I SA/Wa 2189/10
WyrokWSA w Warszawie2011-04-15
Skład orzekający: Bogdan Wolski, Małgorzata Boniecka – Płaczkowska, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca posiadała legitymację procesową do wszczęcia postępowania nadzorczego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej ustanowienia prawa użytkowania wieczystego, jeśli nie udowodniła posiadania tytułu prawnego do nieruchomości?Ratio decidendi
Skarżąca nie wykazała posiadania tytułu prawnego do nieruchomości, co skutkowało brakiem legitymacji procesowej do wszczęcia postępowania nadzorczego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej ustanowienia prawa użytkowania wieczystego. Samo dysponowanie nieruchomością bez tytułu prawnego nie jest równoznaczne z interesem prawnym, a kwestia zasiedzenia nieruchomości należy do wyłącznej kompetencji sądu powszechnego.Stan faktyczny
Skarżąca R. wniosła skargę na decyzję Ministra Infrastruktury utrzymującą w mocy odmowę wszczęcia postępowania nadzorczego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu. Organ odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że skarżąca nie udowodniła posiadania tytułu prawnego do nieruchomości, a tym samym nie posiada interesu prawnego. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących interesu prawnego, prowadzenia postępowania z urzędu oraz uzasadnienia decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogdan Wolski (spr.) Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka – Płaczkowska WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi R. [...] w W. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę.
Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...], po rozpoznaniu wniosku R. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] odmawiającą wszczęcia postępowania
w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia
[...] kwietnia 2002 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Starosty Powiatu W. z dnia [...] czerwca 2000 r. nr [...] dotyczącą ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości położonej przy [...], działka ewidencyjna [...] z obrębu [...] o powierzchni [...] m2 – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...]
z dnia [...] kwietnia 2002 r., utrzymującej w mocy decyzję Starosty Powiatu W. z dnia [...] czerwca 2000 r. dotyczącą ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości położonej przy [...].
W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] stycznia 2010 r. wskazano, że R. nie udowodniła, że przysługuje jej tytuł prawny do przedmiotowej nieruchomości, w związku z czym nie posiada interesu prawnego we wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] kwietnia 2002 r.
R. wystąpiła o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2010 r.
Rozpatrując ponownie sprawę Minister Infrastruktury uznał, iż samo dysponowanie sporną nieruchomością bez tytułu prawnego nie może być
utożsamiane z interesem prawnym, koniecznym do wszczęcia postępowania. Natomiast o zasiedzeniu przedmiotowej nieruchomości przesądza tylko i wyłącznie prawomocne postanowienie sądu, a nie sam fakt zawisłości przed sądem postępowania o stwierdzenie zasiedzenia tej nieruchomości, gdyż fakt wszczęcia postępowania świadczy jedynie o subiektywnym przekonaniu wnioskującego co do faktu zasiedzenia. W związku z powyższym R. nie jest legitymowana do występowania
w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony.
R. wniosła skargę na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia
[...] sierpnia 2010 r. zarzucając:
1) rażące naruszenie art. 157 § 3 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. w zw. z art. 11
i 12 k.p.a. poprzez błędną ich interpretację i w konsekwencji bezzasadną odmowę wszczęcia postępowania wskutek błędnego przyjęcia, iż skarżącej nie przysługuje interes prawny w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji nadzorczych wydanych w 2000 i 2002 r.
2) rażące naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 157 § 2 k.p.a. polegające na nieuwzględnieniu okoliczności, które przemawiają za przeprowadzeniem postępowania nadzorczego odnośnie zaskarżonych decyzji z urzędu, nawet jeżeli nie uznać interesu prawnego wnioskodawczyni w niniejszym postępowaniu, choć nie ma ku temu podstaw;
3) rażące naruszenie art. 107 § i § 3 k.p.a. w zw. z art. 11 i art. 12 k.p.a. poprzez brak prawidłowego uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
Przedstawiając powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Ministra Infrastruktury z dnia
[...] stycznia 2010 r., ewentualnie - stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2010 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2010 r. Skarżąca wniosła ponadto
o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") nie potwierdza, aby w toku postępowania administracyjnego uchybiono prawu w sposób uzasadniający uchylenie wydanych decyzji, a tym bardziej stwierdzenie nieważności tych aktów.
Uzasadniając przedstawione powyżej stanowisko Sąd w pierwszej kolejności zauważa, iż zaskarżone decyzje odnoszą się wyłącznie do wniosku skarżącej
o wszczęcie postępowania nadzorczego. Wobec tego decyzja Ministra Infrastruktury
z dnia [...] sierpnia 2010 r. przesądza wyłącznie o tym, iż postępowanie nadzorcze nie może wszczęte na skutek podania skarżącej z dnia 16 października 2009 r.
W związku z tym możliwie jest w przyszłości wszczęcie postępowania nadzorczego dotyczącego decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2002 r. zarówno
w następstwie podania wniesionego przez uprawnioną do tego stronę, jak też z urzędu, o ile właściwy organ uzna, iż zachodzi potrzeba oceny wymienionej decyzji
w postępowaniu nadzorczym. Wobec tego stanowisko R. wskazujące na potrzebę wszczęcia postępowania nadzorczego na skutek podania skarżącej, niezależnie od ewentualnego braku interesu prawnego po stronie wnioskodawczyni, jest nietrafne, a w konsekwencji nie mogło doprowadzić do skutecznego podważenia legalności decyzji
Druga uwaga odnosi się do argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu skargi, która w istotnej części zmierza do podważenia legalności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2002 r. lub też wykazania, iż istnieją przesłanki
do stwierdzenia zasiedzenia przedmiotowej nieruchomości. Wyjaśnić zatem należy,
iż stanowisko skarżącej w tym zakresie nie pozostawało w jakimkolwiek związku
z rozstrzygnięciem zawartym w zaskarżonej decyzji. Minister Infrastruktury w decyzji
z dnia [...] sierpnia 2010 r. nie wypowiedział się bowiem w rozstrzygający sposób co do ewentualnych podstaw do stwierdzenia nieważności wymienionej decyzji Wojewody [...] lub też zasadności stanowiska skarżącej o zasiedzeniu nieruchomości. Milczenie organu nadzorczego w tym zakresie było zasadne i nie świadczy
o naruszeniu przez organ art. 107 § 1 i 3 k.p.a., bowiem brak możliwości przedstawienia stanowiska organu nadzorczego w tym przedmiocie wynikał z faktu,
w odniesieniu do decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2002 r.,
odmowy wszczęcia postępowania nadzorczego. Nadto istnienie ewentualnych podstaw do stwierdzenia zasiedzenia przedmiotowej nieruchomości pozostaje
w zakresie wyłącznej kompetencji właściwego sądu powszechnego, co trafnie zostało podkreślone przez organ nadzorczy. Oznacza to, iż zarzuty i stanowisko skarżącej
co do opisanych zagadnień nie mogło w żadnym wypadku prowadzić do uwzględnienia skargi.
Trzecia uwaga ma związek z odwołaniem się przez skarżącą do art. 21 Konwencji wiedeńskiej z dnia 18 kwietnia 1962 r. o stosunkach dyplomatycznych
(Dz. U. Nr 37, poz. 232). Przepis ten stanowi: Państwo przyjmujące powinno zgodnie
ze swym ustawodawstwem ułatwić na swym terytorium nabycie przez państwo wysyłające pomieszczeń koniecznych dla jego misji bądź pomóc mu w uzyskaniu takich pomieszczeń w inny sposób. Powinno ono również pomóc misjom w razie potrzeby
w uzyskaniu odpowiednich mieszkań dla ich członków. Przepis ten nakłada zatem
na państwa przyjmujące, będące stronami Konwencji, obowiązek ułatwienia nabycia (uzyskania) przez państwo wysyłające pomieszczeń i mieszkań w celu zapewnienia warunków do funkcjowania ustanowionego przedstawicielstwa. Nie oznacza to jednak, iż państwo przyjmujące, realizując ten obowiązek, powinno pomijać w jakimkolwiek zakresie wewnętrzny porządek prawny. Wymagane ułatwienie ma zawsze następować w zgodzie z ustawodawstwem wewnętrznym. Oznacza to w szczególności, iż państwo przyjmujące może i powinno, korzystając z majątku pozostającego w jego dyspozycji, zapewnić możliwości funkcjonowania przedstawicielstwa państwa wysyłającego lub też podjąć czynności faktyczne ułatwiające zawarcie stosownych umów przez państwo wysyłające z dysponentami odpowiednich lokali i nieruchomości. Analiza treści art. 21 Konwencji wskazuje zatem, iż przepis ten dotyczy relacji pomiędzy państwami będącymi stronami Konwencji, a nie skutków działalności danego państwa
na terytorium innego państwa związanej z udziałem w zwykłym obrocie gospodarczym
i cywilnym (acta iure gestionis). Wobec tego przywołany przez skarżącą przepis Konwencji nie może odnosić się w jakikolwiek sposób do przedmiotowej sprawy administracyjnej. Ostatnia uwaga dotyczy pkt 1 skargi, w którym zarzucano organowi błędne przyjęcie, iż skarżącej nie przysługuje interes prawny w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji nadzorczych wydanych w 2000 i 2002 r. Także ten zarzut nie pozostaje w związku ze sprawą administracyjną zakończoną decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2010 r. W decyzji tej organ wskazał jedynie,
iż skarżąca nie posiada legitymacji do zainicjowania postępowania nadzorczego dotyczącego decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2002 r. Decyzja ta nie została jednak wydana w postępowaniu nadzorczym, gdyż jej przedmiotem było ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do gruntu.
W związku z powyższym związany z przedmiotową sprawą administracyjną pozostaje wyłącznie zarzut ujęty w pkt 1 skargi in principio. Także ten zarzut ten nie jest jednak trafny, gdyż skarżąca nie wykazała, iż w dniu wydania decyzji, której dotyczy podanie lub też w dniu jego złożenia, a najpóźniej w dniu wydania zaskarżonej decyzji, stronie tej przysługiwały prawa rzeczowe do przedmiotowej nieruchomości. Argumentacja przedstawiona w tym przedmiocie przez organ w uzasadnieniu decyzji jest prawidłowa. Potwierdzenie istnienia praw rzeczowych do nieruchomości nie wynika bowiem, w szczególności, z faktu wniesienia do sądu powszechnego wniosku
o stwierdzenie zasiedzenia przedmiotowej nieruchomości. Wykazanie istnienia tych praw może nastąpić dopiero po uzyskaniu prawomocnego orzeczenia potwierdzającego zasadność wniosku.
Organ nadzorczy, do którego wniesiono podanie o wszczęcie postępowania nadzorczego, obowiązany był na wstępie ocenić czy wnioskodawca może być stroną tego postępowania, przy czym ustalenie tej okoliczności nie mogło być oparte
na stanowisku strony o istnieniu niepodważalnych praw do przedmiotowej nieruchomości. Potwierdzenie słuszności stanowiska strony w tym zakresie, przesądzenie tego zagadnienia erga omnes, pozostaje bowiem w wyłącznej kompetencji właściwego sądu powszechnego.
Podsumowując Sąd stwierdza, iż zarzuty skarżącej w istotnej części nie pozostawały w jakimkolwiek związku ze sprawą administracyjną zakończoną zaskarżoną decyzją. Natomiast zarzut naruszenia art. 28 k.p.a. nie był zasadny, gdyż skarżąca nie przedstawiła dowodów potwierdzających posiadanie praw rzeczowych do przedmiotowej nieruchomości. W toku postępowania administracyjnego nie naruszono także innych przepisów postępowania lub przepisów prawa materialnego w sposób uzasadniający uchylenie wydanych decyzji.
Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło