I SA/Wa 2295/13
PostanowienieWSA w Warszawie2014-03-03
Skład orzekający: Tomasz Szmydt
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak złożenia przez adwokata ustanowionego z urzędu oświadczenia o nieuiszczeniu opłat w całości lub części wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej skutkuje utratą prawa do wynagrodzenia?Ratio decidendi
Brak złożenia przez adwokata ustanowionego z urzędu oświadczenia o nieuiszczeniu opłat w całości lub części wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, zgodnie z § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, skutkuje utratą prawa do wynagrodzenia. Oświadczenie to jest nieodzownym elementem wniosku, a jego brak ma skutki materialnoprawne, a nie formalne, które można uzupełnić na wezwanie sądu.Stan faktyczny
Adwokat L. K. został ustanowiony pełnomocnikiem z urzędu w sprawie M. Z. dotyczącej zasiłku celowego. Po odrzuceniu skargi przez sąd, adwokat wniósł o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego. Referendarz sądowy odmówił przyznania wynagrodzenia, wskazując na brak oświadczenia o nieuiszczeniu opłat. Adwokat wniósł sprzeciw, argumentując, że przepisy nie wymagają takiego oświadczenia wraz z wnioskiem. Sąd rozpoznał sprawę po wniesieniu sprzeciwu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku adwokata L. K. o przyznanie wynagrodzenia z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu ze skargi M. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2013 r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia odmówić przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej
W skardze z dnia [...] sierpnia 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, M. Z. zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Postanowieniem z dnia 27 września 2013 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w [...].
Pismem z dnia [...] listopada 2013 r. Okręgowa Rada Adwokacka w [...] wyznaczyła adwokata L. K. pełnomocnikiem z urzędu w niniejszym postępowaniu.
Postanowieniem z dnia 28 listopada 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę M. Z. jako wniesioną z uchybieniem terminu na jej wniesienie.
Pismami z dnia [...] grudnia 2013 r. adwokat L. K. wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi załączając jednocześnie pismo procesowe stanowiące uzupełnienie skargi wraz ze stosownym uzupełnieniem, w którym zawarł wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.
Postanowieniem z dnia 10 stycznia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi, zaś postanowieniem z dnia 7 lutego 2014 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił przyznania wynagrodzenia z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W uzasadnieniu wskazano, iż ustanowiony w sprawie adwokat L. K. nie zawarł we wniosku o przyznanie wynagrodzenia z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu oświadczenia, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub części.
Pismem z dnia [...] lutego 2014 r. adwokat L. K. wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia, wskazując, że nie zgadza się z argumentacją zawartą w postanowieniu z dnia 7 lutego 2014 r. Wskazał, że zarówno przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak też rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy udzielonej z urzędu, czy z innych przepisów nie wynika, że oświadczenie w przedmiocie braku zapłaty opłat w całości lub części winno być złożone wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów, a także, iż oświadczenie to stanowić ma jeden dokument. Wskazując na dokonane czynności w niniejszym postępowaniu wniósł o przyznanie mu wynagrodzenia.
Skutkiem wniesionego sprzeciwu, zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.", postanowienie z dnia 7 lutego 2014 r. utraciło moc i sprawa podlega rozpoznaniu przez Sąd.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z treścią art. 250 p.p.s.a. "Wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków".
Jednocześnie w myśl § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461) "wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części".
W świetle powyższego jednym z warunków przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu jest złożenie przez pełnomocnika z urzędu oświadczenia, że opłaty nie zostały opłacone w całości lub części. Wymóg ten został wprowadzony w celu uniknięcia zasądzenia kosztów prowadzenia sprawy, które to koszty reprezentowany uiścił w całości lub części.
W niniejszej sprawie ustanowiony z urzędu pełnomocnik – adwokat L. K. – w piśmie z dnia [...] grudnia 2013 r., zawarł wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego (k. 53 v.). Jednakże z treści tegoż pisma nie wynika, by złożył oświadczenie wynikające z treści § 20 ww. rozporządzenia. Również do tego pisma nie zostało dołączone takie oświadczenie. Należy zauważyć, że w złożonym sprzeciwie nie zawarto również stosownego oświadczenia. Ustanowiony w sprawie adwokat dokonał wykładni przepisów wskazując na "gotowość złożenia przedmiotowego oświadczenia bez wzywania do tego przez sąd".
Tymczasem ugruntowany jest pogląd, iż "Aby Skarb Państwa mógł wypłacić wynagrodzenie wyznaczonemu z urzędu pełnomocnikowi konieczne jest złożenie oświadczenia, iż opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części, co pozwala w istocie określić wysokość tego wynagrodzenia. Brak oświadczenia w przedstawionym brzmieniu nie stanowi uchybienia formalnego, które można uzupełnić na wezwanie Sądu w trybie art. 49 p.p.s.a., gdyż nie jest pismem w rozumieniu art. 45-48 p.p.s.a. Oświadczenie że opłaty z tytułu udzielenia pomocy prawnej nie zostały wypłacone w całości lub w części, jest nieodzownym elementem uzasadnienia wniosku o przyznanie kosztów, stanowiącym przesłankę do przyjęcia, że praca pełnomocnika nie została wynagrodzona. Brak takiego oświadczenia wywołuje skutki materialnoprawne, polegające na utracie prawa do wynagrodzenia." (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 18 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 390/08 i inne).
Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 250 w zw. z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 212 r. poz. 270 ze zm.) oraz § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461), Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło