I SA/Wa 25/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daniela Kozłowska (spr.) Sędziowie WSA Maria Tarnowska Asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant Katarzyna Babik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2007 r. sprawy ze skargi B. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] października 2006 r. nr [...] uchyliło decyzję Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] zmieniającą własną decyzję z dnia [...] października 2005 r. w części dotyczącej okresu przyznania zaliczki alimentacyjnej w ten sposób, że ustala okres pobierania zaliczki od dnia [...] września 2005 r. do dnia [...] listopada 2005 r. i od dnia [...] listopada 2005 r. wstrzymuje wypłatę świadczenia i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji Kolegium podało, że odwołanie od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2006 r., zmieniającej decyzję z dnia [...] października 2005 r. w części dotyczącej okresu przyznania zaliczki alimentacyjnej na uprawnione dzieci M. i P. P., złożył M. K. W odwołaniu wymieniony oświadczył, że nie mieszka z B. D., matką M. i P. P., od stycznia 2006 r. Odebranie zaliczki alimentacyjnej przyczyniło się do opuszczenia miejsca zamieszkania dziecka. Podał także, że B. D. jest jego dłużnikiem i zaliczka pozwoli na spłacenie długu. W ocenie Kolegium decyzja Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2006 r. zawiera identyczne uchybienia jak poprzednio wydana i uchylona przez organ drugiej instancji. Należy ponownie stwierdzić, że definicja osoby samotnie wychowującej dziecko została doprecyzowana w art. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 29 grudnia 2005 r. z mocą obowiązującą od dnia 1 stycznia 2006 r.. Niedopuszczalne jest odnoszenie nowej definicji i uznawanie skutków prawnych, które ona wywołuje do stanów faktycznych istniejących przed wejściem jej w życie. Wpływa to bezpośrednio na rozstrzygnięcie zarówno w przedmiocie ustalonego okresu pobierania świadczenia do dnia [...] listopada 2005 r. i wstrzymania jego pobierania od dnia [...] listopada 2005 r. Skoro stanowiąca podstawę rozstrzygnięcia definicja osoby samotnie wychowującej dziecko została doprecyzowana z datą od 1 stycznia 2006 r., to rozstrzygnięcie w przedmiocie uchylenia decyzji przyznającej zaliczkę może dotyczyć okresu po tej dacie. Decyzja organu pierwszej instancji jest w tym zakresie wadliwa. Prezydent W. wbrew wskazaniom poprzedniej decyzji Kolegium nie uzupełnił postępowania wyjaśniającego. Skoro okolicznością bezpośrednio wpływającą na rozstrzygnięcie sprawy jest ustalenie, czy B. D. wychowuje wspólnie dziecko z M. K., to konieczne będzie wyjaśnienie co do okresu wspólnego wychowywania i czy stan ten trwał w dniu orzekania. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła B. D. podając, że pozostaje w związku konkubenckim z M. K. i wychowują wspólne dziecko – K. K. Ojciec dzieci z pierwszego związku M. P. nie łoży na utrzymanie córek M. i P. P. Mimo wyroku sądu z 2000 r. nie uiścił żadnej kwoty zasądzonych alimentów. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga została uwzględniona ale z innych przyczyn niż podała skarżąca. Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej jest ocena przez sąd prawidłowości przeprowadzonego przez organ administracji postępowania oraz zapadłego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia. Stosownie do art. 127 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego odwołanie służy stronie, a więc podmiotowi, który spełnia przesłanki z art. 28 tego Kodeksu. Postępowanie odwoławcze jest oparte w pełni na zasadzie skargowości. Może ono być uruchomione tylko w wyniku podjęcia przez uprawniony podmiot czynności procesowej – wniesienia odwołania, nigdy nie może być wszczęte z urzędu. Dopiero czynność strony, którą jest wniesienie odwołania powoduje, że organ wyższego stopnia może korzystać z uprawnień, jakie są przewidziane dla organu odwoławczego. Z akt sprawy wynika, że B. D. decyzję Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2006 r. odebrała osobiście w dniu 28 sierpnia 2006 r. i tego samego dnia złożyła w Ośrodku Pomocy Społecznej [...] pismo zatytułowane "odwołanie", w którym podaje, że nie zgadza się z treścią decyzji z [...] sierpnia 2006 r. M. K. nie składał odwołania, lecz "oświadczenie" adresowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. Z notatki służbowej, sporządzonej dnia 28 sierpnia 2006 r. przez inspektora ds. zaliczki alimentacyjnej OPS [...] wynika, iż M. K. w dniu 28 sierpnia 2006 r. złożył w sekretariacie Ośrodka w imieniu B. D. jej odwołanie wraz z własnym oświadczeniem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. przyjęło bezpodstawnie, że oświadczenie M. K. jest odwołaniem i rozpatrzyło je w postępowaniu odwoławczym. Wymieniony nie był uprawniony do wniesienia odwołania, gdyż nie miał przymiotu strony w tym postępowaniu i odwołania nie składał, złożyła je natomiast B. D., której odwołanie pozostało nierozpatrzone. Ponieważ uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. nastąpiło z powodu uchybień procesowych i nadal pozostaje do rozpatrzenia przez Kolegium odwołanie B. D. – Sąd nie wypowiada się merytorycznie co do zaskarżonej decyzji, gdyż w okolicznościach niniejszej sprawy byłoby to przedwczesne i niedopuszczalne. Z powyższych względów Sąd orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).