I SA/Wa 2259/10

Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.I. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od wpisu w sprawie ze skargi M.I. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty za nieruchomości pozostawione poza obecnymi granicami RP postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od wpisu. Wnioskiem z dnia 6 października 2010 r. M.I. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, tj. zwolnienie od wpisu w sprawie ze swojej skargi na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] o potwierdzeniu prawa do rekompensaty za nieruchomości pozostawione poza obecnymi granicami RP. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że nie jest w stanie uiścić wpisu od skargi bez uszczerbku swojego koniecznego utrzymania. Skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Posiada dorosłe dzieci, które wspomaga finansowo. Ma również na utrzymaniu niepełnosprawnego brata oraz kończącego studia siostrzeńca. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą, z której wg oświadczenia uzyskuje miesięczny dochód w wysokości [...] złotych. Ponosi zaś miesięcznie następujące wydatki: opłaty za mieszkanie – [...] złotych, pomoc finansowa da rodziny – [...] złotych, bieżące utrzymanie – [...] złotych. Skarżący jest właścicielem nieruchomości rolnej o pow. [...] arów, na której posadowiona jest stodoła oraz mieszkania, które obciążone jest kredytem w wysokości [...] złotych. Mając powyższe na uwadze stwierdzono co następuje. W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W rozpoznawanej sprawie skarżący, reprezentowany przed sądem przez ustanowionego z wyboru radcę prawnego, wnosi o zwolnienie od wpisu od wniesionej skargi, co oznacza, że ubiega się on o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w rozumieniu art. 245 § 3 powołanej ustawy. Stosownie zaś do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić należy, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania sądowego spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. To wnioskodawca jako osoba zainteresowana winien wykazać zasadność złożonego wniosku oraz spełnienie ustawowych przesłanek. Instytucja prawa pomocy stanowi bowiem formę pomocy państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów procesu bez wywołania uszczerbku w swoich koniecznych kosztach utrzymania. W badanej sprawie, w ocenie referendarza sądowego skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez ryzyka wystąpienia uszczerbku koniecznego własnego utrzymania - co uzasadniałoby przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Przeciwnie, w przedstawionym stanie faktycznym dotyczącym jego sytuacji materialnej nie można stwierdzić, by poniesienie kosztów wpisu od skargi w kwocie 200,00 złotych, leżało poza zakresem jego możliwości finansowych. Zważyć należy, że posiada on stałe i regularne źródło dochodów w postaci dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej w kwocie [...] złotych miesięcznie i ma zabezpieczone potrzeby mieszkaniowe. Posiada również niewielką nieruchomość rolną (która stanowić może potencjalne źródło dochodu skarżącego – np z tytułu jej dzierżawy), zaś kwestionowaną decyzją przyznano mu prawo do rekompensaty za utracone mienie w kwocie [...] złotych. Wprawdzie w uzasadnieniu wniosku skarżący wskazuje, iż niemal cały uzyskiwany przez niego dochód jest wydatkowany (w tym część uzyskiwanych środków skarżący przeznacza na wsparcie rodziny) jednakże nie oznacza to automatycznie, że jest on osobą na tyle ubogą, że uiszczenie wpisu w wysokości 200,00 złotych od wniesionej skargi mogłoby stwarzać realne zagrożenia dla jego ekonomicznej egzystencji. Ocena ta jest tym bardziej uzasadniona, że mimo deklarowanych wydatków skarżący jest w stanie, w ramach własnych możliwości finansowych, zabezpieczyć środki niezbędne do opłacenia usług profesjonalnego pełnomocnika. Podkreślić zaś należy, że celem instytucji prawa pomocy jest umożliwienie skorzystania z drogi sądowej osobom o znikomych dochodach, znajdujących się na skraju ubóstwa, dla których opłacenie kosztów sądowych wiązałoby się z ryzykiem wystąpienia zagrożenie, o którym mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Skarżący zaś, do takich osób, w ocenie referendarza sądowego, nie należy. Nie ma zatem usprawiedliwionych podstaw do przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W tej sytuacji, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.