I SA/Wa 2194/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wesołowska Sędziowie WSA Jolanta Dargas WSA Iwona Kosińska (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi A. T., J. B., Ł. G., M. S., M. K., K. K., E. K., M. K., Z. Ł. oraz D. Z. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 maja 2017 r., sygn. akt I SAB/Wa 284/17 1. wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Prezydenta W. solidarnie na rzecz A. T., J. B., Ł. G., M. S., M. K., K. K., E. K., M. K., Z. Ł. oraz D. Z. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wyrokiem z dnia z 29 maja 2017 r., sygn. akt I SAB/Wa 284/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę na bezczynność Prezydenta W. i zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku z dnia 14 grudnia 2005 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], ozn. nr hip. [...], w terminie trzech miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z odpisem prawomocnego wyroku. Pismem z dnia 7 listopada 2017 r. A. T., J. B., Ł. G., M. S., M. K., K. K., E. K., M. K., Z. Ł. oraz D. Z. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 29 maja 2017 r., sygn. akt I SAB/Wa 284/17. W uzasadnieniu skargi wskazali, że mimo upływu terminu załatwienia sprawy wyznaczonego przez Sąd, organ nadal pozostaje w bezczynności. W tej sytuacji skarżący wnieśli o wymierzenie organowi grzywny; stwierdzenie, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznanie od organu na rzecz każdego ze skarżących sumy pieniężnej określonej na podstawie art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2017 r. Dz. U. poz. 1369, ze zm.) oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wskazał, że do zakończenia postępowania niezbędne jest ustalenie dokładnej daty pozbawienia poprzedniego właściciela lub jego następcy prawnego faktycznej możliwości władania działką oraz zbadanie, kiedy przedmiotowa nieruchomość została przejęta pod inwestycje. Po zgromadzeniu całej dokumentacji i sprawdzeniu, czy w sprawie występują okoliczności umożliwiające wydanie decyzji, podjęte zostaną czynności ustalające, czy istnieją środki na pokrycie odszkodowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2017 r. Dz. U. poz. 1369, ze zm.) w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z powołanego art. 154 § 1 wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 powołanej ustawy i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie obie przesłanki zostały spełnione. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika bowiem, że wyrokiem z dnia 29 maja 2017 r., sygn. akt I SAB/Wa 284/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę A. T., J. B., Ł. G., M. S., M. K., K. K., E. K., M. K., Z. Ł. i D. Z. na bezczynność Prezydenta W. i zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku z 14 grudnia 2005 r. o ustalenie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, w terminie trzech miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Zaznaczyć przy tym należy, że kwestię terminu załatwienia sprawy po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu reguluje art. 286 § 2 powołanej wyżej ustawy, zgodnie z którym termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Jak wynika z analizy akt sprawy, odpis prawomocnego wyroku z dnia 29 maja 2017 r. wraz z uzasadnieniem oraz akta administracyjne doręczone zostały Prezydentowi W. w dniu 20 września 2017 r. (data prezentaty organu). Termin załatwienia sprawy wyznaczony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny upłynął zatem w dniu 20 grudnia 2017 r. Tymczasem do dnia rozpoznania przez Sąd skargi w przedmiocie wymierzenia Prezydentowi W. grzywny, tj. do dnia 10 kwietnia 2018 r., organ administracji publicznej nie rozstrzygnął przedmiotowego wniosku z 2005 r. o przyznanie odszkodowania, do czego został zobowiązany przez Sąd powołanym wyrokiem. Z analizy akt administracyjnych wynika ponadto, że w sprawie spełniony został również drugi warunek dopuszczalności skargi, określony w powołanym art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dotyczący uprzedniego pisemnego wezwania organu do wykonania wyroku sądu. W aktach administracyjnych sprawy znajdują się bowiem pisma skarżących z dnia 4 sierpnia 2017 r. oraz 5 września 2017 r., którymi wezwano Prezydenta W. do wykonania wyroku z dnia 29 maja 2017 r., sygn. akt I SAB/Wa 284/17. Nie ulega więc wątpliwości, że w sprawie spełnione zostały przesłanki uzasadniające zastosowanie powołanego powyżej art. 154 § 1 i wymierzenie Prezydentowi W. grzywny. Stosownie natomiast do treści art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi grzywnę, o której mowa w § 1 tego artykułu, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. W okolicznościach niniejszej sprawy, tj. biorąc pod uwagę długość przekroczenia terminu załatwienia sprawy wyznaczonego wyrokiem z 29 maja 2017 r. oraz okoliczność, że organ do dnia wyrokowania nie wydał decyzji w przedmiocie wniosku z dnia 14 grudnia 2005 r., Sąd uznał, że grzywna w wysokości 500 zł jest adekwatną sankcją dla Prezydenta W. za niewykonanie przedmiotowego wyroku. Wymierzając grzywnę, Sąd uwzględnił okoliczność, że termin załatwienia sprawy wyznaczony w przywołanym wyroku upłynął dopiero w dniu 20 grudnia 2017 r., natomiast jeszcze przed jego upływem, czyli już w dniu 7 listopada 2017 r. skarżący wnieśli skargę na jego niewykonanie, z którą akta sprawy w dniu 15 grudnia 2017 r. przekazano do Sądu. Nie bez znaczenia jest również przedmiot sprawy, w rozpoznaniu której organ pozostaje w zwłoce. Dotyczy ona bowiem ustalenia odszkodowania w trybie art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami za utraconą nieruchomość warszawską. Sądowi z urzędu znana jest okoliczność znacznej ilości tego typu spraw zawisłych przed organem oraz stopień ich skomplikowania spowodowany przede wszystkim historycznym charakterem. Oczywiście okoliczności te nie zwalniają organu od odpowiedzialności za niewykonanie prawomocnego wyroku, jednakże muszą być uwzględnione przy gradacji nakładanej z tego tytułu grzywny. W ocenie Sądu prowadzenie postępowania przez Prezydenta W. po wyroku zobowiązującym go do wydania rozstrzygnięcia w sprawie nie miało przy tym miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Sąd wziął pod uwagę długość przekroczonego terminu oraz fakt, że rozpoznawana skarga wniesiona została jeszcze przed jego upływem. Nie bez znaczenia jest również okoliczność, że organ w dalszym ciągu gromadzi materiał dowodowy niezbędny do wydania rozstrzygnięcia. W dniu 31 maja 2017 r. uzyskał kopie akt z Archiwum Państwowego w W., w tym dokumentację dotyczącą przeznaczenia terenu w Ogólnym Planie Zabudowania W. z [...] sierpnia 1931 r. Z tych samych przyczyn za niezasadny Sąd uznał wniosek skarżących o przyznanie obecnie na ich rzecz sumy pieniężnej, o której mowa w art. 154 § 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i w tym zakresie skargę oddalił. W ocenie Sądu ten dodatkowy środek w postaci przyznania na rzecz skarżących sumy pieniężnej powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu, to jest wówczas, gdy brak jest okoliczności, które ten stan rzeczy mogłyby w jakikolwiek sposób tłumaczyć, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez nałożenia tej sankcji organ sprawy nadal nie załatwi. Taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie jeszcze nie występuje. W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 154 § 1 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji. Na podstawie art. 151 tejże ustawy Sąd orzekł jak w pkt 3 sentencji. W przedmiocie kosztów postępowania (pkt 4 sentencji) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 powołanej wyżej ustawy w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800, ze zm.).