I SA/Wa 2309/05
WyrokWSA w Warszawie2006-04-12
Skład orzekający: Elżbieta Lenart, Gabriela Nowak, Monika Nowicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zaliczka alimentacyjna przysługuje, gdy egzekucja świadczeń alimentacyjnych za ostatnie trzy miesiące nie była całkowicie bezskuteczna, a jedynie wyegzekwowano część należności?Ratio decidendi
Zaliczka alimentacyjna przysługuje jedynie w sytuacji, gdy egzekucja świadczeń alimentacyjnych za okres ostatnich trzech miesięcy jest całkowicie bezskuteczna. Jeśli w tym okresie wyegzekwowano jakąkolwiek część należności, egzekucja nie jest bezskuteczna, co skutkuje odmową przyznania zaliczki. Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo zinterpretowały przepisy ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej.Stan faktyczny
J. S. złożyła wniosek o przyznanie zaliczki alimentacyjnej. Prezydent odmówił jej przyznania, wskazując, że komornik sądowy wyegzekwował część alimentów za ostatnie trzy miesiące, co oznacza, że egzekucja nie była bezskuteczna. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. J. S. wniosła skargę do WSA, argumentując, że spełniła kryteria do otrzymania zaliczki i została zapewniona o jej przyznaniu, a odmowa spowodowała trudną sytuację materialną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) Sędziowie WSA Gabriela Nowak WSA Monika Nowicka Protokolant Monika Chorzewska - Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zaliczki alimentacyjnej oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu
odwołania J. S., decyzją z dnia [...] listopada 2005 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] października 2005 r. nr [...] odmawiającą przyznania świadczenia w formie zaliczki alimentacyjnej dla osób uprawnionych: A. P. i A. P.
W uzasadnieniu organ drugiej instancji wskazał na następujące okoliczności faktyczne i prawne wydanego rozstrzygnięcia.
J. S złożyła do Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w S. wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej. Po dołączeniu zaświadczenia komornik przesłał wniosek do Ośrodka Pomocy Społecznej Dzielnicy W.
Decyzją z dnia [...] października 2005 r. nr [...], Prezydent W. odmówił przyznania świadczenia w formie zaliczki alimentacyjnej dla A. P. i A. P.
Powyższe rozstrzygnięcie organ oparł na treści zaświadczenia Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w S. z dnia [...] sierpnia 2005 r. z którego wynikało, że "świadczenie alimentacyjne zostało wyegzekwowane za ostatnie trzy miesiące w wysokości 238 zł, 50 gr." Prezydent W. powołał się przy tym na treść
art. 2 ust. 1 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. z 2005 r., nr 86, poz. 732), zgodnie z którym bezskuteczność egzekucji oznacza egzekucję, w wyniku której nie wyegzekwowano należności z
tytułu świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy. Organ stanął
na stanowisku, że zaliczka alimentacyjna przysługuje osobie uprawnionej do
alimentów na poczet należnego świadczenia alimentacyjnego, ustalonego na
podstawie tytułu wykonawczego wówczas, gdy egzekucja jest bezskuteczna. Skoro
w przedmiotowej sprawie komornik sądowy w okresie ostatnich trzech miesięcy wyegzekwował część alimentów, to Prezydent uznał, iż egzekucja nie była bezskuteczna i odmówił przyznania zaliczki alimentacyjnej.
Od powyższej decyzji J. S. wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. Kolegium badając sprawę ponownie, odwołało się do treści art. 1 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U z 2005 r. nr 86, poz. 732) i stwierdziło, że ustawodawca w sposób wyraźny określił kiedy przysługuje zaliczka alimentacyjna, a kiedy organ orzekający w sprawie jest zobowiązany do odmowy jej przyznania. Zgodnie z powołanym przepisem zaliczka przysługuje, jeżeli egzekucja alimentów jest bezskuteczna, co w rozumieniu ustawy oznacza egzekucję, w wyniku której nie wyegzekwowano należności z tytułu świadczeń alimentacyjnych za okres ostatnich trzech miesięcy. Skoro z zaświadczenia komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w S. z dnia [...] sierpnia 2005 r. wynikało, że za ostatnie trzy miesiące wyegzekwowano świadczenie alimentacyjne w wysokości 238,50 zł, to egzekucja nie była bezskuteczna. Mając na uwadze powyższe Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] utrzymało w mocy rozstrzygnięcie Prezydenta W. z dnia [...] października 2005 r.
Na w/w decyzję J. S. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W obszernym uzasadnieniu podniosła, że wydana przez Kolegium decyzja w jej ocenie jest niezgodna z prawem i konstytucją. Zaliczka alimentacyjna powinna być jej przyznana. Pozwala na to treść art. 10 ust. 5 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej. Skarżąca zaznaczyła, że jej zdaniem w oparciu o treść art. 7 ust. 1 i 2 i art. 8 ust. 2 pkt 1 spełniła wszystkie kryteria do otrzymania wspomnianej zaliczki. Ponadto pracownik Ośrodka Pomocy Społecznej zapewnił ją, że zaliczka ta zostanie jej wypłacona. Wskazała również, że na skutek wydanego rozstrzygnięcia pozbawiona została pomocy finansowej i znalazła się w trudnej sytuacji materialnej.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie. Organ powtórzył argumentację, którą zamieścił w zaskarżonej do Sądu decyzji konkludując, że nie można było uznać, że egzekucja świadczenia alimentacyjnego była bezskuteczna, a skoro tak to orzekanie wbrew przepisom ustawy dawałoby podstawę do stwierdzenia nieważności takiej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Na wstępie należy stwierdzić, że stosownie do treści art.13 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zmianami) wojewódzkie sądy administracyjne są
powołane do rozpoznawania wszystkich spraw sądowoadministracyjnych z wyjątkiem tych spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego, a właściwym miejscowo do rozpoznania w/w spraw jest ten wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Podkreślić należy,
że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez
wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje, w zakresie swojej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem
zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej. Przy czym
kontrola Sądu sprowadza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na
wynik sprawy. Powyższe oznacza, że sąd administracyjny nie jest kolejną instancją odwoławczą od ostatecznej decyzji administracyjnej a - jak wspomniano wyżej -
ocenia ten akt pod względem legalności. Należy także podkreślić, że stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz
wnioskami skargi, a także powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że oceniając zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem, Sąd obowiązany jest
wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik
sprawy.
Skarga powyższa nie mogła zostać uwzględniona, bowiem zaskarżona do Sądu decyzja nie narusza prawa.
W pierwszej kolejności zauważyć należy, że podlegające ocenie Sądu postępowanie administracyjne prowadzone było na podstawie ustawy z dnia 22
kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. z 2005 r., nr 86, poz. 732 ze zm.) W art. 1 ust. 2 powołanej
ustawy wskazane zostało, że określa ona zasady przyznawania zaliczek
alimentacyjnych dla osób samotnie wychowujących dzieci, uprawnionych do
świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego, którego egzekucja
jest bezskuteczna. Przy czym w ust. 1 art. 2 ustawodawca wyjaśnił, że przez bezskuteczność egzekucji rozumieć należy egzekucję, w wyniku której nie wyegzekwowano należności z tytułu świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy.
W niniejszej sprawie zarówno organ pierwszej jak i drugiej instancji uznał, że egzekucja nie była bezskuteczna – z uwagi na treść zaświadczenia Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w S. z dnia [...] sierpnia 2005 r. W zaświadczeniu tym pod treścią cyt. "zaświadczam, że w okresie ostatnich trzech miesięcy egzekucja świadczeń alimentacyjnych należnych od D. P. przyznanych dla J. S. wyrokiem Sadu Rejonowego w W. [...] (...) była:" znajdowały się dwa kwadraty. Pierwszy z oznaczeniem "bezskuteczna" i drugi z oznaczeniem "świadczenie alimentacyjne zostało wyegzekwowane za ostatnie trzy miesiące w wysokości...". Komornik zakreślił drugi kwadrat uzupełniając zdanie kwotą "238,50 gr." natomiast pierwszy z nich pozostał pusty.
W ocenie Sądu - wobec tak sformułowanej treści zaświadczenia - organy administracji nie mogły wydać w niniejszej sprawie decyzji pozytywnej. Skoro z przedmiotowego zaświadczenia wynikało wyraźnie, że świadczenie alimentacyjne zostało wyegzekwowane za ostatnie trzy miesiące w wysokości 238 zł, 50 gr., to
wbrew twierdzeniom skarżącej oznacza to, że egzekucja nie była bezskuteczna.
Zatem wobec takiej treści zaświadczenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. słusznie utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. o odmowie przyznania J. S. świadczenia w formie zaliczki alimentacyjnej.
Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zmianami) orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło