I SA/Wa 2391/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-11-14
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Lucyna Picho
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której jedynym źródłem utrzymania jest zasiłek stały z pomocy społecznej, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której jedynym źródłem utrzymania jest zasiłek stały z pomocy społecznej, wykazała trudną sytuację materialną uzasadniającą przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego. Koszty ustanowienia takiego pełnomocnika mogłyby spowodować uszczerbek w jej koniecznym utrzymaniu. Jednocześnie, w sprawach z zakresu pomocy społecznej, strona jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy.Stan faktyczny
P. P. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego. W toku postępowania wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika. Wnioskodawczyni wskazała na trudną sytuację materialną, utrzymując się jedynie z zasiłku stałego z pomocy społecznej.Rozstrzygnięcie
Przyznano P. P. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku P. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w sprawie ze skargi P. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego postanawia przyznać P. P. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...].
P. P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę. W toku postępowania przesłała do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu P. P. ujawniła, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Uzasadniając wniosek strona wskazała na trudną sytuację materialną i osobistą podkreślając, że otrzymywany zasiłek nie wystarcza na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Wnioskodawczyni oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. Z akt administracyjnych sprawy wynika ponadto, że wnioskodawczyni od dłuższego czasu korzysta z wsparcia finansowego oferowanego jej przez ośrodek pomocy społecznej, a aktualnie źródłem jej utrzymania jest zasiłek stały w wysokości [...] zł miesięcznie (por. decyzja Prezydenta m. st. [...] z dnia [...] marca 2014 r., nr [...]). Rozpoznając wniosek na wstępie należy stwierdzić, że stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 powołanej ustawy). Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawczyni wykazała, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej ją do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika procesowego. Skoro skarżąca utrzymuje się jedynie ze świadczeń z pomocy społecznej, to jej sytuacja jest na tyle trudna, że nie jest ona w stanie – bez uszczerbku utrzymania koniecznego - ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
Jednocześnie wskazać należy, że w sprawie nie orzekano w przedmiocie zwolnienia P. P. od kosztów sądowych, bowiem wnioskodawczyni zwolniona jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej (taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło