I SA/Wa 2388/10

PostanowienieWSA w Warszawie2011-03-16

Skład orzekający: Elżbieta Lenart

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni spełnia warunki do przyznania prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu administracyjnym przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawczyni, posiadając stały dochód z emerytury oraz własność mieszkania, nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, zwłaszcza że nie udokumentowała ponoszonych wydatków na leki. Wobec tego sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i zwolnienia od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
C. J. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu dotyczącym skargi na decyzję Ministra Skarbu Państwa odmawiającą potwierdzenia prawa do rekompensaty za pozostawienie nieruchomości poza granicami Polski. Wnioskodawczyni prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, utrzymuje się z emerytury i jest osobą schorowaną, która ponosi koszty leków, jednak nie udokumentowała tych wydatków. Wcześniej referendarz sądowy przyznał jej częściowe prawo pomocy, zwalniając od wpisu sądowego, ale odmówił w pozostałym zakresie.
Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi C. J. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Wnioskiem z dnia 15 grudnia 2010 r. (zawartym w zażaleniu) uzupełnionym wnioskiem z dnia 4 stycznia 2011 r. C. J. wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze swojej skargi na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2010 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2010 r., nr [...], odmawiającą potwierdzenia C. J. prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP Z informacji przedstawionych we wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF) wynika, że skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Źródło jej utrzymania stanowi emerytura w kwocie [...] złotych. Wnioskodawczyni jest osobą schorowaną, która znaczną część dochodu przeznacza na pokrycie kosztów zakupu leków. Ponadto skarżaca oświadczyła, że nie posiada żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych. Nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. Powyższy wniosek rozpoznany został, wydanym przez referendarza sądowego postanowieniem z dnia 11 lutego 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 2388/10 przyznającym prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od wpisu o skargi oraz odmawiającym przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. W dniu 25 lutego 2011 r. (data stempla pocztowego) skarżąca złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sprzeciw od ww. postanowienia, wobec czego straciło ono moc, a sprawa z wniosku o przyznanie prawa pomocy podlega rozpoznaniu na nowo. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wniosku skarżąca wskazała, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jej dochód stanowi kwota emerytury w wysokości [...] zł. Posiada mieszkanie o pow. [...] m2 i jednocześnie nie posiada wartościowych przedmiotów. Ponadto załączyła do wniosku m.in. kartę informacyjną leczenia szpitalnego z dnia [...] lipca 2009 r. W złożonym sprzeciwie skarżąca dodała, że w jej opinii pokrycie kosztów sprawy powinno należeć do urzędników. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie z art. 245 § 1-3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do art. 246 § 1 powołanej ustawy warunkiem przyznania osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym jest wykazanie przez tą osobę, że nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przyznanie zaś takiej osobie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ww. ustawy). Sąd zwraca uwagę, że instytucja prawa pomocy przewidziana w przepisach stanowi pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną faktycznie nie są w stanie uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc powinien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. Natomiast w przypadku skarżącej taka sytuacja nie ma miejsca. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie wnioskodawczyni nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Prowadzi ona jednoosobowe gospodarstwo domowe, posiada stały dochód z emerytury w wysokości ok. [...] zł. Co prawda skarżąca wskazała, że w związku ze swoim stanem zdrowia ponosi koszty zakupów leków – jednakże ponoszonych kwot nie udokumentowała. W tej sytuacji Sąd uznał, że skarżąca może zabezpieczyć kwotę 200 zł tytułem wpisu sądowego, ponieść ewentualne, przyszłe opłaty kancelaryjne oraz koszty ustanowienia fachowego pełnomocnika. Posiada ona bowiem stały, miesięczny dochód w postaci emerytury, jest właścicielem mieszkania. Wnioskodawczyni może zatem zadysponować posiadanymi środkami pieniężnymi w taki sposób, aby uzyskać środki na postępowanie przed sądem administracyjnym. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło