I SA/Wa 2487/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Gminy I. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Gminy I. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Gmina I. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Wojewody [...] z [...] sierpnia 2013 r., nr [...], którą organ utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z [...] grudnia 2012 r., nr [...] orzekającą o ustaleniu na rzecz B. Z. i K. Z. odszkodowania w wysokości [...] zł za nieruchomości gruntowe położone w gminie I., stanowiące działki ewidencyjne nr [...],[...],[...] i [...]. W skardze wnioskodawczyni zamieściła również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uzasadniając go tym, że wstrzymanie jej wykonania jest konieczne, albowiem wypłata odszkodowania w ustalonej decyzją wysokości naraża skarżącą gminę na znaczną szkodę w postaci destabilizacji równowagi finansowej Gminy, a w konsekwencji sparaliżuje zadania własne. Skarżąca dodała, że uchwała budżetowa na rok 2013 Gminy I. nie przewiduje wydatku z tytułu przedmiotowego odszkodowania. Gmina dodała, że wydatku tego nie może zrealizować z rezerwy ogólnej (w wysokości 100 000 zł), z której środki (de facto zbyt niskie, by wypłacić odszkodowanie) już zostały rozdysponowane, ani z rezerw celowych (łącznie 500 000 zł), bo środki z nich nie mogą być wydatkowane na cele inne, niż wskazane w uchwale budżetowej. Jako że wypłata odszkodowania jest wydatkiem bieżącym, to gmina nie może na ten cel zaciągnąć żadnych zobowiązań. We wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji skarżąca wskazała również, że wypłacenie odszkodowania może spowodować trudne do odwrócenia skutki prawne. Kwota [...] mln zł jest kwotą znaczną i strony (B. i K. Z.) mogą nią swobodnie dysponować. To zaś oznacza, iż w przypadku korzystnego dla Gminy rozstrzygnięcia Sądu, może okazać się niemożliwym odzyskanie kwoty, którą nie dysponowaliby już byli właściciele nieruchomości. W piśmie z dnia [...] listopada 2013 r., stanowiącym m.in. odpowiedź na wniosek Gminy o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, adw. P. Z. – pełnomocnik B. Z. i K. Z. wskazał, że przez osiem lat postępowania w niniejszej sprawie Gmina I. mogła przewidzieć, iż powstanie po jej stronie obowiązek wypłaty odszkodowania i stworzyć na ten cel odpowiednią rezerwę w swoim budżecie. Jakkolwiek pełnomocnik wyjaśnił, iż jego mocodawcy rozumieją, iż Gmina może znajdować się w trudnej sytuacji finansowej, to jednakże nie chcą ponosić konsekwencji jej zaniechań. Dodał ponadto, że owe zaniechanie wypłaty odszkodowania w terminie wynikającym z ostatecznej decyzji łączy się z obowiązkiem zapłaty odsetek za opóźnienie, a więc kwota z każdym dniem się powiększa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Stosownie do treści przepisu art. 61 § 3 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie wykonania. Z treści tego przepisu wynika więc, że podstawową przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest istniejące realne niebezpieczeństwo zaistnienia takiej szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Celem omawianej instytucji jest zatem ochrona strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem przez sąd administracyjny legalności zaskarżonego aktu lub czynności. Z konstrukcji w/w normy prawnej wynika także, iż to na stronie spoczywa obowiązek wykazania przesłanek uzasadniających uwzględnienie wniosku, tj. przedstawienia takich okoliczności, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonego rozstrzygnięcia faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Zadaniem Sądu jest natomiast zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają za uwzględnieniem jej wniosku. W oparciu o powyższe rozważenia Sąd doszedł do przekonania, że wniosek Gminy I. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadny, aczkolwiek nie wszystkie argumenty uznać należy za przemawiające za zastosowaniem ochrony tymczasowej. I tak, wypłata odszkodowania, jak każde świadczenie finansowe, jest ze swej istoty czynnością "odwracalną" i w każdym czasie można dokonać zwrotu wypłaconego odszkodowania. Dlatego wskazywane we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ogólnikowe twierdzenia, że nie będzie możliwe wyegzekwowanie wypłaconego odszkodowania po jego ewentualnym rozdysponowaniu przez byłych właścicieli nieruchomości, pozbawione są racji. Nie może również stanowić podstawy do orzeczenia przez Sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu argument, iż w roku 2013 w budżecie Gminy I. nie zostały przewidziane środki pieniężne na odszkodowanie za działki objęte przedmiotową inwestycją. Podzielając stanowisko byłych właścicieli, przez osiem lat postępowania w sprawie, Gmina I. mogła przewidzieć, iż powstanie po jej stronie obowiązek wypłaty odszkodowania i stworzyć na ten cel odpowiednią rezerwę w swoim budżecie. Nie mniej jednaj, z uwagi na trudną sytuację finansową Gminy, którego to faktu nie podważają nawet B. i K. Z., wypłata przedmiotowego odszkodowania (należącego do wydatków bieżących) w wysokości ponad [...] mln zł mogłaby zagrozić budżetowi Gminy poprzez destabilizację równowagi finansowej Gminy i sparaliżować jej funkcjonowanie, uniemożliwiając realizację podstawowych zadań. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.