I SA/Wa 2524/14
WyrokWSA w Warszawie2015-03-05
Skład orzekający: Bożena Marciniak, Emilia Lewandowska, Gabriela Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Ministra Pracy i Polityki Społecznej wydana w wyniku rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, która orzeka co do istoty sprawy w sposób nieprzewidziany przez art. 138 § 1 i § 2 k.p.a., narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja Ministra Pracy i Polityki Społecznej narusza prawo, ponieważ została wydana z naruszeniem art. 138 § 1 i § 2 k.p.a. Organ odwoławczy, rozpoznając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie może orzec co do istoty sprawy w sposób nieprzewidziany przez te przepisy, co uzasadnia uchylenie decyzji.Stan faktyczny
K. G. złożył skargę na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z maja 2014 r., która odmówiła stwierdzenia nieważności wcześniejszej decyzji Wojewody z marca 1998 r. utrzymującej w mocy decyzję Ośrodka Pomocy Społecznej z stycznia 1998 r. wygaszającą decyzję o przyznaniu zasiłku stałego. Skarżący zarzucił, że dwie decyzje Ministra były identyczne co do treści, co powodowało niejasność co do przedmiotu zaskarżenia. Wskazał również na długotrwałość postępowania (18 lat) i dwa wcześniejsze wyroki NSA. Sąd rozpoznał skargę K. G. na decyzję Ministra.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej oraz stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Marciniak Sędziowie: WSA Emilia Lewandowska (spr.) WSA Gabriela Nowak Protokolant referent stażysta Joanna Kicińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2015 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...]maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Minister Pracy i Polityki Społecznej, decyzją z [...] maja 2014 r. nr [...], po rozpoznaniu wniosku K. G. o ponowne rozpoznanie sprawy odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 1998 r., znak: [...] utrzymującej w mocy decyzję z dnia [...] stycznia 1998 r., nr [...] podpisanej przez Aspiranta Pracy Socjalnej w Ośrodku Pomocy Społecznej w P., działającego na mocy upoważnienia Rady Gminy, wygaszającej decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 1993 r. przyznającą K. G. zasiłek stały wraz z dodatkiem na podstawie art. 27 ust. 3 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organ II instancji).
W skardze na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z [...] maja 2014 r. oraz z [...] marca 2014 r. K. G. wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonych decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej oraz decyzji Wojewody [...] z [...].03.1998 r. utrzymującej w mocy decyzję z [...].01.1998 r. Ośrodka Pomocy Społecznej w P. ewentualnie o uchylenie zaskarżonych decyzji w całości i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu skargi K. G. wskazał, że obie zaskarżone decyzje w sposób identyczny rozstrzygają o tym samym przedmiocie postepowania a ich treść zgadza się "co do przecinka". Decyzje te różnią się datą, znakiem i pouczeniem prawnym co do trybu ich zaskarżenia. W tej sytuacji skarżący nie wie "co ma zaskarżyć". Postępowanie w sprawie trwa już 18 lat, zapadły dwa wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego. W dalszej części uzasadnienia skarżący przedstawił argumenty na poparcie skargi a dotyczące merytorycznej treści zaskarżonych decyzji.
W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga jest uzasadniona, gdyż zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Z materiału dokumentacyjnego spawy wynika, że decyzją z [...] marca 2014 r., nr [...] Minister Pracy i Polityki Społecznej odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] marca 1998 r., szczegółowo opisanej w tej decyzji. Decyzja ta zapadła w wyniku rozpatrzenia wniosku K. G. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...]. Na decyzję nadzorczą K. G. złożył wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. W wyniku rozpoznania tego wniosku organ nadzoru wydał decyzję z dnia [...] maja 2014 r., która jak to słusznie zauważył skarżący zawiera identyczne w treści rozstrzygnięcie jak i poprzedzająca ją decyzja tego organu z [...] marca 2015 r. Jako podstawę prawną wydania tej decyzji organ nadzorczy powołał art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 i art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Zgodnie z treścią art. 127 § 3 kpa do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Jakiej treści decyzje może wydać organ odwoławczy wskazuje art. 138 kpa, który na podstawie powołanego art. 127 § 3 kpa ma odpowiednie zastosowanie do organu rozpoznającego wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Przepis art. 138 § 1 kpa stanowi, że organ odwoławczy wydaje decyzję, w której:
1) utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo
2) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję – umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części, albo
3) umarza postępowania odwoławcze.
Stosowanie do § 2 tego przepisu organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy zachodzą przesłanki takiego rozstrzygnięcia szczegółowo wskazane w tym przepisie.
Analiza decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej z [...] maja 2014 r. zawiera rozstrzygnięcie, którego nie przewiduje powołany przepis art. 138 kpa. Decyzja ta orzeka co do istoty sprawy. Organ odwoławczy, stosownie do art. 138 § 1 pkt 2 kpa ma obowiązek orzec co do istoty sprawy tylko gdy uchyla zaskarżoną decyzję. Przedmiotowa decyzja nie uchyla poprzedzającej ją decyzji tego organu z [...] marca 2014 r. Nie było więc możliwe ponowne orzeczenie co do istoty sprawy tak jak to zostało orzeczone przez ten organ w decyzji z [...] marca 2014 r. Organ nadzoru powołuje w zaskarżonej decyzji art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję Faktycznie jednak rozstrzygnięcie to nie jest rozstrzygnięciem przewidzianym w art. 138 § 1 pkt 1 kpa, gdyż organ nie utrzymał nim w mocy własnej decyzji z 28 marca 2014 r. lecz orzekł co do istoty sprawy.
Orzeczenie przez organ w sposób niezgodny z treścią art. 138 § 1 i § 2 kpa stanowi naruszenie tego przepisu, co uzasadnia uchylenie decyzji. Ponownie rozpoznając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy organ nadzoru rozstrzygnie go w sposób przewidziany w art. 138 § 1 lub § 2 kpa. Dopiero decyzja wydana w sposób przewidziany przepisami prawa będzie podlegała ocenie Sądu pod względem merytorycznym. Wobec stwierdzonego uchybienia Sąd w niniejszej sprawie nie jest władny do oceny zgodności z prawem merytorycznej treści tej decyzji.
Z powyższym względów Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło