi, o tym że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1)decyzje administracyjne; 2) postanowienie wydane w postepowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postepowanie, a także na postępowanie rozstrzygające sprawę co do istoty 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, ze zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Natomiast art. 3 §3 ppsa stanowi o tym, że sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Zatem, jak wykazano powyżej, na zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego, gdyż zostało ono wydane w trybie postępowania skargowego, które jest objęte przepisami Działu VIII kpa. Sąd podkreśla, że ocena działania prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów Działu VIII kpa nie podlega kognicji sądów administracyjnych (por. wyrok NSA z 31 sierpnia 2010r., sygn. akt II OSK 1578/10, Lex 737711), stąd przedmiotowa skarga podlegała odrzuceniu. Sąd zaznacza, że w związku z tym, że skarga główna podlegała odrzuceniu, wnioski dowodowe zawarte w piśmie z dnia 18 lutego 2025r. oraz w piśmie z dnia 15 marca 2025r. Sąd pozostawił bez rozpoznania.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 oraz art. 232 § 1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024r. poz. 935 ze zm.) orzekł, jak w pkt 1 i 2 sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło