I SA/Wa 2187/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-11-30
Skład orzekający: Referendarz sądowy Grzegorz Antas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która otrzymuje wysokie świadczenia rentowe i posiada oszczędności, może zostać uznana za niezdolną do poniesienia kosztów postępowania sądowego w rozumieniu art. 246 § 1 pkt 1 PPSA?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym nie może zostać uwzględniony, jeśli strona posiada wysokie dochody i oszczędności, które pozwalają na pokrycie kosztów postępowania. Instytucja prawa pomocy ma na celu wsparcie osób, które obiektywnie nie są w stanie ponieść kosztów, a nie tych, które przewidują przyszłe, wyższe wydatki.Stan faktyczny
J. P., 91-letni wnioskodawca mieszkający w Niemczech, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Ministra Infrastruktury. Wnioskodawca utrzymuje się z renty w wysokości około [...] euro miesięcznie i posiada oszczędności w wysokości około [...] euro. Wskazał, że w przyszłości planuje zamieszkać w ośrodku dla osób starszych, którego koszt przekracza jego obecne dochody. Sąd rozpoznał wniosek, oceniając sytuację materialną wnioskodawcy.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Grzegorz Antas Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy
Wnioskiem z 14 listopada 2010 r. J. P. wystąpił o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Ministra Infrastruktury z [...] września 2010 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji.
W uzasadnieniu wniosku oraz w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach sporządzonym na urzędowym formularzu PPF wnioskodawca podał, że jest osobą w podeszłym wieku (91 lat) i prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe na terenie Niemiec. Utrzymuje się ze świadczeń rentowych, których łączna suma wynosi [...] euro (ok. [...] euro brutto). Wskazał, że posiada oszczędności w wysokości około [...] euro. Z uzasadnienia wniosku wynika jednocześnie, że skarżący zamierza w niedalekiej przyszłości zamieszkać w ośrodku dla osób w podeszłym wieku (Altenheim), którego koszt (ponad [...] euro miesięcznie) przekracza obecne dochody uzyskiwane przez stronę.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważyć należało, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Funkcją instytucji prawa pomocy jest udzielenie stronie uczestniczącej w postępowaniu przed sądem administracyjnym pomocy finansowej z uwagi na nieposiadanie przez nią wystarczających środków własnych do prowadzenia sprawy. Z uwagi na to, że przyznawane środki są rodzajem dofinansowania z budżetu państwa, zwolnienie powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na uiszczenie kosztów sądowych (ustanowienie zawodowego pełnomocnika) jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Oceniając wyrażony powyżej warunek zasadności przyznania prawa pomocy w kontekście przedstawionych we wniosku okoliczności faktycznych, stwierdzić należy, że żądanie wnioskodawcy nie może zostać uznane za usprawiedliwione. Powyższy pogląd jest skutkiem uznania, że uzyskiwane przez skarżącego stałe (comiesięczne) dochody pozostają bardzo wysokie i są wystarczające, by mogły z nich zostać poczynione niezbędne oszczędności na poczet opłat sądowych, czy tez ustanowienia adwokata, jeżeli jego udział w postępowaniu skarżący uznaje za konieczny. Wraz ze złożonym wnioskiem nie zostały przedłożone szczegółowe wyliczenia obrazujące, jakie konkretne wydatki i w jakiej wysokości wnioskodawca ponosi, niemniej jednak założyć należy, że nie odbiegają one w sposób istotny od wydatków przedłożonych przy okazji wcześniej złożonego przez skarżącego wniosku i uzupełniających go wyjaśnień (przy sprawie o sygn. I SA/Wa 1588/07). Jeżeli nawet część wydatków obciążających skarżącego zmieniła się, to znajdują one i tak pokrycie w znacznie większych dochodach. Okoliczności tej pośrednio nie poddaje w wątpliwość zresztą sam wnioskodawca wskazując, że dopiero zamieszkanie w wybranym domu opieki dla osób starszych będzie wymagało dużo wyższych kosztów aniżeli aktualnie ponoszone koszty utrzymania. Skuteczności pozbawiona jest argumentacja skarżącego odwołująca się do przyszłych, spodziewanych kosztów zamieszkania w ośrodku dla osób starszych. Trudno bowiem poddać rozliczeniu w kontekście wynikającym ze zgłoszonego wniosku wydatki, które dopiero mają być realizowane. Ich ponoszenie w przyszłości jest jednocześnie o tyle niepewne, jeżeli się uwzględni, że koszt zamieszkania skarżącego w ośrodku o oczekiwanym standardzie przekracza znacząco (o ponad [...] euro) uzyskiwane przez niego dochody. Nie można nie uwzględnić tego, że koszty utrzymania osoby zamieszkałej na stałe w Niemczech kształtują się na poziomie wyższym niż osoby mieszkającej w Polsce, z drugiej jednak strony, osoba taka uzyskuje również wyższe dochody w stosunku do porównywalnej grupy osób zamieszkałych w Polsce, przez co poczynienie przez nią określonych oszczędności w wydatkach (na sumę wymaganych kosztów postępowania) będzie się wiązało z mniejszym wysiłkiem finansowym. Mając na uwadze, że kwota wymaganego wpisu (200 zł), jak też koszty ustanowienia zawodowego pełnomocnika mogą znaleźć pokrycie tak w otrzymywanym przez skarżącego stale świadczeniu rentowym, wynoszącym ok. [...] zł miesięcznie (przyjmując, iż średni kurs euro wg NBP na dzień 30 listopada 2010 r. wynosił 4,07 zł), jak i w deklarowanych, zgromadzonych oszczędnościach (ok. [...] zł), przyjąć należało, że wnioskodawca nie znajduje się w wyjątkowo trudnej sytuacji materialnej, niepozwalającej mu na poniesienie kosztów postępowania. Z tej przyczyny, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło