I SA/Wa 253/16

PostanowienieWSA w Warszawie2016-09-16

Skład orzekający: Przemysław Żmich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, wydane z powodu niewykonania przez stronę wezwania do uzupełnienia dokumentacji stanu majątkowego, jest prawidłowe?
Ratio decidendi
Postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy jest prawidłowe, gdy strona skarżąca, pomimo wielokrotnych wezwań, nie przedstawiła dokumentów potwierdzających jej trudną sytuację materialną i możliwości płatnicze. Ciężar wykazania tych okoliczności spoczywa na wnioskodawcy, a same oświadczenia nie są wystarczające do oceny jego sytuacji materialnej.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Starszy referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy z powodu niewykonania przez stronę wezwania do uzupełnienia dokumentacji stanu majątkowego. Strona wniosła sprzeciw, podnosząc, że jej dochody pochodzą wyłącznie z emerytur rolniczych przekazywanych pocztą. Sąd wezwał ponownie do złożenia dokumentów potwierdzających dochody, wydatki oraz informacje o wspólnym gospodarstwie domowym. Strona nie wykonała wezwania, co skutkowało utrzymaniem w mocy postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie starszego referendarza sądowego odmawiające przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sądu Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Przemysław Żmich po rozpoznaniu w dniu 16 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu J. L. od postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 maja 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 253/16 odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. w sprawie ze skargi J. L. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z 31 maja 2016 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił przyznania stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata – w sprawie ze skargi strony skarżącej na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. Starszy referendarz sądowy wskazał, że strona skarżąca pomimo wezwania do uzupełnienia wniosku o dodatkowe dokumenty i oświadczenia nie wykonała w wyznaczonym terminie wezwania w związku z czym uniemożliwiła dokonanie rzeczywistej i pełnej oceny swojego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. W sprzeciwie z [...] czerwca 2016 r. strona skarżąca wniosła o uchylenie zarządzenia w całości. Oświadczając, że nie posiada kont bankowych a jedynym źródłem jej dochodów są emerytury rolnicze otrzymywane przekazem pocztowym. Zarządzeniem z dnia 23 czerwca 2016 strona skarżąca została wezwana do złożenia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy: • stosownych dokumentów potwierdzających wysokość dochodów uzyskiwanych przez skarżącego oraz pozostającą we wspólnym gospodarstwie domowym żonę skarżącego, • wyciągów lub wykazów z posiadanych przez skarżącego oraz jego żonę, rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, • dokumentów potwierdzających wysokość wydatków ponoszonych w związku z leczeniem i utrzymaniem, • oświadczenia wskazującego czy skarżący wraz żoną prowadzą wspólne gospodarstwo domowe wraz z synem, u którego mieszkają, • oświadczenia czy syn osiąga jakikolwiek dochód, a jeżeli tak - to w jakiej wysokości oraz z jakiego tytułu oraz nadesłania stosownych dokumentów potwierdzających powyższe. Powyższe wezwanie wnioskodawca odebrał 22 lipca 2016 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – karta [...] akt sądowych) i mimo upływy wyznaczonego terminu wezwanie nie zostało wykonane. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. W myśl art. 260 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej "p.p.s.a.") - w brzmieniu znajdującym zastosowanie do spraw, w których skargi wniesiono po dniu 14 sierpnia 2015 r. - rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka, jako Sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.). Stosownie do art. 245 § 1 i 2 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest jednak od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 p.p.s.a. Zgodnie z § 1 pkt 2 tego artykułu osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z konstrukcji tego przepisu wynika, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. W ocenie Sądu zaskarżone sprzeciwem postanowienie starszego referendarza sądowego WSA w Warszawie z dnia 31 maja 2016 r. wydane zostało prawidłowo. Strona skarżąca pomimo wezwania do udokumentowania swojego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, nie złożyła żadnych dokumentów ani wyjaśnień, w związku, z czym starszy referendarz sądowy uznał słusznie, że wnioskodawca nie wykazał należycie, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Również w sprzeciwie od postanowienia, wnioskodawca nie załączył żadnych dokumentów uprawdopodabniających jego rzeczywistą sytuację majątkową i pomimo ponownego wezwania do udokumentowania swojego stanu majątkowego i możliwości płatniczych nie złożył stosownych dokumentów. W ocenie Sądu same informacje zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy nie są wystarczające do pełnej oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy. W świetle powyższego Sąd postanowił, jak w sentencji na podstawie art. 260 § 1 i 3 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło