I SA/Wa 232/08

WyrokWSA w Warszawie2009-01-15

Skład orzekający: Elżbieta Sobielarska, Emilia Lewandowska, Joanna Skiba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania zasiłku celowego na opłacenie rachunków, remont maszyn do pisania, wykonanie kserokopii dokumentów i zakup znaczków pocztowych, a także pozostawienie bez rozpoznania innych wniosków, jest zgodna z przepisami ustawy o pomocy społecznej i Kodeksu postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał skargę za bezzasadną, stwierdzając, że organy administracji prawidłowo odmówiły przyznania zasiłku celowego na opłacenie rachunków i zadłużenia, remont maszyn do pisania, wykonanie kserokopii dokumentów i zakup znaczków pocztowych, uznając te potrzeby za niebędące niezbędnymi potrzebami bytowymi w kontekście możliwości finansowych ośrodka pomocy społecznej. Sąd podkreślił, że zasiłek celowy ma charakter uznaniowy, a jego przyznanie zależy od oceny organu oraz możliwości finansowych pomocy społecznej, które w tym przypadku były ograniczone.
Stan faktyczny
W. K. złożył szereg wniosków o przyznanie zasiłków celowych na różne cele, w tym na opłacenie rachunków, remonty, kserokopie dokumentów i zakup znaczków pocztowych. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania większości wnioskowanych zasiłków, uznając je za niebędące niezbędnymi potrzebami bytowymi i przekraczające możliwości finansowe ośrodka. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się uchylenia decyzji i spełnienia jego pierwotnych żądań.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędziowie WSA Emilia Lewandowska WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania W. K., utrzymało w mocy decyzję działającego z upoważnienia Burmistrza Gminy B. Kierownika Środowiskowego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...], w sprawie odmowy przyznania zasiłków celowych na opłacenie rachunków oraz opłacenie zadłużenia w [...], remontu maszyn do pisania, zasiłku celowego za przyznanie [...] grupy inwalidzkiej, zasiłku na wykonanie kserokopii dokumentów oraz zakup znaczków pocztowych oraz pozostawienia bez rozpoznania spraw dotyczących oddania dokumentów ukradzionych przez pomoc społeczną, miliona złotych za niepłacenie za energię elektryczną , wypłaty trylionów złotych za nie płacenie od szeregu lat zasiłków celowych na różne cele. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji stwierdził, że W. K. wnioskami z dnia 22,23,25,29 i 31 października 2007 r. i z dnia 2 listopada 2007 r. wystąpił do Środowiskowego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. o przyznanie zasiłku celowego na opłacenie rachunku telefonicznego w [...], remont maszyn do pisania, pokrycia zadłużenia w spółdzielni, odszkodowania za ukradzione dokumenty, odszkodowania za niepłacenie zasiłków celowych, energię elektryczną. Kierownik Środowiskowego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. decyzją z dnia [...] listopada 2007 r., po rozpatrzeniu ww. wniosku odmówił wnioskodawcy przyznania zasiłków celowych na opłacenie rachunku oraz zaległości w [...], opłacenia zaległości czynszowych , pokrycia kosztów napraw 3 maszyn do pisania oraz na wykonanie kserokopii dokumentów i zakup znaczków pocztowych oraz postanowił nie rozpatrywać szeregu wniosków zgłaszanych przez skarżącego w pismach. Nie zgadzając się z tą decyzją W. K. złożył odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. Po rozpoznaniu odwołania organ II instancji uznał, że nie może ono być uwzględnione. W uzasadnieniu swojego stanowiska organ przywołał przepisy art. 2 ust. 1, art. 8 ust. 1 pkt 1, art. 16 i 39 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593, ze zm.) i stwierdził, że wnioskodawca jest pod stałą opieką pomocy społecznej. Znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Jego łączny miesięczny dochód wynosi [...] zł. Prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, posiłki przygotowuje mu [...], ma orzeczony stopień niepełnosprawności, leczy się w Poradni [...]. Organ podkreślił również, że zasiłek ma charakter uznaniowy i musi się mieścić w możliwościach pomocy społecznej. Mając powyższe na uwadze, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył W. K.. W uzasadnieniu wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz przedstawił żądania, których spełnienia domaga się od Środowiskowego Ośrodka Pomocy Społecznej w B., dotyczące zwrotu "zrabowanych", zdaniem skarżącego, dokumentów, wypłaty trylionowych odszkodowań, zaległych zasiłków, przyznania zasiłku na usługi stomatologiczne oraz kserokopie dokumentów i zakup znaczków pocztowych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga należy uznać za bezzasadną . Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) ogranicza się do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta polega więc na zbadaniu, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Przy czym należy zauważyć, że ma podstawie art. 134 powyższej ustawy, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności, zgodnie z którą sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest jednak do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze. Podstawą materialnoprawną rozstrzygnięć administracyjnych podjętych w niniejszej sprawie były przepisy ustawy o pomocy społecznej (dalej jako u.p.s.). Zasady ogólne wskazanej ustawy, wyrażone w art. 2 ust. 1 i art. 3 stanowią, że świadczenia z pomocy społecznej mają na celu umożliwienie przezwyciężania trudnych sytuacji życiowych, których osoby ubiegające się o pomoc nie są w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości oraz wspieranie osób i rodzin w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwiania im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka. Rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, a potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Jak wynika z powyższych przepisów pomoc społeczna jest instytucją stosowaną wyjątkowo, w sytuacjach, w których obywatel nie jest w stanie sam podołać okolicznościom życiowym. Pomoc ta przyznawana jest w różnej formie i zakresie, a przyznanie jej uzależnione jest od spełnienia określonych przez ustawodawcę warunków. W niniejszej sprawie przedmiotem jest świadczenie pomocy społecznej w postaci zasiłku celowego, który zgodnie z art. 39 ust. 1 u.p.s. może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej. Organ wydając decyzję o przyznaniu niezbędnej pomocy (decyzję o charakterze uznaniowym) każdorazowo musi ustalić, czy złożony wniosek dotyczy niezbędnej potrzeby życiowej istniejącej w chwili złożenia wniosku, czy wnioskodawca spełnia warunki wyznaczone ustawą, by taką pomoc otrzymać i czy organ dysponuje środkami finansowymi na udzielenie pomocy. Jak wynika z powołanych przepisów wysokość przyznanego świadczenia zależy od uznania organu administracyjnego rozstrzygającego sprawę. W przypadku decyzji uznaniowych kontrola sądowa ograniczona jest do zbadania, czy w toku podejmowania decyzji organ nie przekroczył granic swobodnego uznania, a więc czy zgodnie z art. 7, 77 § 1 i 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej jako k.p.a.) dokonano ustalenia stanu faktycznego, a dokonana ocena tych ustaleń znajduje oparcie w materiale dowodowym i uzasadnieniu decyzji sporządzonym zgodnie z art. 107 k.p.a., a więc w sposób przekonywujący. W. K. odmówiono przyznania pomocy w formie zasiłku celowego na opłacenie rachunku i zadłużenia w [...], uznając, że nie jest to niezbędna potrzeba bytowa w sytuacji, gdy ośrodek pomocy społecznej opłaca jego rachunki telefoniczne z tytuły umowy zawartej z [...]. Również za taką niezbędną potrzebę bytową nie uznano kosztów naprawy maszyn do pisania , wykonanie kserokopii dokumentów oraz zakup znaczków pocztowych. Takie stanowisko organów obu instancji należy uznać za prawidłowe. Należy mieć również na uwadze, że skarżący składa do ośrodka pomocy społecznej, szereg wniosków o przyznanie mu zasiłków celowych. Jednak możliwości finansowe ośrodka pomocy społecznej są ograniczone. Miesięcznie dysponuje on kwotą 19 476 zł, natomiast starających się o zasiłki celowe jest około 100 osób. Średnia kwota przypadają na osobę ubiegającą się o zasiłek celowy wynosi więc około 194 zł. Tak więc zasadnie organ odmówił skarżącemu pomocy na zgłoszone przez niego wniosku ( w tym zasiłku na oddłużenie mieszkania w wysokości [...] zł ), uznając , że przekraczają one możliwości pomocy społecznej. Wobec faktu, że organ I instancji miał wszelkie podstawy do tego, aby odmówić skarżącemu żądanej pomocy, zaskarżona decyzja utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji jest prawidłowa i zgodna z prawem. W tym stanie rzeczy, Sąd biorąc pod uwagę wskazane wyżej argumenty, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło