I SA/Wa 2398/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) Sędzia WSA Iwona Maciejuk Protokolant starszy referent Agnieszka Bieńkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi H. N., A. C., E. K., M. P., J. W., G. K., J. N., M. M., M. M. i A. K. na postanowienie Ministra Gospodarki z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oddala skargę. Postanowieniem z [...] października 2012 r., nr [...] Minister Gospodarki, działając na podstawie art. 134 Kpa, stwierdził uchybienie przez H. N. terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Ministra Gospodarki z [...] września 2012 r., nr [...]. W uzasadnieniu Minister podał, że postanowieniem z [...] września 2012 r. zwrócono wnioskodawcom: H. N., S. C., J. W., M. M., E. K., G. K., A. C., M. M., M. P., J. N. i A. K., reprezentowanym przez r.pr. M. J., w trybie art. 66 § 3 Kpa, podanie z 16 grudnia 2011 r. w sprawie odszkodowania z tytułu szkody jaka została wyrządzona przez wydanie ostatecznej decyzji - zarządzenia Ministra Przemysłu Drobnego z [...] września 1952 r. w sprawie ustanowienia przymusowego zarządu nad przedsiębiorstwem [...] w O., gmina D., którego nieważność z powodu niezgodności z prawem została stwierdzona prawomocną decyzją Ministra Gospodarki z [...] lipca 2011 r., nr [...]. Zgodnie z zawartym w ww. postanowieniu pouczeniem, stronie niezadowolonej z rozstrzygnięcia służył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, z którym mogła wystąpić do organu, który wydał postanowienie, w terminie 7 dni od daty jego doręczenia. Wnioskiem z 2 października 2012 r. H. N. wystąpiła do Ministra Gospodarki o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej ww. postanowieniem z [...] września 2012 r. Minister wyjaśnił, że pomimo twierdzenia wnioskodawczyni o złożeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy również w imieniu innych osób, to z uwagi na fakt, że z treści przedmiotowego wniosku nie wynikało powyższe, a dodatkowo do akt sprawy nie dołączono pełnomocnictw mocujących H. N. do działania w imieniu pozostałych, organ rozpoznał sprawę jedynie w przedmiotowym zakresie. Minister wyjaśnił, że w niniejszej sprawie bezsporne jest, że ww. postanowienie zostało doręczone pełnomocnikowi wnioskodawców – r.pr. M. J. – w dniu 17 września 2012 r. Z chwilą skutecznego doręczenia ww. rozstrzygnięcia Ministra Gospodarki rozpoczął bieg, określony w art. 141 § 2 Kpa, siedmiodniowy termin do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, który upłynął w dniu 24 września 2012 r. Bez znaczenia – w ocenie Ministra – pozostają zatem wyjaśnienia wnioskodawczyni – H. N., iż w dniu 28 września 2012 r. otrzymała od swojego byłego pełnomocnika M.J. postanowienie z [...] września 2012 r. i że od tego dnia biegnie termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Nie ma również znaczenia – zdaniem Ministra – fakt, iż wnioskodawczyni informowała organ o cofnięciu pełnomocnictwa. Jak bowiem wskazał, w chwili wydawania przedmiotowego postanowienia, tj. w dniu [...] września 2012 r., Minister Gospodarki nie posiadał wiedzy o cofnięciu przedmiotowego pełnomocnictwa. Informację taką otrzymał dopiero w dniu 18 września 2012 r. (data wpływu do Kancelarii Urzędu pisma z 11 września 2012 r.). Organ wskazał zatem, iż przedmiotowe postanowienie zostało wysłane na właściwy adres, czyli adres kancelarii pełnomocnika wnioskodawców. Zgodnie bowiem z art. 40 § 2 Kpa, jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. W przypadku zaś cofnięcia pełnomocnictwa, to dotychczasowy pełnomocnik powinien niezwłocznie przekazać korespondencję mocodawcy, aby ten nie poniósł negatywnych konsekwencji, np. związanych z upływem terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Mając zatem na uwadze, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został nadany w Urzędzie Pocztowym w S. w dniu 2 października 2012 r. (jak wynika z zamieszczonej na kopercie daty stempla pocztowego), to obowiązkiem organu było, w przypadku braku wniosku o przywrócenie uchybionego terminu, zastosowanie art. 134 Kpa, zgodnie z którym organ stwierdza, w drodze postanowienia, niedopuszczalność odwołania bądź uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Na powyższe postanowienie Ministra Gospodarki z [...] października 2012 r. skargę do Sądu złożyli H. N., A. C., E. K., M. P., J. W., G. K., J. N., M.M., M.M. i A.K., domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia i nakazania Ministrowi Gospodarki rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy oraz dopuszczenia dowodu z dokumentu – potwierdzenia Urzędu Pocztowego w S. z 25 października 2012 r. na okoliczność, iż H. N. przesyłkę zawierającą postanowienie z [...] września 2012 r. otrzymała od radcy prawnego w dniu 27 września 2012 r. W uzasadnieniu skargi podano, że H. N. pełnomocnictwo z r.pr. M. J. rozwiązała 11 września 2012 r., o czym niezwłocznie poinformowała Ministra Gospodarki, wysyłając stosowne pismo pocztą. Zdaniem skarżących bez znaczenia pozostaje to, kiedy informacja ta dotarła do organu, albowiem H. N. [...] września 2012 r. nie miała już pełnomocnika. W ich ocenie, skoro Minister otrzymał pismo o wypowiedzeniu pełnomocnictwa r.pr. M. J. 18 września 2012 r., a wcześniej przesłał postanowienie na jego adres, to powinien doręczyć rozstrzygnięcie z [...] września 2012 r. ponownie wnioskodawczyni. W odpowiedzi na skargę Minister Gospodarki wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoją dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie ma uzasadnionych podstaw, jak również brak jest przesłanek, które pozwoliłyby na wzruszenie zaskarżonego postanowienia z urzędu. Na podstawie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej jest dokonywana pod względem ich zgodności z prawem, tak materialnym, jak i procesowym. Zaskarżony akt administracyjny może być wzruszony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie, w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy dnia 30 sierpnia Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a. Jednocześnie należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi. Odnosząc powyższe ogólne uwagi do realiów niniejszej sprawy Sąd stwierdził, że żadna z przesłanek pozwalających na wzruszenie zaskarżonego postanowienia nie wystąpiła. Zgodnie z przepisem art. 32 Kpa strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania. W niniejszej sprawie H. N. udzieliła pełnomocnictwa do reprezentowania jej m.in. w postępowaniu administracyjnym, profesjonalnemu pełnomocnikowi – r.pr. M. J. Pisemne pełnomocnictwo znajduje się w aktach administracyjnych (k. 5). Ustanowiony pełnomocnik działał w imieniu swojej mandantki w toku postępowania przed organem I instancji, po czym pismem z 11 września 2012 r. (doręczonym organowi 18 września 2012 r.) pełnomocnictwo to zostało przez H. N. wypowiedziane. Zatem Minister Gospodarki, wydając postanowienie z [...] września 2012 r., obowiązany był doręczyć rozstrzygnięcie pełnomocnikowi H. N. – r.pr. M. J., bowiem o jego ustanowieniu był powiadomiony. W uzasadnieniu postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 9 września 1993 r., sygn. akt III ARN 45/93 (OSNCP 1994, nr 5, poz. 112), stwierdzono, że przepis art. 40 § 2 Kpa "nie dopuszcza żadnych wyjątków i zgodnie z przyjętą w Kpa zasadą oficjalności doręczeń obarcza organy administracyjne prowadzące postępowanie obowiązkiem doręczania wszystkich pism procesowych, w tym orzeczeń (decyzji, postanowień), pełnomocnikowi ustanowionemu w sprawie". Należy zauważyć, że zagadnienie cofnięcia pełnomocnictwa nie zostało dokładnie uregulowane w Kpa. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 4 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 941/05 wskazał, iż "uregulowania prawne w zakresie pełnomocnictwa zawarte w Kpa nie są kompletne, stąd przy wyjaśnianiu sytuacji odnoszącej się do tej instytucji należy posiłkowo stosować zasady wyrażone w Kodeksie cywilnym". W związku z tym, odwołując się zarówno do Kodeksu cywilnego, jak również do Kodeksu postępowania cywilnego, należy przytoczyć treść art. 94 § 1 Kpa, w myśl którego wypowiedzenie pełnomocnictwa procesowego przez mocodawcę odnosi skutek prawny w stosunku do sądu z chwilą zawiadomienia go o tym, w stosunku zaś do przeciwnika i innych uczestników - z chwilą doręczenia im tego zawiadomienia przez sąd. Mając na uwadze powyższą zasadę, należy na gruncie procedury administracyjnej odpowiednio przyjąć, iż w przypadku cofnięcia przez stronę pełnomocnictwa pełnomocnikowi występującemu w jej imieniu w postępowaniu administracyjnym, takie cofnięcie jest skuteczne wobec organu dopiero w dniu poinformowania go o tej czynności. Stanowisko to potwierdzone zostało w kolejnych orzeczeniach sądów administracyjnych (np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 października 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 1958/08, Lex 523874). W niniejszej sprawie Minister Gospodarki o wypowiedzeniu pełnomocnictwa został powiadomiony pismem z 11 września 2012 r., które wpłynęło do organu 18 września 2012 r. Tym samym dopiero od 18 września 2012 r. wypowiedzenie to jest prawnie skuteczne w stosunku do organu. Zatem nie ulega wątpliwości, iż Minister prawidłowo doręczył postanowienie z [...] września 2012 r. pełnomocnikowi H.N., skoro w dacie wydawania rozstrzygnięcia organ nie posiadał informacji o wypowiedzeniu pełnomocnictwa. W sytuacji zaś doręczenia pełnomocnikowi postanowienia organu pierwszej instancji w dniu 17 września 2012 r., siedmiodniowy termin do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 141 § 2 i art. 127 § 3 w zw. z art. 144 Kpa) minął wraz z upływem 24 września 2012 r. Skoro natomiast stosowny wniosek został nadany na poczcie w dniu 2 października 2012 r., to prawidłowo Minister stwierdził, że został złożony z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Ustosunkowując się do zarzutu skargi, iż po otrzymaniu pisma o wypowiedzeniu pełnomocnictwa obowiązkiem organu było ponownie doręczyć wnioskodawczyni rozstrzygnięcie z [...] września 2012 r. wyjaśnić należy, że żaden przepis nie nakazuje doręczeń pism pod adresem strony, gdy ta miała ustanowionego pełnomocnika. Oznacza to, że nawet w sytuacji, gdyby organ doręczył pismo pełnomocnikowi, a następnie stronie, to i tak prawnie skuteczne byłoby doręczenie dokonane pełnomocnikowi, natomiast strona zostałaby w ten sposób jedynie poinformowana o treści pisma. W takiej sytuacji doręczenie pisma stronie wywołuje bowiem jedynie ten skutek, że strona jest poinformowana o treści dokumentu, natomiast bieg terminu do wniesienia środka odwoławczego rozpoczyna się z datą skutecznego doręczenia pisma pełnomocnikowi. Zatem zarówno powyższa okoliczność, jak i fakt, że r.pr. M. J. przesłał H. N. postanowienie z [...] września 2012 r. dopiero 27 września 2012 r., nie wpływa na bieg ustawowego terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Tym samym zaskarżone postanowienie z [...] października 2012 r. zostało wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami. W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.