I SA/Wa 232/26
PostanowienieWSA w Warszawie2026-04-08
Skład orzekający: Bożena Marciniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy późniejsze wykrycie prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego dotyczącego sąsiedniej nieruchomości, opartego na odmiennej ocenie prawnej identycznego stanu faktycznego i prawnego, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej dla innej nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd odrzucił skargę o wznowienie postępowania, uznając, że późniejsze wykrycie prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego dotyczącego sąsiedniej nieruchomości nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania na podstawie art. 273 § 3 p.p.s.a. Przepis ten wymaga, aby wykryte orzeczenie dotyczyło 'tej samej sprawy', co rozumiane jest jako rozstrzyganie skargi na tę samą ostateczną decyzję administracyjną, a nie sprawy jedynie podobnej lub dotyczącej sąsiedniej nieruchomości.Stan faktyczny
Skarżący A. F. wniósł skargę o wznowienie postępowania sądowego, które zakończyło się prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z 5 kwietnia 2023 r. oddalającym jego skargę na decyzję SKO w Ciechanowie w przedmiocie ustalenia opłaty adiacenckiej. Jako podstawę wznowienia wskazał późniejsze wykrycie prawomocnego wyroku WSA z 19 kwietnia 2023 r. oraz wyroku NSA z 30 września 2025 r., które uchyliły decyzje organów w przedmiocie opłaty adiacenckiej sąsiada skarżącego, wskazując na odmienną ocenę prawną identycznego stanu faktycznego i prawnego. Skarżący dowiedział się o tych wyrokach z e-maila otrzymanego 7 lutego 2026 r.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę o wznowienie postępowania i zwrócono skarżącemu kwotę 100 zł tytułem wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bożena Marciniak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. F. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 kwietnia 2023 r. sygn. akt I SA/Wa 2401/22 postanawia: 1. odrzucić skargę o wznowienie postępowania; 2. zwrócić skarżącemu A. F. kwotę 100 (sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 5 kwietnia 2023 r. sygn. akt I SA/Wa 2401/22 oddalił skargę A. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ciechanowie (dalej jako: "SKO") z 12 lipca 2022 r. nr SKO/I/II/849/2022 w przedmiocie ustalenia opłaty adiacenckiej.
Pismem z 18 lutego 2026 r. A. F., na podstawie art. 270 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 kwietnia 2023 r. sygn. akt I SA/Wa 2401/22, o uchylenie w całości wyroku, o uchylenie decyzji SKO z 12 lipca 2022 r., nr SKO/I/II/849/2022 i decyzji Burmistrza Miasta Płońsk z 27 kwietnia 2022 r., nr GP.3134.22.2021.AŚ oraz o zasądzenie kosztów postępowania, odsetek za pobraną i przetrzymywaną opłatę adiacencką według norm przepisanych.
W uzasadnieniu wskazał, że po uprawomocnieniu się ww. wyroku ujawniła się nadzwyczajna okoliczność, uzasadniająca wznowienie postępowania, polegająca na wydaniu prawomocnego wyroku sądu administracyjnego w sprawie tego samego rodzaju, opartego na odmiennej ocenie prawnej identycznego stanu faktycznego i prawnego. Wyrokiem z 19 kwietnia 2023 r., sygn. akt I SA/Wa 1094/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzje organów obu instancji w przedmiocie ustalenia opłaty adiacenckiej wobec właściciela nieruchomości, który jest bezpośrednim sąsiadem skarżącego. Wyrok ten został następnie utrzymany w mocy przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 30 września 2025 r., sygn. akt I OSK 2574/23.
W ocenie skarżącego wydanie dwóch sprzecznych prawomocnych rozstrzygnięć w sprawach tego samego rodzaju prowadzi do rażącej nierówności prawnej stron oraz podważa autorytet wymiaru sprawiedliwości. Jednocześnie zaznaczył, że o nowych okolicznościach związanych z przedmiotowym postępowaniem, dowiedział się z otrzymanego w dniu 7 lutego 2026 r. e-maila, zawierającego prawomocne wyroki WSA i NSA dotyczące nieruchomości sąsiada.
Pismem z 12 marca 2026 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi o wznowienie postępowania wynikających z art. 279 p.p.s.a. poprzez wskazanie konkretnej podstawy wznowienia postępowania sądowego j jej uzasadnienie, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi o wznowienie postępowania.
W odpowiedzi, skarżący pismem z 25 marca 2026 r. wskazał, że podstawę skargi o wznowienie postępowania stanowi art. 273 § 3 p.p.s.a. Jednocześnie podniósł, że utrzymanie w obrocie prawnym dwóch prawomocnych orzeczeń dotyczących identycznego stanu faktycznego i prawnego, prowadzących do odmiennych skutków prawnych dla właścicieli sąsiednich nieruchomości, narusza konstytucyjną zasadę równości wobec prawa oraz zasadę zaufania obywateli do państwa i prawa (art. 32 i art. 2 Konstytucji RP).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 270 p.p.s.a. w przypadkach przewidzianych w dziale niniejszym (Dział VII Wznowienie postępowania) można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem.
Stosownie do treści art. art. 279 p.p.s.a. skarga o wznowienie postępowania powinna zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia.
Po wniesieniu skargi o wznowienie postępowania sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W przypadku braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę (art. 280 § 1 p.p.s.a.). Ponadto, stosownie do treści art. 280 § 2 p.p.s.a., na żądanie sądu zgłaszający skargę o wznowienie postępowania obowiązany jest uprawdopodobnić okoliczności stwierdzające zachowanie terminu lub dopuszczalność wznowienia.
Jak wynika z akt sprawy skarżący nie skorzystał z prawa wniesienia skargi kasacyjnej w trybie zwykłym, jednakże 18 lutego 2026 r. wniósł skargę o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 kwietnia 2023 r., sygn. akt I SA/Wa 2401/22, oddalającym skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ciechanowie z 12 lipca 2022 r. nr SKO/I/II/849/2022 w przedmiocie ustalenia opłaty adiacenckiej, którego prawomocność stwierdzono od 6 maja 2023 r.
Uznać zatem należy, że spełniony został jeden z warunków skutecznego złożenia przedmiotowej skargi, tj. przesłanka prawomocności orzeczenia kończącego postępowanie, będącego przedmiotem skargi o wznowienie postępowania.
Zgodnie z art. 277 p.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym, przy czym termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy.
Sąd wskazuje, że jako podstawę wznowienia skarżący wskazał art. 273 § 3 p.p.s.a. oraz podał, że o przesłankach wznowienia dowiedział się z otrzymanego w dniu 7 lutego 2026 r. e-maila, zawierającego prawomocne wyroki WSA i NSA dotyczące nieruchomości sąsiada. Zatem został zachowany trzymiesięczny termin zakreślony dla wniesienia skargi o wznowienie postępowania.
Stosownie do treści art. 273 § 3 p.p.s.a. można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy.
W ocenie Sądu analiza skargi z 18 lutego 2026 r. o wznowienie postępowania w sprawie I SA/Wa 2401/22 prowadzi do wniosku, że nie została ona oparta na ustawowej podstawie wznowienia.
Z powołanego wyżej art. 273 § 3 p.p.s.a. wynika jednoznacznie, że późniejsze wykryte orzeczenie musi dotyczyć tej samej sprawy. Nie chodzi w tym przypadku o takie same czy podobne sprawy, lecz o orzeczenia tożsame zarówno pod względem podmiotowym, jak i przedmiotowym (A. Kabat w pracy zbiorowej: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2009, wyd. III., s. 755). Analizując zagadnienie tożsamości przedmiotowej w rozpoznawanej sprawie trzeba podkreślić, że żaden z wyroków WSA (I SA/Wa 1094/22) i NSA (I OSK 2574/23) podanych w skardze, nie jest tożsamy przedmiotowo i podmiotowo z materią sprawy z zakresu administracji publicznej, co do której wznowienia zakończonego postępowania sądowadministracyjnego skarżący się domaga. Sprawa, którą przywołuje skarżący dotyczyła ustalenia opłaty adiacenckiej sąsiada skarżącego, natomiast sprawa I SA/Wa 2401/22 dotyczyła ustalenia opłaty adiacenckiej skarżącego. Oczywiste zatem jest, że nie jest to "ta sama sprawa". Późniejsze wykrycie prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy, o którym mowa w przepisie art. 273 § 3 p.p.s.a., rozumieć należy wyłącznie jako wykrycie prawomocnego orzeczenia sądu rozstrzygającego skargę na tę samą ostateczną decyzję administracyjną (lub postanowienie), która była przedmiotem rozstrzygnięcia w sprawie, której dotyczy żądanie wznowienia. Taki przypadek w sprawie nie zachodzi.
Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i art. 58 § 3 w związku z art. 276 zdanie pierwsze p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu. O zwrocie wpisu od skargi orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło