I SA/Wa 2228/15
WyrokWSA w Warszawie2017-06-05
Skład orzekający: WSA Joanna Skiba, WSA Gabriela Nowak, WSA Iwona Kosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odwołanie od hipotetycznej decyzji, która jeszcze nie została wydana, może zostać uznane za dopuszczalne?Ratio decidendi
Odwołanie może być złożone jedynie od decyzji, która została wydana i weszła do obrotu prawnego. Odwołanie od hipotetycznej, przyszłej decyzji jest niedopuszczalne, ponieważ brak jest przedmiotu zaskarżenia. Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził niedopuszczalność takiego odwołania na podstawie art. 134 k.p.a.Stan faktyczny
J. B. złożył odwołanie do Prezydenta W. od każdej decyzji, która ustanawiałaby prawo użytkowania wieczystego do działek gruntu na rzecz osób innych niż spadkobiercy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność tego odwołania, wskazując na brak wydanej decyzji administracyjnej. J. B. złożył skargę do WSA w Warszawie na postanowienie SKO.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: WSA Joanna Skiba (spr.) Sędziowie: WSA Gabriela Nowak WSA Iwona Kosińska po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2015 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] września 2015 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. stwierdziło niedopuszczalność odwołania wniesionego przez J. B. "od każdej takiej decyzji, która ustanawiałaby prawo użytkowania wieczystego do działek gruntu przedmiotowej nieruchomości (ul. [...]) na rzecz innych osób, niż spadkobiercy po W. i A. D.".
Powyższe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu 30 lipca 2015 r. J. B. złożył do Prezydenta W. odwołanie "od każdej takiej decyzji, która ustanawiałaby prawo użytkowania wieczystego do działek gruntu przedmiotowej nieruchomości (ul. [...] ) na rzecz innych osób, niż spadkobiercy po W. i A. D.".
Rozpoznając złożone odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wskazało, że odwołanie przysługuje od aktu administracyjnego, wydanego w formie decyzji. Tymczasem w sprawie nieruchomości położonej przy ul. [...] nie została wydana jeszcze decyzja. Tym samym organ odwoławczy uznał, że na obecnym etapie złożone odwołanie ma charakter hipotetyczny. Organ II instancji stwierdził zatem brak przedmiotu postępowania odwoławczego, a odwołanie należało uznać za niedopuszczalne w oparciu o art. 134 kpa.
Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi J. B. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze wniósł o uchylenie przedmiotowego postanowienia, gdyż narusza on przepisy prawa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje.
Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016, poz. 1066) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016, poz. 718 ze zm.), dalej: "P.p.s.a." sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 tej ustawy, by wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, albo stwierdzenia nieważności decyzji.
Sprawa niniejsza została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 3 P.p.s.a. Zgodnie z treścią przywołanego przepisu sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Kierując się powyższymi kryteriami należy stwierdzić, że skarga J. B. nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 z późn. zm., dalej: "k.p.a."). Zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Jak wynika przy tym z art. 129 § 1 k.p.a., odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Z kolei art. 129 § 2 k.p.a. przewiduje, że odwołanie należy złożyć w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. Ustawodawca wskazuje ponadto w art. 134 k.p.a., że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Należy przy tym wyjaśnić, że wspomniana niedopuszczalność zachodzi w przypadku, gdy ze względu podmiotowych (odwołanie zostało wniesione przez podmiot niebędący stroną postępowania lub niemający zdolności do czynności prawnych) lub przedmiotowych (brak przedmiotu zaskarżenia, wyłączenie możliwości wniesienia środka odwoławczego lub wyczerpanie przysługujących środków odwoławczych) merytoryczne rozpatrzenie wymienionego środka zaskarżenia jest wykluczone.
W niniejszej sprawie zachodzi przedmiotowa przyczyna niedopuszczalności odwołania, jako że brak jest decyzji organu administracji państwowej, która mogłaby by być przedmiotem zaskarżenia. Należy wskazać, że przez decyzję administracyjną w ujęciu doktrynalnym rozumie się kwalifikowany akt administracyjny, stanowiący przejaw woli administrujących w państwie organów, wydany na podstawie powszechnie obowiązującego prawa administracyjnego (lub finansowego) o charakterze władczym i zewnętrznym rozstrzygający konkretną sprawę, konkretnie określonej osoby fizycznej lub prawnej, w postępowaniu unormowanym przez przepisy proceduralne. Zatem odwołanie nie służy od decyzji, która nie weszła do obrotu prawnego, gdyż nie została wydana. Innymi słowy, nie można składać odwołania od ewentualnej decyzji wydanej w przyszłości czyli hipotetycznej, bowiem odwołanie może zostać złożone jedynie od decyzji załatwiającej konkretną sprawę określonej osoby w postępowaniu administracyjnym. Tych cech nie zawiera odwołanie złożone w dniu 30 lipca 2015 r. przez J. B.
W tej sytuacji, organ odwoławczy prawidłowo stwierdził niedopuszczalność odwołania na podstawie art. 134 kpa. Brak decyzji organu I instancji wykluczał bowiem możliwość rozpatrzenia odwołania przez organ II instancji. Sąd nie znalazł zatem podstaw do wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego.
Skarga okazała się więc niezasadna i jako taka podlegała oddaleniu na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło