I SA/Wa 2393/10

PostanowienieWSA w Warszawie2011-07-12

Skład orzekający: Referendarz sądowy Grzegorz Antas

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoby fizyczne, których dochody pozwalają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb, mogą ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, jeśli wykazały możliwość partycypowania w kosztach sądowych poprzez uiszczenie wpisu od skargi i opłaty kancelaryjnej?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, jeśli jej możliwości finansowe są ograniczone, a nałożenie obowiązku ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika byłoby nieuprawnione. Jednakże, jeśli strona wykazała możliwość partycypowania w kosztach sądowych poprzez uiszczenie dotychczasowych opłat, nie można przyznać jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż istnieje prawdopodobieństwo, że będzie w stanie uiścić inne koszty sądowe, w tym wpis od skargi kasacyjnej.
Stan faktyczny
T. F. i Z. J. złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w związku ze skargą na decyzję Wojewody M. odmawiającą przyznania odszkodowania. Skarżący wskazali na niskie dochody z emerytur jako jedyne źródło utrzymania i brak oszczędności. Wcześniej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił ich skargę. Sąd rozpoznał wnioski, biorąc pod uwagę ich sytuację finansową oraz dotychczasowe zachowanie procesowe stron.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie radcy prawnego, a odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałej części.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Grzegorz Antas Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków T. F. oraz Z. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi T. F. oraz Z. J. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania odszkodowania postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w W.; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałej części. Wyrokiem z 20 maja 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę T. F. i Z. J. na decyzję Wojewody M. z [...] października 2010 r. w przedmiocie odmowy przyznania odszkodowania. Wnioskami z 29 czerwca 2011 r. T. F. oraz Z. J. wystąpili o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu (radca prawny). Ze złożonych wniosków o prawo pomocy wynika, że skarżący prowadzą gospodarstwa domowe samodzielnie. Ich jedynym źródłem utrzymania pozostają świadczenia emerytalne w wysokości [...] zł (T. F.) oraz [...] zł (Z. J.). Skarżący nie posiadają oszczędności. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważyć należało, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Odnosząc powyższy warunek do przedstawionych w obu wnioskach okoliczności faktycznych, stwierdzić należy, że skarżący wykazali, iż znajdują się w sytuacji uzasadniającej częściowe uwzględnienie złożonych przez nich żądań. Możliwości finansowe obojga, mając na uwadze złożone wyjaśnienia, są ograniczone wobec bardzo niskich dochodów gospodarstw domowych. Wysokość uzyskiwanych świadczeń pozwala zaspokoić w zasadzie wyłącznie podstawowe potrzeby (konieczne utrzymanie), co powoduje, że nałożenie na wnioskodawców obowiązku ustanowienia we własnym zakresie profesjonalnego pełnomocnika musi być traktowane w świetle art. 246 § 1 p.p.s.a. jako nieuprawnione. Zwrócenia uwagi wymaga jednakże równocześnie to, że przebieg czynności procesowych dokonanych w ramach toczącego się postępowania sądowego nie wskazuje na możliwość traktowania skarżących jako osób, w stosunku do których zachodzi podstawa do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wyrazem dysponowania przez skarżącego określonymi (wolnymi) środkami finansowymi było zastosowanie się do wezwania o uiszczenie wpisu od skargi (kwota 200 zł wpłacona w grudniu 2010 r.) oraz opłaty kancelaryjnej (kwota 100 zł wpłacona w maju 2011 r.). Dopełnienie powyższych czynności stwarza prawdopodobieństwo, że także inne koszty sądowe (wpis od skargi kasacyjnej) skarżący będą w stanie samodzielnie uiścić. Możliwość partycypowania przez stronę w kosztach prowadzonego postępowania sądowego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie jest wyłączona w tym przypadku z tego powodu, że konieczność uiszczenia opłat sądowych odnosi się do kwot, które nie przekraczają kwot dotychczas przez stronę jednorazowo uiszczonych (wpis od skargi kasacyjnej wynosi połowę wpisu od skargi, a zatem 100 zł). Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło