I SA/Wa 2534/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Magdalena Durzyńska, Sędziowie sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.), sędzia WSA Małgorzata Boniecka - Płaczkowska, , po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. K. na postanowienie Ministra Rozwoju z dnia [...] września 2020r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania uchyla zaskarżone postanowienie. Minister Rozwoju postanowieniem z dnia [...] września 2020 r., nr [...], stwierdził uchybienie terminu przez A. K. do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...], stwierdzającej nabycie, z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r., przez Gminę [...], prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę gminną. W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny: Wojewoda [...], działając na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...], stwierdził nabycie, z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r., przez Gminę [...], prawa własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] pow. 0,0150 ha, obręb [...], zajętej pod drogę gminną - ul. W. Od powyższej decyzji odwołanie złożył A. K. Minister Rozwoju postanowieniem z dnia [...] września 2020 r., nr [...], stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, że zgodnie z treścią art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a) odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Minister wskazał, że ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2015r. adresowana do A. K., została doręczona stronie w dniu 13 stycznia 2016 r. (środa). Oznacza to, że czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął mu w dniu 27 stycznia 2016 r. (środa). Tymczasem odwołanie A. K. zostało złożone osobiście w [...] Urzędzie Wojewódzkim w dniu 2 lutego 2016 r., co potwierdza pismo Specjalisty [...] Urzędu Wojewódzkiego w L. L. N. z dnia [...] maja 2020 r. Oznacza to, że odwołanie strony złożone zostało z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 129 § 2 K.p.a. Odwołujący się nie wniósł także o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, zaś organ I instancji w treści swojej decyzji prawidłowo pouczył strony o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia. Na powyższe postanowienie A. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jego uchylenie. Skarżący wskazał, że sporne nieruchomości nabył jego ojciec A. K. aktami notarialnymi z lat 1948/1949. Z tychże nieruchomości została wytyczona droga, za którą miasto nie zapłaciło. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentacją wyrażoną w uzasadnieniu postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty. Zaskarżone postanowienie kończy postępowanie, wobec czego Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym. Po analizie akt sprawy Sąd uznał, że skarga jest zasadna, bowiem zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Ministra Rozwoju, stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Powyższe rozstrzygnięcie, wydane na podstawie art. 134 K.p.a., zapadło w postępowaniu przed organem odwoławczym, w którym organ podejmuje czynności mające na celu ustalenie, czy odwołanie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione z zachowaniem terminu. Wskazać trzeba, że zaskarżone postanowienie ma charakter wyłącznie procesowy i nie rozstrzyga sprawy merytorycznie. Warunkiem bowiem przystąpienia do merytorycznej oceny zarzutów odwołania jest pozytywne zakończenie postępowania wstępnego przed organem odwoławczym, czyli stwierdzenie, że odwołanie zostało wniesione w ustawowym terminie oraz jest dopuszczalne. Wobec powyższego, kognicja Sądu w niniejszej sprawie ogranicza się do oceny czy odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji skarżący wniósł zgodnie z art. 129 § 2 K.p.a. Warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia odwołania - jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Organ odwoławczy jest zatem obowiązany w postępowaniu wstępnym zbadać, czy odwołanie zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie. Podkreślić przy tym trzeba, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i niezależną od uznania organu odwoławczego. W razie bowiem jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydać postanowienie o uchybieniu terminu przewidziane w art. 134 K.p.a. Art. 129 § 1 i 2 K.p.a. stanowi, że odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie od dnia jej ogłoszenia stronie. Z brzmienia przywołanego przepisu wynika zatem, że rozpoczęcie biegu terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji jest uzależnione od doręczenia (ogłoszenia) decyzji stronie tego postępowania. W myśl art. 57 § 1 K.p.a, jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie (którym w niniejszej sprawie był dzień doręczenia zaskarżonej decyzji) przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Podkreślić należy, że przez doręczenie decyzji należy rozumieć doręczenie dokonane w sposób unormowany w art. 39 - 48 K.p.a. W konsekwencji o uchybieniu terminu do złożenia odwołania można mówić wówczas, gdy doręczenie zaskarżonego orzeczenia dokonane zostało zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Stosownie do treści art. 39 K.p.a. organ administracji doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub inne upoważnione osoby lub organy. Osobom fizycznym pisma doręcza się w ich mieszkaniu lub miejscu pracy (art. 42 § 1 K.p.a). Natomiast w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy, zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej, gdy nie jest to możliwe, w drzwiach mieszkania (art. 43 K.p.a). Wszystkie powyżej wskazane okoliczności muszą być ustalone w sposób niebudzący wątpliwości i wynikać z materiału dowodowego sprawy, przede wszystkim z tzw. zwrotnego poświadczenia odbioru dołączonego do doręczanej przesyłki. W ocenie Sądu w okolicznościach rozpoznawanej sprawy brak było podstaw do przyjęcia, że złożone przez skarżącego odwołanie zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu. Zebrany w sprawie materiał dowodowy, wbrew twierdzeniom organu odwoławczego, nie może prowadzić do uprawnionego wniosku, że decyzja organu pierwszej instancji została bezspornie doręczona skarżącemu we wskazanym przez Ministra dniu tj. 13 stycznia 2016 r. Analizując akta administracyjne sprawy, w szczególności adnotacje Urzędu Pocztowego [...] poczynione na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przez skarżącego decyzji organu pierwszej instancjinależy wskazać, że zawiadomienie o przesyłce zawierająca ww decyzję z powodu niemożności jej doręczenia A. K., pozostawiono w dniu 5 stycznia 2016 r. w "oddawczej skrzynce pocztowej adresata". Przesyłkę awizowano powtórnie w dniu w dniu 13 stycznia 2016 r. Wątpliwości Sądu wzbudziła jednak data na stemplu urzędu pocztowego, mająca wskazywać dzień odbiór przedmiotowej przesyłki przez skarżącego. Jest ona nieczytelna. Nie można bezspornie przyjąć, czy skarżący odebrał decyzję Wojewody ją w dniu 13 stycznia 2016 r. (jak twierdzi Minister), czy też w dniu 19 stycznia 2016 r. Tym bardziej, że dzień 19 stycznia 2016 r. jest również "datownikiem placówki oddawczej", co w przypadku przesyłek kierowanych przez pocztę do innych uczestników postępowania, jest tożsame z datą ich odbioru przez strony . Również skarżący w odwołaniu wskazuje, że decyzję z dnia [...] grudnia 2015 r. otrzymał w dniu "19 stycznia 2016 r.". Jest to o tyle istotne, że w przypadku gdyby faktyczną datą odbioru był 19 stycznia 2016 r., odwołanie skarżącego złożone byłoby z zachowaniem 14 – dniowego terminu. W ocenie Sądu organ odwoławczy powinien wyjaśnić ponad wszelką wątpliwość, w jakim dniu skarżący otrzymał decyzję pierwszoinstancyjną. W tym celu przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ odwoławczy zwróci się do właściwego Urzędu Pocztowego o informację, w jakim dniu skarżący odebrał decyzję z[...] grudnia 2015 r. i po bezspornym ustaleniu daty odbioru przesyłki rozważy, czy odwołanie z dnia 2 lutego 2016 r. zostało wniesione w terminie, czy nie. Adresat pisma, w tym wypadku skarżący, nie powinien bowiem ponosić negatywnych konsekwencji niezawinionych przez siebie uchybień przy doręczaniu mu korespondencji (nieczytelności datownika). Jeśli organ stoi na stanowisku, że nastąpiło skuteczne doręczenie decyzji w dniu 13 stycznia 2016r. to powinien przedstawić bezsporny dowód na tę okoliczność. Występujące zaś wątpliwości rozstrzygnąć na korzyść strony. Wobec rozbieżności w datach doręczenia skarżącemu przesyłki i braku przekonywującego dowodu doręczenia przesyłki w dacie 13 stycznia 2016 r. stanowisko organu stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest nieuzasadnione. W związku z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 K.p.a. nakładających na organy administracji publicznej powinność wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego sprawy, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, należało wyeliminować z obrotu prawnego zaskarżone postanowienie. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a należało orzec jak w sentencji.