I SA/Wa 222/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-05-07
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Lucyna Picho
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który uzyskuje dochody z emerytury, renty inwalidzkiej żony oraz czynszu dzierżawnego, a także ponosi koszty leczenia i zakupu artykułów higieny osobistej, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że sytuacja majątkowa wnioskodawcy nie daje podstaw do uwzględnienia wniosku. Mimo że dochody wnioskodawcy i jego żony są niskie, są one regularne. Poza wydatkami na leczenie i higienę osobistą, które nie przekraczają określonej kwoty miesięcznie, wnioskodawca nie ponosi szczególnych obciążeń, a zobowiązania z tytułu spłaty odszkodowania pokrywa z dochodu z dzierżawy. Sytuacja majątkowa nie uniemożliwia mu partycypowania w kosztach sądowych, które na obecnym etapie ograniczają się do wpisu sądowego i ewentualnych opłat kancelaryjnych.Stan faktyczny
J. H. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w związku ze skargą na decyzję Ministra Infrastruktury. Wnioskodawca wraz z żoną utrzymuje się z emerytury i renty inwalidzkiej, a dodatkowo uzyskuje dochód z dzierżawy nieruchomości. Dochód ten przeznacza na spłatę zobowiązania z tytułu zwrotu odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Wnioskodawca wskazał również na wysokie koszty leczenia i zakupu artykułów higieny osobistej.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania J. H. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. H. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia odmówić przyznania J. H. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą J. H. wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu skarżący podał, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Źródłem utrzymania małżonków jest emerytura skarżącego w wysokości [...] zł oraz renta inwalidzka jego żony w kwocie [...] zł. Ponadto J. H. uzyskuje co miesiąc dochód w wysokości [...] zł wypłacany mu tytułem czynszu dzierżawnego na podstawie umowy dzierżawy nieruchomości będącej jego własnością położonej w S. przy ul. [...], o powierzchni [...] m2 (kopia umowy k-26 do 29). Jako majątek wnioskodawca wymienił działkę o powierzchni około [...] arów, która jest częściowo dzierżawiona. Zaznaczył, że przychód z dzierżawy w całości przeznaczony jest na spłatę ciążącego na nim zobowiązania z tytułu zwrotu odszkodowania za zwróconą mu, a wywłaszczoną wcześniej nieruchomość. Skarżący nadesłał do akt kopię decyzji Starosty S. z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...] o zwrocie przedmiotowej nieruchomości oraz ustalającej wysokość zwaloryzowanej należności tytułem zwrotu odszkodowania za wywłaszczenie tej nieruchomości na kwotę [...] zł. Jednocześnie z treści tej decyzji wynika, że z uwagi na wcześniejsze wywłaszczenie nieruchomości będącej własnością skarżącego przyznano mu odszkodowanie w wysokości [...] zł, które w dniu 5 grudnia 1983 r. zostało przekazane do depozytu sądowego, a następnie podjęte przez stronę.
Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy J. H. zaznaczył, że 33% swojego dochodu wydatkuje na koszty związane z ustawicznym leczeniem, w ostatnim czasie koszty te uległy znacznemu zwiększeniu z uwagi na przewlekłą chorobę [...]. Dodał również, że oprócz kosztów leczenia osobiście pokrywa wszelkie koszty zakupu artykułów spożywczych i artykułów higieny osobistej, z których szczególnie te ostatnie z uwagi na przebytą chorobę układu [...] stanowią dla niego znaczące obciążenie finansowe. W nadesłanym do Sądu piśmie z dnia 1 marca 2009 r. (k-22) J. H. uściślił, że na wydatki związane z leczeniem i zakupem artykułów higieny osobistej wydaje nie mniej niż [...] zł miesięcznie.
Na wstępie zaznaczyć należy, że zasadą jest, iż każdy kto wnosi do Sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki ma również obowiązek ponosić koszty sądowe (art. 219, art. 220, art. 230 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zwolnienie zaś od kosztów sądowych, które wchodzi w zakres częściowego prawa pomocy, które może być przyznane osobie fizycznej pod warunkiem wykazania przez nią braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Oceniając sytuację majątkową wnioskodawcy stwierdzić należało, że nie daje ona podstaw do uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zasadą jest, że instytucja prawa pomocy skierowana jest w pierwszej kolejności do osób, które z uwagi na szczególnie trudną sytuację majątkową nie są w stanie samodzielnie opłacić kosztów sądowych. Tymczasem J. H. uzyskując wraz z żoną świadczenia emerytalne nie pozostaje bez środków do życia, wnioskodawca ma zabezpieczone potrzeby bytowe. Faktem jest, że on i żona uzyskują niewysokie dochody jednak wypłacane są im one regularnie. Poza wydatkami na leczenie i zakup artykułów higieny osobistej, których wartość jak stwierdził sam zainteresowany nie jest mniejsza niż [...] zł miesięcznie, nie ciążą na nim szczególne obciążenia. Zobowiązania zaś z tytułu spłaty kwoty odszkodowania wnioskodawca pokrywa z dochodu z czynszu dzierżawnego w wysokości [...] zł. Nie można zatem stwierdzić, że jego sytuacja majątkowa uniemożliwia mu partycypowanie w kosztach sądowych, które obecnym etapie postępowania ograniczają się do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 200 zł oraz do poniesienia ewentualnych opłat kancelaryjnych.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło