I SA/Wa 2202/10
WyrokWSA w Warszawie2011-04-15
Skład orzekający: Bogdan Wolski, Małgorzata Boniecka – Płaczkowska, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący posiada interes prawny do wszczęcia postępowania nadzorczego w celu stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, jeśli jego prawo do nieruchomości, której dotyczy ta decyzja, nie zostało potwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu powszechnego, a jedynie wnioskiem o zasiedzenie?Ratio decidendi
Skarżący nie posiada interesu prawnego do wszczęcia postępowania nadzorczego w celu stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, jeśli jego prawo do nieruchomości nie zostało potwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu powszechnego. Samo złożenie wniosku o zasiedzenie nie jest wystarczające do uznania legitymacji strony w postępowaniu administracyjnym. Właściwy sąd powszechny jest jedynym organem kompetentnym do rozstrzygania o nabyciu prawa własności przez zasiedzenie.Stan faktyczny
Skarżąca R. wniosła o wszczęcie postępowania nadzorczego w celu stwierdzenia nieważności decyzji z 1993 r., która stwierdziła nieważność wcześniejszej decyzji odmawiającej przyznania prawa własności czasowej do gruntu. Minister Infrastruktury odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że skarżąca nie udowodniła tytułu prawnego do nieruchomości i tym samym nie posiada interesu prawnego. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym art. 28 k.p.a. poprzez błędne uznanie braku interesu prawnego, wskazując na nabycie nieruchomości przez zasiedzenie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogdan Wolski (spr.) Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka – Płaczkowska WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi R. [...] w W. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę.
Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...], po rozpoznaniu wniosku R. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] odmawiającą wszczęcia postępowania
w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Gospodarki Przestrzennej
i Budownictwa z dnia [...] lipca 1993 r. nr [...] stwierdzającej nieważność decyzji Ministra Budownictwa z dnia [...] lipca 1950 r. nr [...] oraz utrzymanego nią w mocy orzeczenia administracyjnego Prezydenta W.
z dnia [...] stycznia 1950 r. nr [...] odmawiających przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości położonej przy [...] (obecnie: [...]), oznaczonej nr hip. [...] – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia [...] lipca 1993 r. stwierdzającej nieważność decyzji Ministra Budownictwa z dnia [...] lipca 1950 r. oraz utrzymanego nią w mocy orzeczenia administracyjnego Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 1950 r. odmawiających przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości położonej przy [...] (obecnie: [...]), oznaczonej nr hip. [...].
W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że R. nie udowodniła,
że przysługuje jej tytuł prawny do przedmiotowej nieruchomości, w związku z czym nie posiada interesu prawnego we wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] lipca 1993 r.
R. wystąpiła o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2010 r.
Rozpatrując ponownie sprawę Minister Infrastruktury uznał, iż samo dysponowanie sporną nieruchomością bez tytułu prawnego nie może być
utożsamiane z interesem prawnym, koniecznym do wszczęcia postępowania. Natomiast o zasiedzeniu przedmiotowej nieruchomości przesądza tylko i wyłącznie prawomocne postanowienie sądu, a nie sam fakt zawisłości przed sądem postępowania o stwierdzenie zasiedzenia tej nieruchomości, gdyż fakt wszczęcia postępowania świadczy jedynie o subiektywnym przekonaniu wnioskującego co do faktu zasiedzenia. W związku z powyższym R. nie jest legitymowana do występowania
w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony. R. wniosła skargę na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia
[...] sierpnia 2010 r. zarzucając:
1) rażące naruszenie art. 157 § 3 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. w zw. z art. 11
i 12 k.p.a. poprzez błędną ich interpretację i w konsekwencji bezzasadną odmowę wszczęcia postępowania wskutek błędnego przyjęcia, iż skarżącej nie przysługuje interes prawny w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji nadzorczej Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa dnia [...] lipca 1993 r.;
2) rażące naruszenie art. 157 § 3 w zw. z art. 28 k.p.a. poprzez błędną interpretację i w konsekwencji bezzasadne stwierdzenie, że skarżącej nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności ww. decyzji z 1993 roku poprzez brak interesu prawnego w takim postępowaniu, w sytuacji, gdy w istocie skarżąca jest właścicielem nieruchomości przy [...], i własność tę nabyła w drodze zasiedzenia
3) rażące naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 157 § 2 k.p.a. polegające na nieuwzględnieniu okoliczności, które przemawiają za przeprowadzeniem postępowania nadzorczego odnośnie zaskarżonej decyzji z urzędu, nawet jeżeli nie uznać interesu prawnego wnioskodawczyni w niniejszym postępowaniu, choć nie ma
ku temu podstaw.
Przedstawiając powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Ministra Infrastruktury z dnia
[...] stycznia 2010 r., ewentualnie - stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2010 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2010 r. Skarżąca wniosła ponadto
o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") nie potwierdza, aby w toku postępowania administracyjnego uchybiono prawu w sposób uzasadniający uchylenie wydanych decyzji, a tym bardziej stwierdzenie nieważności tych aktów.
Uzasadniając przedstawione powyżej stanowisko Sąd w pierwszej kolejności zauważa, iż zaskarżone decyzje odnoszą się wyłącznie do wniosku skarżącej
o wszczęcie postępowania nadzorczego. Wobec tego decyzja Ministra Infrastruktury
z dnia [...] sierpnia 2010 r. przesądza wyłącznie o tym, iż postępowanie nadzorcze nie może wszczęte na skutek podania skarżącej wniesionego w dniu 27 października
2009 r. Wobec tego stanowisko R. wskazujące na potrzebę wszczęcia postępowania nadzorczego na skutek podania skarżącej, niezależnie od ewentualnego braku interesu prawnego po stronie wnioskodawczyni, jest nietrafne, a w konsekwencji nie mogło doprowadzić do skutecznego podważenia legalności decyzji.
Druga uwaga odnosi się do argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu skargi, która w istotnej części zmierza do podważenia legalności decyzji Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa dnia [...] lipca 1993 r. lub też wykazania,
iż istnieją przesłanki do stwierdzenia zasiedzenia przedmiotowej nieruchomości. Wyjaśnić zatem należy, iż stanowisko skarżącej w tym zakresie nie pozostawało
w jakimkolwiek związku z rozstrzygnięciem zawartym w zaskarżonej decyzji. Minister Infrastruktury w decyzji z dnia [...] sierpnia 2010 r. nie wypowiedział się bowiem
w kategoryczny sposób co do istnienia ewentualnych podstaw do stwierdzenia nieważności wymienionej decyzji Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa. Milczenie organu nadzorczego w tym zakresie było zasadne bowiem brak możliwości przedstawienia stanowiska organu nadzorczego w tym przedmiocie wynikał z faktu,
w odniesieniu do decyzji Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa dnia [...] lipca 1993 r., odmowy wszczęcia postępowania nadzorczego. Natomiast istnienie ewentualnych podstaw do stwierdzenia zasiedzenia przedmiotowej nieruchomości pozostaje w zakresie wyłącznej kompetencji właściwego sądu powszechnego, co trafnie zostało podkreślone przez organ nadzorczy. Oznacza to, iż zarzuty i stanowisko skarżącej co do opisanych zagadnień nie mogło w żadnym wypadku prowadzić do uwzględnienia skargi.
Ostatnia uwaga ma związek z odwołaniem się przez skarżącą do art. 21 Konwencji wiedeńskiej z dnia 18 kwietnia 1962 r. o stosunkach dyplomatycznych
(Dz. U. Nr 37, poz. 232). Przepis ten stanowi: Państwo przyjmujące powinno zgodnie
ze swym ustawodawstwem ułatwić na swym terytorium nabycie przez państwo wysyłające pomieszczeń koniecznych dla jego misji bądź pomóc mu w uzyskaniu takich pomieszczeń w inny sposób. Powinno ono również pomóc misjom w razie potrzeby
w uzyskaniu odpowiednich mieszkań dla ich członków. Przepis ten nakłada zatem
na państwa przyjmujące, będące stronami Konwencji, obowiązek ułatwienia nabycia (uzyskania) przez państwo wysyłające pomieszczeń i mieszkań w celu zapewnienia warunków do funkcjowania ustanowionego przedstawicielstwa. Nie oznacza to jednak, iż państwo przyjmujące, realizując ten obowiązek, powinno pomijać w jakimkolwiek zakresie wewnętrzny porządek prawny. Wymagane ułatwienie ma zawsze następować w zgodzie z ustawodawstwem wewnętrznym. Oznacza to w szczególności, iż państwo przyjmujące może i powinno, korzystając z majątku pozostającego w jego dyspozycji, zapewnić możliwości funkcjonowania przedstawicielstwa państwa wysyłającego lub też podjąć czynności faktyczne ułatwiające zawarcie stosownych umów przez państwo wysyłające z dysponentami odpowiednich lokali i nieruchomości. Analiza treści art. 21 Konwencji wskazuje zatem, iż przepis ten dotyczy relacji pomiędzy państwami będącymi stronami Konwencji, a nie skutków działalności danego państwa
na terytorium innego państwa związanej z udziałem w zwykłym obrocie gospodarczym
i cywilnym (acta iure gestionis). Wobec tego przywołany przez skarżącą przepis Konwencji nie może odnosić się w jakikolwiek sposób do przedmiotowej sprawy administracyjnej.
W związku z powyższym związany z przedmiotową sprawą administracyjna pozostaje wyłącznie zarzut ujęty w pkt 1 i 2 skargi w takim zakresie, w jakim dotyczy on naruszenia art. 28 k.p.a. poprzez błędne uznanie przez organ, iż skarżąca nie posiada interesu prawnego w postępowaniu nadzorczym dotyczącym decyzji Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa dnia [...] lipca 1993 r.
Wymieniony powyżej zarzut nie jest jednak trafny. Skarżąca nie wykazała bowiem, iż w dniu wydania decyzji, której dotyczy podanie lub też w dniu jego złożenia, a najpóźniej w dniu wydania zaskarżonej decyzji, stronie tej przysługiwały prawa rzeczowe do przedmiotowej nieruchomości. Argumentacja przedstawiona w tym przedmiocie przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jest prawidłowa. Potwierdzenie istnienia tych praw nie wynika bowiem, w szczególności, z faktu wniesienia do sądu powszechnego wniosku o stwierdzenie zasiedzenia przedmiotowej nieruchomości, ale dopiero uzyskania prawomocnego orzeczenia potwierdzającego zasadność tego wniosku. Minister Infrastruktury, do którego wniesiono podanie o wszczęcie postępowania nadzorczego, obowiązany był na wstępie ocenić czy wnioskodawca może być stroną tego postępowania, przy czym ustalenie tej okoliczności nie mogło być oparte
na stanowisku strony o istnieniu niepodważalnych praw do przedmiotowej nieruchomości. Potwierdzenie słuszności stanowiska strony w tym zakresie, przesądzenie tego zagadnienia erga omnes, pozostaje bowiem w wyłącznej kompetencji właściwego sądu powszechnego.
Podsumowując Sąd stwierdza, iż zarzuty skarżącej w istotnej części nie pozostawały w jakimkolwiek związku ze sprawą administracyjną zakończoną zaskarżoną decyzją. Natomiast zarzut naruszenia art. 28 k.p.a. nie był zasadny, gdyż skarżąca nie przedstawiła dowodów potwierdzających posiadanie praw rzeczowych do przedmiotowej nieruchomości. W toku postępowania administracyjnego nie naruszono także innych przepisów postępowania lub przepisów prawa materialnego w sposób uzasadniający uchylenie wydanych decyzji.
Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło