I SA/Wa 2439/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Aneta Żak po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawny wniosku M. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi R. P. i M. P. w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2001 r., sygn. akt I SA 464/00 postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. W związku ze złożonym żądaniem wznowienia postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2001 r., sygn. akt I SA 464/00, skarżący M. P., reprezentowany przez R. P., wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu oraz zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym następnie na urzędowym formularzu wniosku o prawo pomocy (PPF) wnioskodawca podał, że jest osobą niezamożną, nie posiadającą żadnych źródeł dochodów, w związku z czym nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów sądowych ani kosztów działania pełnomocnika z wyboru. Skarżący oświadczył także, że nie posiada żadnego majątku, w tym oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Rubryka wniosku o prawo pomocy odnosząca się do stanu rodzinnego wypełniona została adnotacją "nie dotyczy", zaś w rubryce nr 9 wniosku ("inne, dodatkowe informacje o stanie majątkowym") wnioskodawca podał: "Poważna choroba i brak środków do życia". Wątpliwości odnoszące się do sytuacji majątkowej wnioskodawcy uzasadniały wezwanie go w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. Nr z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.), do uzupełnienia złożonego wniosku w wyznaczonym terminie m.in. poprzez: nadesłanie odpisów zeznań podatkowych, podanie źródeł czerpania środków na bieżące utrzymanie się, udokumentowanie ewentualnego posiadania statusu osoby bezrobotnej, złożenie oświadczenia, czy skarżący korzysta obecnie z pomocy społecznej, przedłożenie dokumentów potwierdzających zły stan zdrowia wnioskodawcy (poważną chorobę, o której mowa w złożonym wniosku). Wezwanie w tym przedmiocie zostało doręczone pełnomocnikowi strony w dniu [...] lutego 2012r., jednakże pozostało bez odpowiedzi. Mając powyższe na uwadze należało zważyć, co następuje: zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wynika stąd, że ciężar wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy. W interesie osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy leży więc przedłożenie wszelkich dokumentów źródłowych oraz przytoczenie wszelkich okoliczności przemawiających za koniecznością pozytywnego rozpoznania wniosku. Rozpoznając złożony wniosek referendarz sądowy lub Sąd dokonuje zaś weryfikacji oświadczeń w nim zawartych w oparciu o doświadczenie życiowe, z uwzględnieniem zasad logicznego rozumowania, a także wniosków wyprowadzonych z analizy materiału dowodowego zebranego w sprawie. Jeżeli oświadczenia strony o braku możliwości ponoszenia przez nią kosztów postępowania pozostają w sprzeczności z wnioskami wyprowadzonymi z uwzględnieniem powołanych dyrektyw, istnieją podstawy do odmowy przyznania prawa pomocy. Ocena wniosku M. P. dokonana z uwzględnieniem powyżej opisanych wytycznych, wzbudziła wątpliwości co do wiarygodności i rzetelności przedstawionych w nim informacji. Informacje te okazały się niewystarczające do ustalenia rzeczywistej sytuacji finansowej skarżącego. Z oświadczeń wnioskodawcy wynika bowiem, że prowadzi on jednoosobowe gospodarstwo domowe i nie osiąga żadnych dochodów. W świetle powyższych wyjaśnień zasadnicze wątpliwości wzbudziła kwestia źródeł czerpania przez skarżącego środków na bieżące utrzymanie się. Wątpliwości tych skarżący, wezwany do uzupełnienia wniosku w trybie art. 255 p.p.s.a., nie wyjaśnił. W szczególności nie została wyjaśniona kwestia źródeł dochodów, które umożliwiają skarżącemu ponoszenie kosztów bieżącego utrzymania. Skarżący nie podał też przyczyn, z powodu których uchylił się od wypełnienia tego obowiązku. Powyższe skutkuje brakiem możliwości dokonania prawidłowej oceny aktualnej kondycji finansowej strony w świetle przesłanek przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Skoro zatem wnioskodawca na wezwanie sądowe nie złożył stosownych wyjaśnień co do swojej sytuacji finansowej, to w konsekwencji uniemożliwił ustalenie, czy spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Brak możliwości ustalenia rzeczywistej sytuacji majątkowej wnioskodawcy, wynikający z uchylenia się od przedłożenia na sądowe wezwanie informacji o swojej sytuacji bytowej, uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.