I SA/Wa 2515/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Pirogowicz, Sędziowie sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.), asesor WSA Marek Maliński, Protokolant starszy referent Aleksandra Cymerska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2024 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 16 sierpnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z 16 sierpnia 2023 r., nr 083646011/GSOL Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (dalej: "Prezes KRUS", "organ") po rozpoznaniu wniosku W. S. (dalej" "skarżący") o ponowne rozpoznanie sprawy utrzymał w mocy własną decyzję z 28 lipca 2023 r., nr 083646011/GSOL w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Decyzja organu została wydana w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną sprawy. W dniu 11 lipca 2023 r. W. S. złożył do Placówki Terenowej KRUS w R. wniosek o przyznanie świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Do wniosku załączył m.in. zaświadczenie Wójta Gminy K. z 10 lipca 2023 r. potwierdzające, że wnioskodawca pełnił funkcje sołtysa w sołectwie W., Gmina K. przez dwie kadencje w latach: od 18 lutego 1999 r. do 18 lutego 2003 r. - I kadencja; od 18 lutego 2003 r. do 14 lutego 2007 r. -II kadencja. Powołaną na wstępie decyzją z 28 lipca 2023 r. Prezes KRUS odmówił powyższego świadczenia wskazując, że wyniku przeprowadzonego postępowania ustalono, iż wnioskodawca nie pełnił funkcji sołtysa przez co najmniej 8 lat. Organ wskazał na przepis art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa (Dz. U. z 2023 r. poz. 1073), który stanowi, że świadczenie pieniężne z tytułu pełnienia funkcji sołtysa przysługuje osobie, która spełnia łącznie następujące warunki: 1. pełniła funkcję sołtysa na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2023 r. poz. 40 i 572), przez okres co najmniej dwóch kadencji, nie mniej niż przez 8 lat; 2. osiągnęła wiek: a) w przypadku kobiet - 60 lat, b) w przypadku mężczyzn – 65 lat. Prezes KRUS stwierdził, że skarżący udowodnił jedynie 7 lat, 11 miesięcy i 27 dni, wobec powyższego nie legitymuje się wymaganym okresem pełnienia funkcji sołtysa, tj. przez co najmniej dwie kadencje, stanowiące nie mniej niż osiem lat. W związku z tym brak jest podstaw do przyznania prawa do wnioskowanego świadczenia. Skarżący wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy podnosząc, że nie zrezygnował z pełnienia funkcji sołtysa do następnych wyborów, był nim przez dwie kadencje i nie sam ustalał terminy wyborów tylko Wójt Gminy. Wskazał, że zarówno on jak i jego rodzina angażowali się społecznie przez lata w W.. Skarżący opisał trudną sytuację rodziny i wniósł o przyznanie świadczenia pieniężnego. Prezes KRUS ww. decyzją z 16 sierpnia 2023 r. utrzymał w mocy własną decyzję z 27 lipca 2023 r. Organ ponownie stwierdził, że skoro W. S. pełnił funkcję sołtysa przez 7 lat, 11 miesięcy i 27 dni - to oznacza, że nie legitymuje się wymaganym okresem pełnienia funkcji sołtysa przez nie mniej niż 8 lat. Skargę na decyzję Prezesa KRUS z 16 sierpnia 2023 r., nr 083646011/GSOL wniósł skarżący zarzucając naruszenie art. 5 ust. 2 ustawy o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa oraz domagając się przyznania wnioskowanego świadczenia. W uzasadnieniu skargi skarżący ponowił stanowisko prezentowane na etapie postępowania z wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy i skonstatował, że zaskarżona decyzja jest dla niego krzywdząca. Podniósł, że skoro dwie kadencje trwały nieznacznie krócej niż 8 lat, to wobec tego przyznanie mu świadczenia pieniężnego jest uzasadnione. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Prezesa KRUS z 16 sierpnia 2023 r. utrzymującej w mocy decyzję tego organu z 28 lipca 2023 r . Tą ostatnią odmówiono W. S. prawa do świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa, dalej: "u.ś.p.". Zgodnie z tym przepisem świadczenie pieniężne z tytułu pełnienia funkcji sołtysa przysługuje osobie, która spełnia łącznie następujące warunki: 1) pełniła funkcję sołtysa na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2023 r. poz. 40 i 572) przez okres co najmniej dwóch kadencji, nie mniej niż przez 8 lat; 2) osiągnęła wiek: a) w przypadku kobiet - 60 lat, b) w przypadku mężczyzn - 65 lat. Z powołanego przepisu wynika zatem, że przyznanie świadczenia z tytułu pełnienia funkcji sołtysa uzależnione jest od spełnienia kumulatywnie następujących przesłanek. Po pierwsze, zależne jest od stwierdzenia, czy wnioskodawca pełnił funkcję sołtysa przez co najmniej dwie kadencje. Po drugie, koniecznym jest ustalenie, że pełnienie funkcji sołtysa trwało nie mniej niż 8 lat. Po trzecie, wnioskodawca powinien osiągnąć odpowiedni wiek (kobieta 60 lat a mężczyzna 65 lat). W niniejszej sprawie istota sporu sprowadza się do stwierdzenia czy skarżący spełnił przesłankę dotyczącą pełnienia funkcji sołtysa przez okres nie mniej niż 8 lat. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że skarżący pełnił funkcję sołtysa wyłącznie przez okres 7 lat, 11 miesięcy i 27 dni. Swoje ustalenie organ oparł na znajdującym się w aktach sprawy zaświadczeniu wystawionym przez Wójta Gminy K. w dniu 10 lipca 2023 r., w którym wskazano, że w okresie od 18 lutego 1999 r. do 18 lutego 2003 r. (I kadencja); od 18 lutego 2003 r. do 14 stycznia 2007 r. (II kadencja) skarżący pełnił funkcję sołtysa w sołectwie W., Gmina K.. Forma i treść tego zaświadczenia nie budzi wątpliwości Sądu. Tym samym brak było podstaw do przyznania prawa do wnioskowanego świadczenia, albowiem skarżący nie legitymował się wymaganym okresem 8 lat pełnienia funkcji sołtysa. Sąd w składzie orzekającym w sprawie niniejszej podziela przyjętą w zaskarżonej decyzji interpretację art. 2 ust. 1 u.ś.p. O możliwości przyznania omawianego świadczenia pieniężnego przesądza okoliczność czy skarżący pełnił funkcję sołtysa przez dwie kadencje nie mniej niż przez 8 lat. Takie rozumienie omawianego przepisu wynika wprost z językowego brzmienia przepisu, bowiem w pierwszym zdaniu art. 2 ust. 1 u.ś.p. określono, że warunki przyznania świadczenia muszą być spełnione łącznie. Tymczasem ze znajdującego się w aktach sprawy zaświadczenia wynika, że skarżący pełnił funkcję sołtysa przez dwie kadencje jednak jedynie przez okres 7 lat 11 miesięcy i 27 dni, czyli poniżej wymaganego przez u.ś.p. okresu 8 lat. W takiej sytuacji świadczenie skarżącemu nie przysługuje, co prawidłowo ocenił organ w zaskarżonej decyzji. Skarżący w skardze od decyzji podniósł, że pełnienie przez niego funkcji sołtysa przez dwie kadencje nie obejmowało łącznie 8 lat z przyczyn od niego niezależnych bowiem wynikało z ustalonych terminów wyborów sołtysów. Zdaniem Sądu powyższa okoliczność nie mogła zostać przez Prezesa KRUS uwzględniona przy wydawaniu zaskarżonej decyzji, albowiem stosownie do art. 6 k.p.a. Prezes KRUS jest zobowiązany stosować przepisy prawa w takiej formie i treści, w jakiej zostały uchwalone. Sąd nie kwestionuje nakładu pracy skarżącego (jak i jego rodziny) dokonanego w sołectwie przez lata sprawowania funkcji, jednakże organy administracji publicznej muszą działać na podstawie obowiązujących przepisów prawa. Wobec tego przyznanie świadczenia skarżącemu, który nie legitymuje się okresem 8 lat pełnienia funkcji, pomimo sprawowania funkcji przez dwie kadencje, nie mogło przez organy zostać uwzględnione przy wydawaniu decyzji. Zdaniem Sądu ustalenie stanu faktycznego sprawy zostało dokonane w sposób prawidłowy na podstawie dokumentu urzędowego niebudzącego wątpliwości, wydanego przez uprawniony do tego organ w przepisanej formie. Szczególna moc dowodowa dokumentu urzędowego polega na tym, że organ nie może odrzucić istnienia faktu stwierdzonego w dokumencie urzędowym bez przeprowadzenia przeciwdowodu. Reasumując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja Prezesa KRUS z 16 sierpnia nr 083646011/GSOLwal odmawiająca przyznania świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa nie narusza prawa, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Jednocześnie Sąd wskazuje, że w przypadku dokonania przez ustawodawcę zmiany ustawy o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa w zakresie przesłanek warunkujących jego otrzymanie (art. 2 ust. 1 u.ś.p.), skarżący może ponownie wystąpić do organu z wnioskiem o jego przyznanie. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), orzekł jak w sentencji wyroku.