I SA/Wa 2425/10

WyrokWSA w Warszawie2011-02-04

Skład orzekający: Gabriela Nowak, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Dorota Apostolidis

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego o utrzymaniu w mocy decyzji przyznającej zasiłek celowy może zostać uznana za zgodną z prawem, mimo odmowy podjęcia przez wnioskodawcę prac społeczno-użytecznych i ograniczonych środków finansowych ośrodka pomocy społecznej?
Ratio decidendi
Decyzja o przyznaniu zasiłku celowego jest decyzją uznaniową, co oznacza, że organ ma prawo wyboru rozstrzygnięcia w granicach prawa, uwzględniając możliwości finansowe i potrzeby innych osób. W niniejszej sprawie organy prawidłowo dokonały oceny sytuacji faktycznej i prawnej, nie przekraczając granic uznania administracyjnego, a decyzje zostały wyczerpująco uzasadnione, co uzasadnia oddalenie skargi.
Stan faktyczny
J. D. złożył wniosek o przyznanie zasiłku celowego na zakup żywności w październiku 2010 r. Prezydent Miasta P. przyznał mu zasiłek w wysokości 100 zł. Wnioskodawca odwołał się, żądając zasiłku okresowego z powodu bezrobocia lub wyższego zasiłku celowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, wskazując, że wnioskodawca odmówił bez uzasadnienia podjęcia prac społeczno-użytecznych i nie współpracował z pracownikiem socjalnym. Organ podkreślił, że decyzja o przyznaniu zasiłku jest uznaniowa i uwzględnia ograniczone środki finansowe ośrodka pomocy społecznej.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie: WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz WSA Dorota Apostolidis (spr.) Protokolant ref. Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2011 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku celowego oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] października 2010 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] września 2010 r., nr [...] przyznającą J. D. świadczenie w formie zasiłku celowego na zakup żywności w miesiącu październiku 2010 r. w wysokości 100 zł. Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym: Decyzją z dnia [...] września 2010 r. Prezydent Miasta P. przyznał J. D. zasiłek celowy na zakup żywności w miesiącu październiku 2010 r. w wysokości 100 zł. W odwołaniu od powyższej decyzji wnioskodawca wskazał, że żąda przyznania mu zasiłku okresowego z powodu bezrobocia bądź zasiłku celowego w takiej wysokości, jaka pozwoli na skromne przeżycie okresu bezrobocia. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] października 2010 r. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji, organ wskazał, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego, szczególnie wywiadu środowiskowego z dnia 7 września 2010 r. wynika, że wnioskodawca jest rozwiedziony, zamieszkuje samotnie i prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Od dnia [...] czerwca 2010 r. utracił status osoby bezrobotnej na okres 120 dni z uwagi na to, że odmówił bez uzasadnienia podjęcia prac społeczno-użytecznych. Nie przyjął żadnego proponowanego mu przez Urząd Pracy stanowiska. W trakcie przeprowadzanego wywiadu środowiskowego J. D. złożył wniosek o przyznanie mu m. in. pomocy finansowej na zakup żywności, który to wniosek został uwzględniony, bowiem decyzją z dnia [...] września 2010 r. przyznano wnioskodawcy kwotę 100 zł na powyższy cel. Organ wskazał ponadto, powołując się na treść art. 39 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm., dalej "U.p.s."), że decyzja dotycząca przyznania zasiłku celowego jest decyzją uznaniową, co oznacza że organ ma możliwość dokonania wyboru jednego z dopuszczalnych prawem rozstrzygnięć w sprawie administracyjnej. W sprawach świadczeń z pomocy społecznej, gdy właściwy organ nie posiada lub ma ograniczone środki finansowe, wyboru rozstrzygnięć musi dokonywać kierując się możliwościami finansowymi, stosownie do potrzeb ubiegających się o świadczenie. Kolegium podało, że z informacji uzyskanej od Z-cy Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. wynika, że w miesiącu wrześniu 2010 r. średnia wysokość zasiłków celowych dla osób o podobnej sytuacji jak wnioskodawca wynosiła 100 zł. Organ dysponował kwotą [...] zł, a wnioski o przyznanie pomocy złożyły [...] osoby. J. D. łącznie otrzymał natomiast kwotę 250 zł. Od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł J. D. wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu skargi wskazał, że wszystkie decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. wydane zostały z pominięciem istoty sprawy tj. rzekomej rezygnacji skarżącego z prac społeczno-użytecznych i braku współpracy z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu trudnej sytuacji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Dokonując takiej kontroli Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej nie można zarzucić naruszenia prawa. Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, na podstawie której wydano zaskarżone decyzje - w art. 2 stanowi, że pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Osoby ubiegające się o przyznanie im świadczenia z pomocy społecznej muszą liczyć się z tym, że nie każdy ich wniosek i nie w pełnym zakresie zostanie automatycznie uwzględniony, bowiem rodzaj, forma i rozmiar świadczenia muszą być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy. Zgodnie natomiast z art. 39 U.p.s. zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Z treści tego przepisu wynika, że organ wydaje decyzję w ramach tzw. "uznania administracyjnego", swobodnie decydując o tym, czy w sprawie indywidualnej wystąpił przypadek, uzasadniający przyznanie tej formy świadczenia z pomocy społecznej. Na taki charakter wydawanej w sprawie decyzji (decyzja uznaniowa) wskazuje użyty w tym przepisie zwrot "zasiłek może być przyznany". Zasadnie zatem wskazały organy, że przyznanie zasiłku celowego z pomocy społecznej nie jest prawnym obowiązkiem organów administracji i nie rodzi dla strony roszczenia o przyznanie świadczenia, a dla ośrodka pomocy społecznej obowiązku jego przyznania. Nie każdy potrzebujący może w każdym czasie uzyskać spełnienie pełnych oczekiwań, ze względu na ograniczone środki, jakimi dysponuje ośrodek pomocy społecznej. Organy pomocy społecznej muszą mieć bowiem na uwadze również potrzeby innych osób korzystających z pomocy ośrodka. W tej kwestii, z akt administracyjnych sprawy i uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że we wrześniu 2010 r. Ośrodek Pomocy Społecznej w P. dysponował kwotą [...] zł na realizację zadań własnych, z czego wnioski o pomoc celową złożyło [...] osoby, a średnia wysokość zasiłku celowego dla tych osób wyniosła 100 zł, a więc mniej niż pomoc przyznana skarżącemu. W miesiącu wrześniu 2010 r. J. D. otrzymał bowiem zasiłki celowe na łączną kwotę 250 zł. Mając powyższe na uwadze uznać należy, że organy obu instancji wydały decyzje w oparciu o obowiązujące przepisy, nie przekraczając granic uznania administracyjnego, dokonały ustaleń wszystkich okoliczności, od jakich w świetle ustawy o pomocy społecznej uzależnione jest udzielenie pomocy w formie zasiłku celowego. Motywy podjętych rozstrzygnięć zostały wyczerpująco uzasadnione w decyzjach organów obu instancji. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło