I SA/Wa 2574/13

Referendarz Sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi M. C. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty postanawia: 1. przyznać M, C, prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie rady prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w [...]. 2. w pozostałym zakresie odmówić M. C. przyznania prawa pomocy. W następstwie wniesionej skargi oraz w następstwie wezwania do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł M. C. skierowała do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawczyni wyjaśniła, że pozostaje sama w gospodarstwie domowym, a źródłem jej utrzymania jest emerytura w wysokości [...] zł. Wnioskodawczyni ujawniła, że posiada majątek w postaci mieszkania o powierzchni [...] m2 oraz samochód marki [...] rocznik [...]. Uzasadniając wniosek strona wyjaśniła, że jest w podeszłym wieku, i posiada [...] grupę inwalidzką. Jej mąż przed śmiercią poważnie chorował i jego leczenie pochłaniało połowę dochodów, co zmusiło strony do zaciągnięcia pożyczek. Po śmierci męża wnioskodawczyni spłacała zaciągnięte długi, w czerwcu uległa [...] i koszty [...] z tym związane poważnie nadszarpnęły dochody z emerytury. M. C. wyjaśniła również, że jej dochód, który misi wystarczyć na utrzymanie osoby samotnej, cierpiącej na wiele dolegliwości wymaga dużej kontroli w wydatkach na [...] i [...] oraz utrzymanie samochodu, który, jak to określiła warunkuje jej aktywność i egzystencję ze względu na jej inwalidztwo. Wnioskodawczyni ujawniła również, że jej miesięczne opłaty to [...] [...] zł, [...] [...] zł, [...] [...] zł, [...] mieszkaniowy – [...] zł, [...] – [...] zł, szacunkowe utrzymanie samochodu – miesięcznie około [...] zł, stałe wydatki na [...] – miesięcznie około [...] zł. Pozostałą kwotę wnioskodawczyni przeznacza na zakup [...], [...], wizyty [...] i inne wydatki na utrzymanie. Rozpoznając wniosek na wstępie należy stwierdzić, że stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – dalej jako p.p.s.a. może być przyznane osobie fizycznej na jej wniosek. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub w zakresie częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 ustawy). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 powołanej ustawy). Odnosząc powyższe do opisanej przez skarżącą sytuacji majątkowej należało uznać, że nie daje ona podstaw do całkowitego uwzględnienia złożonego przez nią wniosku. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że prawo pomocy ma z założenia gwarantować pomoc finansową ze strony Państwa dla osób, które pozostają w szczególnie trudnej sytuacji majątkowej. Analiza złożonego oświadczenia majątkowego wskazuje na to, że wnioskodawczyni ma zabezpieczone potrzeby bytowe, ponadto dysponuje dochodem miesięcznym w wysokości [...] zł. W ocenie referendarza sądowego nawet przy uwzględnieniu wykazanych wydatków związanych z codziennym utrzymaniem nie można uznać, że skarżąca jest na tyle uboga i pozostaje w tak trudnej sytuacji, iż kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zarówno zwolnienie od kosztów sądowych, jak i w zakresie obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Nie można zatem przyjąć, że M. C. z ujawnionych dochodów nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych tym bardziej, że na obecnym etapie ograniczają się one do uiszczenia przez nią jednorazowo wpisu od skargi, którego wysokość wynosi 200 zł (jest to najwyższa spośród wszystkich opłat sądowych). Natomiast wysokość innych kosztów sądowych, np. opłat kancelaryjnych (m. in. opłat za wydanie kopii, czy odpisu dokumentu z akt sprawy – odpowiednio 2 lub 10 zł za każdą stronę dokumentu, opłaty za sporządzenie uzasadnienia wyroku), czy wydatków nie jest obecnie znana, ponieważ zależna będzie od przebiegu sprawy, jednak nie będzie wyższa niż kwota wpisu. Podkreślenia wymaga również to, że opłacenie kosztów sądowych jest rozłożone w czasie, aż do zakończenia postępowania sądowego. Powyższe uzasadnia odmowę przyznania wnioskodawczyni prawa pomocy w zakresie całkowitym. Natomiast uzasadnione jest przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. W ocenie referendarza sądowego przy wykazanych dochodach – zważywszy, że są to dochody brutto i wykazanych w formularzu wydatkach związanych z codziennym utrzymaniem, łączne opłacenie kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika i kosztów sądowych mógłby spowodować uszczerbek w utrzymaniu M. C.. Powyższe uzasadnia uwzględnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Wobec powyższego, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.