I SA/Wa 2577/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Dariusz Pirogowicz sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) asesor WSA Anna Milicka - Stojek Protokolant referent stażysta Magdalena Biadoń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2024 r. sprawy ze skargi [...] S.A. z siedzibą w [...] na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia 21 września 2023 r. nr KKU-63/23 w przedmiocie nabycia nieruchomości z mocy prawa przez gminę oddala skargę. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa (dalej jako "Komisja/organ") decyzją z 21 września 2023 r., nr KKU-63/23 - po rozpatrzeniu odwołania [...] S.A. z siedzibą w [...] (dalej jako "Skarżąca/[...]"), od decyzji Wojewody Małopolskiego (dalej jako "Wojewoda/organ I instancji") z 26 stycznia 2023r., nr 3, stwierdzającej nieodpłatne nabycie z mocy prawa, z dniem 27 maja 1990 roku, przez [...], prawa własności nieruchomości położonej w gminie [...], w jednostce ewidencyjnej [...], obręb nr [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o powierzchni 0,1427 ha - utrzymała w mocy decyzję organu I instancji. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Wojewoda Małopolski decyzją nr 3 z 26 stycznia 2023 r. - działając m.in. na podstawie art. 5 ust. 1 i art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) - stwierdził nieodpłatne nabycie z mocy prawa, z dniem 27 maja 1990 roku, przez [...], prawa własności nieruchomości położonej w gminie [...], w jednostce ewidencyjnej [...], obręb nr [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o powierzchni 0,1427 ha, dla której Sąd Rejonowy dla [...] w [...] Wydział IV Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...]. W uzasadnieniu decyzji podniósł, że w dniu 27 maja 1990r. w rejestrze gruntów obrębu [...] [...] figurowała działka nr [...] w stosunku do której jako właściciel wpisany był Skarb Państwa, a jako władający gruntem Miejski Zarząd Dróg w [...]. Zgodnie z zestawieniem numerów działek w obrębach małych i obrębie [...] (dużym) sporządzonym w ramach operatu nr [...] z 1994 r., działka nr [...] obręb [...] (mały) odpowiada działce nr [...] obręb [...] (duży). Nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] obręb [...] objęta jest księgą wieczystą nr [...]. W dziale drugim tej księgi jako właściciel wpisany jest Skarb Państwa - [...] jako organ reprezentujący Skarb Państwa. Podkreślił, że działka nr [...] obręb [...] (duży) odpowiada działce nr [...] obręb [...] (mały). Wskazał też, że zgodnie z wykazem zmian gruntowych wpisanym do ewidencji w Wojewódzkim Ośrodku Dokumentacji Geodezyjno-Kartograficznej w [...] w dniu 9 marca 1990 r. za numerem [...], działka nr [...] obręb [...] (mały) powstała z pgr. I. kat. [...] (wywodzącej się z pgr. I. kat. [...] powstałej ze zniesienia się pgr. I kat. [...]), [...], [...], [...] oraz części pgr. I kat. [...] o pow. 0,0391 ha z księgi wieczystej nr [...] i części pgr I. kat. [...] o pow. 0,0504 ha z księgi wieczystej nr [...] b. gm. kat. [...]. Na podstawie badania papierowej księgi wieczystej nr [...] ustalił, że pgr. I. kat. [...] o pow. 0,0391 ha powstała z pgr. 1. kat. [...] odłączonej z wykazu hipotecznego [...] gm. kat. [...]. Wojewoda wskazał, że zgodnie z poświadczeniem Wojewódzkiego Urzędu Ziemskiego z dnia 20 lipca 1945 r. nr [...], nieruchomości objęte [...]. Gm. kat. [...] zostały przejęte na rzecz Skarbu Państwa na cele reformy rolnej na podstawie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej. Natomiast na podstawie badania papierowych ksiąg wieczystych nr [...] ciąg dalszy [...]. [...] oraz nr [...] ustalił, że pgr. 1. kat. [...] o pow. 0,0504 ha wywodzi się z pgr. 1. kat. [...]. Parcela I kat. [...] stała się własnością Skarbu Państwa na podstawie ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o przejęciu przez Państwo dóbr martwej ręki, poręczeniu proboszczom posiadania gospodarstw rolnych i utworzeniu Funduszu Kościelnego. Jednocześnie parcela ta ujęta została wraz z pgr. 1. kat.: [...] i [...] w orzeczeniu Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] z dnia 5 marca 1955 r. o wywłaszczeniu nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa. Z kserokopii arkusza posiadłości gruntowej [...] gm. kat. [...] wynika, że pgr. 1. kat. [...], [...], [...] objęte były tym arkuszem i znajdowały się w posiadaniu [...]. Skarb Państwa stał się właścicielem wyżej wymienionych parceli na podstawie art. 208 Traktatu pokoju między Mocarstwami Sprzymierzonymi i Stowarzyszonymi oraz Austrią z dnia 10 września 1919 r. podpisanego w Saint Germain-en Laye. Zarząd Dróg Miasta w [...] w piśmie z 30 grudnia 2021 r. wyjaśnił, że działka nr [...] obręb [...] w dacie 27 maja 1990 r. nie stanowiła drogi wewnętrznej ani drogi publicznej. Na podstawie zaświadczenia Prezydenta Miasta [...] z 5 czerwca 2019 r. ustalono, że zgodnie z obowiązującym na dzień 27 maja 1990 r. miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego Miasta [...], zatwierdzonym uchwałą nr [...] Rada Narodowa Miasta [...] z dnia 25 kwietnia 1988 r. działka nr [...] obręb [...] znajdowała się w terenach ogródków działkowych oznaczonych symbolem [...] i [...]; terenach kolejowych/trasy i urządzenia/oznaczonych symbolem [...]; terenach ulic zbiorczych oznaczonych symbolem [...]. Ponadto Wojewoda ustalił, iż działka nr [...] objęta jest wnioskiem [...] S.A. o wydanie decyzji uwłaszczeniowej w trybie art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami stwierdzającej nabycie z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r., prawa użytkowania wieczystego tej działki – sprawa nr [...]. Następnie wskazał, że decydujące znaczenia dla komunalizacji w trybie art. 5 ust. 1 ustawy ma stan prawny i faktyczny mienia państwowego istniejący w dacie wejścia w życie ustawy z dnia 10 maja 1990 r., tj. w dniu 27 maja 1990 r. W przedmiotowym zakresie szczególnego znaczenia nabiera ustalenie, czy mienie, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 cytowanej ustawy należało w tym czasie, w rozumieniu powołanego przepisu prawa, do podmiotu w normie tej wymienionego. W związku z powyższym uznał, że opisany wyżej stan faktyczny i prawny pozwala na przyjęcie, że w dniu 27 maja 1990 r. prawo własności do opisanej w sentencji decyzji nieruchomości przysługiwało Skarbowi Państwa. W okresie przed 27 maja 1990 r. zgodnie z art. 34 Kodeksu cywilnego w brzmieniu wówczas obowiązującym, mieniem należącym wtedy do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego były te prawa majątkowe Skarbu Państwa, które nie znajdowały się wówczas pod zarządem innych niż państwo państwowych osób prawnych. Podniósł, że z uwagi na wniosek uwłaszczeniowy należało zbadać, czy przedsiębiorstwu państwowemu [...] w dacie 27 maja 1990 r. przysługiwało prawo zarządu do przedmiotowej działki, ustanowione w formie prawem przewidzianej. Wskazał, że spółka [...] w piśmie z 14 czerwca 2019 r. wyjaśniła, że nie posiada dokumentów potwierdzających istnienia zarządu do działki nr [...] obręb [...]. Natomiast Wydział Skarbu Miasta Urzędu Miasta [...] w piśmie z 15 listopada 2011r. oraz Wydział Geodezji Urzędu Miasta [...] w piśmie z 15 grudnia 2008r. wyjaśnili, że nie posiadają dokumentów potwierdzających istnienie w dacie 27 maja 1990 r. prawa zarządu do przedmiotowej nieruchomości. W związku z tym stwierdził, że decyzja o opłatach nie stanowi w postępowaniu komunalizacyjnym dowodu potwierdzającego istnienie w dacie 27 maja 1990 r. prawa zarządu - bowiem prawo do nieruchomości państwowych osób prawnych na dzień wejścia w życie ustawy komunalizacyjnej można ustalić tylko na podstawie obowiązujących do tej daty przepisów tj. do dnia 27 maja 1990 r. Dodał, że przedmiotowa nieruchomość stała się własnością Skarbu Państwa na podstawie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej, ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o przejęciu przez Państwo dóbr martwej ręki, poręczeniu proboszczom posiadania gospodarstw rolnych i utworzeniu Funduszu Kościelnego, art. 208 Traktatu pokoju między Mocarstwami Sprzymierzonymi i Stowarzyszonymi oraz Austrią z dnia 10 września 1919 r. podpisanego w Saint Germain-en Laye oraz orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia 5 marca 1955 r. o wywłaszczeniu nieruchomości. Wojewoda podkreślił, że wywłaszczenie przedmiotowej nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa nastąpiło z przeznaczeniem na cele [...] na podstawie przepisów dekretu z dnia 26 kwietnia 1946r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych, ale nie stanowiło automatycznego nabycia przez państwowe osoby prawne prawa zarządu do wywłaszczonej nieruchomości. Podniósł, że po dacie ratyfikowania przez Polskę Traktatu pokoju, nabycie przez [...] prawa zarządu do gruntu następowało na podstawie rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 września 1926 r. o utworzeniu przedsiębiorstwa [...]. Art. 6 tego rozporządzenia wskazywał, że majątek oddany [...], w myśl art. 4 tego rozporządzenia, w użytkowanie i zarząd lub na własność tego przedsiębiorstwa został wyodrębniony z ogólnego majątku Skarbu Państwa. Wskazał, że zgodnie z art. 4 rozporządzenia, w brzmieniu jednolitym ustalonym obwieszczeniem Ministra Komunikacji z dnia 5 grudnia 1930 r. przedsiębiorstwo [...] nabyło prawo zarządu powierniczego do objętego mienia. Następnie, jak wynika z tekstu jednolitego rozporządzenia, ustalonego obwieszczeniem Ministra Komunikacji z dnia 12 sierpnia 1948 r. prawo to uległo przekształceniu w zarząd poprzez skreślenie użytych w tekście przedwojennym słów "powierniczy". Przy czym uzyskany na mocy przedmiotowych przepisów zarząd nie wymagał wydania innego potwierdzającego go aktu prawnego, powstał z mocy samego rozporządzenia. Jednakże - w chwili uchylenia rozporządzenia z dnia 2 grudnia 1960 r. o kolejach - przysługujący przedsiębiorstwu państwowemu [...] zarząd uległ z mocy prawa wygaszeniu. Tym samym w dacie komunalizacji, tj. 27 maja 1990 r. - nie jest już możliwe powoływanie się na istnienie prawa zarządu do danej nieruchomości, którego źródłem byłoby ww. rozporządzenie Prezydenta Rzeczpospolitej z 24 września 1926 r. W świetle powyższego, ewentualne przekazanie gruntów w zarząd przedsiębiorstwo państwowemu [...] musiało zostać dokonane na podstawie przepisów ogólnych normujących te kwestie. W dalszej części uzasadnienia Wojewoda wskazał, że po wojnie przekazywanie gruntów w zarząd następowało na podstawie decyzji władz państwowych wydawanych na podstawie art. 3 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 2 sierpnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych. W następnej kolejności nabycie tytułu do nieruchomości mogło nastąpić na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 października 1958 r. w sprawie przekazywania w ramach administracji państwowej przedsiębiorstw, instytucji oraz zakładów, nieruchomości i innych obiektów majątkowych, w formie decyzji i protokołu zdawczo - odbiorczego po uprzednim uzyskaniu stosownej zgody. Z kolei na gruncie przepisów ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach, prawo do nieruchomości na rzecz przedsiębiorstw państwowych mogło zostać ustanowione w drodze decyzji organu administracji państwowej stopnia podstawowego, o oddaniu nieruchomości w użytkowanie. Natomiast w późniejszym okresie oddanie nieruchomości w zarząd następowało w drodze decyzji wydanych w trybie art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, lub na podstawie, zawartej za zezwoleniem terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego, umowy o przekazaniu nieruchomości pomiędzy państwowymi jednostkami organizacyjnymi bądź umowy o nabyciu nieruchomości. Tymczasem przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie wyjaśniające wykazało, że przed dniem 27 maja 1990 r. nie zostało ustanowione w formie prawem przewidzianej, prawo zarządu do przedmiotowego gruntu. W związku z powyższym, Naczelnik Dzielnicy [...] jako terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego wykonywał uprawnienia właścicielskie Skarbu Państwa na nieruchomości będącej przedmiotem decyzji. Podsumowując Wojewoda uznał, że w postępowaniu komunalizacyjnym nie udowodniono, iż sporna nieruchomość należała w sensie prawnym do przedsiębiorstwa państwowego [...] (dalej również jako "[...]"), jak również nie ustalono, aby tytuł prawny [...] do przedmiotowej nieruchomości wynikał z ogólnych przepisów dotyczących utworzenia i działalności [...]. Przy czym negatywnej przesłanki komunalizacji nie stanowi również art. 34a ustawy o ustawy o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji Przedsiębiorstwa Państwowego "[...]", zgodnie z którym "grunty, o których mowa w art. 34, z dniem 1 czerwca 2003 r. nie podlegają komunalizacji na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (...)". Z uwagi na powyższe, spełnione zostały przesłanki określone w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. oraz nie stwierdzono przeciwwskazań do komunalizacji, o jakich mowa w dalszych przepisach ustawy. Odwołanie od powyższej decyzji Wojewody wniosła Skarżąca. W uzasadnieniu podniosła m. in., że nieruchomość stanowiąca przedmiot postępowania pozostawała w zarządzie [...] w dniu 5 grudnia 1990 r. Natomiast organ nie przeprowadził żadnego dowodu z którego wynika, że decyzja o ustanowieniu zarządu nie zaginęła lub nie uległa zniszczeniu. Wobec powyższego wskazała, że wbrew twierdzeniom Wojewody, przedmiotowa nieruchomość pozostawała w nieprzerwanym zarządzie [...]. Skarżąca podniosła także, że decyzja jest wadliwa, ponieważ będąca przedmiotem postępowania nieruchomość nie może zostać uznana za podlegającą komunalizacji, nawet pomimo braku formalnego przekazania w zarząd lub użytkowanie [...]. Brak takiego przekazania, a raczej brak odnalezienia dowodu przekazania nie może powodować automatycznego zaliczenia nieruchomości jako należących do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego, skoro nieruchomość znajdowała się od szeregu lat we władaniu przedsiębiorstwa państwowego [...], a następnie powstałej w wyniku komercjalizacji spółki [...] SA. Po rozpatrzeniu złożonego w sprawie odwołania, Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z 21 września 2023 r., nr KKU-63/23, utrzymała w mocy decyzję Wojewody Małopolskiego nr 3 z 26 stycznia 2023 r. W uzasadnieniu decyzji Komisja wyjaśniła, że zgadza się z poglądem i ustaleniami organu I instancji a następnie obszernie przytoczyła mający zastosowanie w niniejszej sprawie stan prawny oraz dokonała jego omówienia. Przywołała treść art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych oraz wyjaśniła tryb i zasady stosowania tego przepisu. Wskazała też, iż zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, grunty państwowe, które nie zostały oddane w zarząd, użytkowanie lub użytkowanie wieczyste były zarządzane przez terenowy organ administracji rządowej. Przy czym - zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego - istnienia zarządu nie można domniemywać. Decyzja o oddaniu nieruchomości w zarząd powinna była określać jej położenie, powierzchnię, mieć załączoną mapę sytuacyjną oraz wskazywać sposób i cel korzystania z niej. Dodała, że zarówno wydzielanie, jak i obejmowanie przez państwowe osoby prawne (w tym przedsiębiorstwa państwowe), przekazywanych im przez właściwy organ państwa, państwowych nieruchomości gruntowych w zarząd, następowało przed dniem 27 maja 1990 r., w trybie określonym art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, a wcześniej w użytkowanie, na podstawie ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach, które przeszło potem w zarząd. Z przepisu art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości wynikało, że zarząd nieruchomości był ustanawiany w drodze decyzji terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego albo zawartej za zezwoleniem tego organu umowy o przekazanie nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi, bądź umowy o nabycie nieruchomości - i wszystkie państwowe jednostki miały, wynikający z art. 38 i nast., obowiązek uregulowania stanu prawnego gruntów faktycznie przez nie wówczas użytkowanych, niezależnie od tego, kiedy i od kogo przejętych. Komisja stwierdziła też, iż akty regulujące status prawny [...] oraz akty ustawowe i wykonawcze, na podstawie, których przeprowadzono nacjonalizację kolei, mają charakter ogólnych aktów normatywnych i również nie regulowały stanu prawnego konkretnej nieruchomości, lecz mogły stanowić podstawę do podejmowania aktów indywidualnych dotyczących poszczególnych składników mienia ogólnonarodowego. [...] SA nie wykazało natomiast, aby dysponowało takim indywidualnym aktem dotyczącym przedmiotowej nieruchomości. Również przedstawiony przez Skarżącą pogląd - zgodnie z którym dowód w postaci decyzji o opłatach pozwala na stwierdzenie, że przedmiotowa nieruchomość należała do [...] w sensie prawnym - jest poglądem mniejszościowym, niepopartym orzecznictwem. Istotą takiej decyzji jest jedynie rozstrzygnięcie o wysokości tej opłaty. Wskazana wyżej decyzja nie przesądza o istnieniu samego prawa zarządu, dlatego też nie może stanowić samoistnego, miarodajnego dowodu w sprawie, w której rozstrzyga się spór dotyczący prawa do danego gruntu (wyrok NSA z 22 listopada 2013 r. sygn. akt I OSK 1091/12). Podkreśliła, że decyzja komunalizacyjna wydana na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy komunalizacyjnej ma charakter deklaratoryjny i potwierdza ona jedynie stan prawny, który istniał w dniu 27 maja 1990 r. - zaś w przedmiotowym postępowaniu nie stwierdzono dokumentów potwierdzających, aby analizowana nieruchomość Skarbu Państwa w dniu 27 maja 1990 r. obciążona była prawem zarządu na rzecz innych niż Państwo państwowych osób prawnych. Nie podlegała ona również wyłączeniu z komunalizacji stosownie do art. 11 i 12 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - ponieważ wykaz przedsiębiorstw państwowych i jednostek organizacyjnych wykonujących zadania o charakterze ogólnokrajowym lub ponadwojewódzkim określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 lipca 1990 r. o tym samym tytule (Dz. U. Nr 51, poz. 301) - w którym to rozporządzeniu brak takiego podmiotu jak [...]. Ponadto, [...] w dniu 27 maja 1990r. nie wykonywały zadań należących do właściwości organów administracji rządowej, sądów oraz organów władzy państwowej. Fakt, iż organem założycielskim przedsiębiorstwa był minister nie oznacza, że wykonywane przez nie zadania należą do właściwości organów administracji rządowej. Mając powyższe na uwadze Komisja uznała, że sporna nieruchomość należała do ówczesnego terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego i jako taka podlegała komunalizacji w trybie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. na rzecz Gminy [...]. Na ww. decyzję Komisji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła [...] SA - zarzucając jej naruszenie: I. przepisów prawa materialnego poprzez bledną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, co miało decydujący wpływ na prawidłowość rozstrzygnięcia w tej sprawie, a w szczególności: 1) art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990r. - przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (DZ. U. 1990.32.191 ze zm.) poprzez błędne zastosowanie tych przepisów w związku z błędnym uznaniem, iż nieruchomość ta w dacie 27 maja 1990r. należała do terenowych organów administracji stopnia podstawowego; 2) art. 4 i art. 6 ust. 1 Rozporządzenie Prezydenta RP z dnia 24 września 1926r. o utworzeniu przedsiębiorstwa [...] "[...]" poprzez brak zastosowania prowadzący do błędnego uznania, iż nieruchomości przeznaczone do użytku kolei nabyte z mocy prawa przez [...] podlegają komunalizacji z dniem 27 maja 1990 r.; 3) art. 34 i 34a ustawy z dnia 8 września 2000r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "[...]" (Dz.U. nr 84, poz. 948 ze zmian) poprzez brak zastosowania, w związku z pominięciem przesłanki posiadania nieruchomości przez [...] [...] z dniem 27 maja 1990 r.; II. przepisów postępowania: 1) art. 7, 8, 77 § 1 i 80 oraz 138 § 2 k.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób naruszający słuszny interes skarżącej, a ponadto dowolną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego i uznanie, że spełnione zostały przesłanki komunalizacji wyrażone w art. 5 ust. 1 ustawy p.w.s.t.; 2) art. 7, 75 § 1, 77 § 1 k.p.a. poprzez bezzasadne pominięcie w postępowaniu dowodowym posiadania przez skarżącą nieruchomości według stanu na dzień 5 grudnia 1990 r., pomimo, iż jest to przesłanka wyłączająca komunalizację mienia w sytuacji ustalenia w postępowaniu dowodowym braku dokumentów o ustanowionym zarządzie; 3) art. 15 i art. 107 § 2 k.p.a. Mając na uwadze powyższe zarzuty [...] SA wniosła o uchylenie obu zaskarżonych decyzji organów (I i II instancji) oraz o zasądzenie kosztów postępowania od organu na rzecz [...] SA według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi wskazała argumentacje na poparcie postawionych zarzutów. W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wniosła o jej oddalenie – stwierdzając, że zarzuty podniesione w skardze nie znajdują uzasadnienia, stanowiąc w istocie polemikę z argumentami zawartymi w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i jako takie nie zasługują na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) w związku art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023r., poz. 1634 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, iż Sąd zobowiązany jest dokonać oceny legalności zaskarżonej decyzji niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze. Sąd stosuje przy tym przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Dokonując pod tym kątem oceny Sąd uznał, że skarga jest niezasadna, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji Komisji przeprowadzona przez Sąd orzekający w niniejszej sprawie wykazała, że ww. decyzja nie narusza obowiązujących przepisów prawa w stopniu skutkującym koniecznością wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Zasadnie bowiem Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, stwierdzająca komunalizację mienia Skarbu Państwa (działki nr [...]) na rzecz Gminy [...]. Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja wydana przez Komisję utrzymująca w mocy decyzję Wojewody z 26 stycznia 2023 r. orzekającą komunalizację mienia stanowiącego własność Skarbu Państwa w trybie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm., dalej również jako "ustawa komunalizacyjna/ustawa z dnia 10 maja 1990 r."). Wydana w tym trybie decyzja komunalizacyjna ma charakter deklaratoryjny, co oznacza, że stwierdza ona stan faktyczny i prawny istniejący w dniu wejścia w życie ustawy komunalizacyjnej, tj. w dniu 27 maja 1990 r. Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy komunalizacyjnej, jeżeli dalsze przepisy nie stanowią inaczej, mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego staje się w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy (tj. w dniu 27 maja 1990 r.) z mocy prawa mieniem właściwych gmin. Zdaniem Sądu, organ prawidłowo ustalił, że [...] nie przysługiwało do spornej nieruchomości w dniu 27 maja 1990 r. prawo zarządu. Nie wykazane bowiem zostało spełnienie ustawowej przesłanki warunkującej istnienie po stronie [...] prawa zarządu, tj. dokumentu potwierdzającego uzyskanie prawa zarządu (użytkowania) nieruchomości położonej w gminie Kraków, w jednostce ewidencyjnej [...], obręb nr [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o powierzchni 0,1427 ha - co z kolei doprowadziło organ do prawidłowej konkluzji, że jako składnik mienia państwowego nieruchomość należała wówczas do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego. Zatem Komisja słusznie uznała, że decyzja Wojewody jest prawidłowa, ponieważ sporna nieruchomość należała do ówczesnego terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego i jako taka podlegała komunalizacji w trybie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. na rzecz Gminy [...]. Zdaniem Sądu dokonana zarówno przez Komisję, jak i organ I instancji, ocena rozpatrywanej sprawy, jak i rozważania prawne, są prawidłowe i znajdują uzasadnienie w obowiązujących przepisach prawa. Należy wskazać, że w zasadzie istota przedmiotowej sprawy sprowadzała się do wykładni pojęcia mienia "należącego do". W ocenie Sądu, wbrew stanowisku [...] SA, rację ma Komisja, że użyte w przepisie art. 5 ust. 1 ustawy komunalizacyjnej przez ustawodawcę sformułowanie "należące do" oznacza przynależność mienia państwowego do określonego podmiotu w sensie prawnym, a nie faktycznym, jak przyjęła Skarżąca. Powyższe potwierdza liczne orzecznictwo sądowe. Tytułem przykładu należy tylko wskazać wyrok NSA z 23 lutego 2010 r., sygn. akt I OSK 593/09, Lex nr 595433, czy wyrok WSA w Warszawie z 7 grudnia 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1109/10, Lex nr 750573. W tym stanie rzeczy faktyczne władanie nieruchomością przez inny podmiot (w tym przypadku [...]) nie stanowi negatywnej przesłanki komunalizacji mienia, która w trybie art. 5 ust. 1, następowała z mocy prawa z dniem wejścia ustawy komunalizacyjnej w życie. Podstawowym zagadnieniem istotnym dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy było zatem ustalenie stanu prawnego i faktycznego spornej nieruchomości, a przede wszystkim ustalenie, czy w dacie 27 maja 1990 r. [...] dysponowało tytułem prawnym do przedmiotowej nieruchomości, co wykluczałoby możliwość jej komunalizacji, czy też władanie nieruchomością przez [...] było jedynie władztwem faktycznym. Przy czym ustalenie stanu prawnego i faktycznego przedmiotowej nieruchomości na dzień 27 maja 1990 r. musi być w oparte o obowiązujące w tym dniu przepisy. Powoływanie się zatem przez [...] SA na przepisy art. 34 i art. 34a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "[...]" (Dz. U. Nr 84, poz. 948 ze zm.) i skutki poszczególnych regulacji zawartych w tej ustawie, dla oceny stanu prawnego komunalizowanej nieruchomości na dzień 27 maja 1990 r., jest w tym postępowaniu chybione. Przepisy powołanej ustawy, która weszła w życie po dniu 27 maja 1990 r., mogą dotyczyć jedynie mienia stanowiącego aktualnie własność ogólnonarodową (państwową), komunalizowanego w trybie art. 5 ust. 3 i ust. 4 ustawy komunalizacyjnej, nie mogą natomiast odnosić się do mienia już skomunalizowanego z mocy art. 5 ust. 1 i ust. 2 tej ustawy, gdyż mienie to już w dniu 27 maja 1990 r. stało się mieniem komunalnym i od tej daty nie jest już mieniem państwowym. Linia orzecznicza dotycząca interpretacji ww. przepisów ustawy komercjalizacyjnej jest już utrwalona i poza kilkoma wyjątkami jednolita (por. wyroki NSA: z 18 lutego 2014 r. sygn. akt I OSK 1711/12; z 19 grudnia 2013 r. sygn. akt I OSK 1212/12, sygn. akt I OSK 1211/12, sygn. akt I OSK 1255/12, I OSK 1370/12; z 22 listopada 2013r. sygn. akt I OSK 1091/12; z 2 października 2013 r. sygn. akt I OSK 822/12 i I OSK 823/12; z 11 września 2013 r. sygn. akt I OSK 748/12, I OSK 727/12; z 13 marca 2013 r. sygn. akt I OSK 1716/12; z 6 lutego 2013 r. sygn. akt I OSK 1697/11, I OSK 1687/11, I OSK 1696/11, I OSK 1698/11) Mając na uwadze powyższe należy wskazać, iż nie ulega wątpliwości, że [...] w dacie 27 maja 1990 r. nie dysponowało żadnym aktem dotyczącym przedmiotowej nieruchomości (tj. decyzją, umową, protokołem zdawczo-odbiorczym), który ustanowiłby zarząd lub użytkowanie. Ponieważ dokumentów kreujących prawo zarządu nie odnaleziono (Skarżąca też ich nie przedstawiła), to tym samym uprawniony był wniosek, że [...] w dacie 27 maja 1990 r. władało sporną nieruchomością (działką nr [...]) wyłącznie w sposób faktyczny. Zgodnie bowiem z art. 6 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, w brzmieniu obowiązującym na dzień wejścia w życie ustawy komunalizacyjnej, terenowe organy administracji państwowej zarządzały gruntami państwowymi, które nie zostały oddane w zarząd, użytkowanie lub użytkowanie wieczyste. Podkreślić należy, że zarząd (dziś trwały zarząd), to prawne formy, które uprawniają określony podmiot do władania nieruchomością. Natomiast sam fakt korzystania przez [...] z nieruchomości (poprzez istniejącą na niej infrastrukturę kolejową), co do zasady tego prawa nie kreuje. Obowiązująca natomiast w tym czasie ustawa o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości przewidywała powstanie zarządu do gruntu w ściśle określonych wypadkach - enumeratywnie wymienionych w przepisach tej ustaw. Tak więc stosownie do art. 38 ust. 2 tej ustawy dowodem potwierdzającym istnienie prawa zarządu państwowej jednostki organizacyjnej mogły być: 1) decyzja o oddaniu w zarząd, 2) zawarta za zezwoleniem tego organu, umowa o przekazaniu nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi, 3) bądź umowa o nabyciu nieruchomości. Tego rodzaju dokumentami [...], jak już zaznaczono, nie dysponowało. Zgodnie natomiast z art. 87 ust. 2 tej ustawy, zainteresowane jednostki, które nie legitymowały się dokumentami o przekazaniu gruntów, wydanymi w formie prawem przewidzianej, a były w dniu 1 sierpnia 1988 r. posiadaczami gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa, mogły złożyć wniosek o uregulowanie stanu prawnego do posiadanego gruntu. Oznacza to, że takie prawo do gruntu jak zarząd, użytkowanie, użytkowanie wieczyste nie mogło powstać w sposób dorozumiany (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 2006 r., sygn. akt I OSK 1295/05). Jednocześnie stosownie do ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach, którą zastąpiła ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r., państwowe jednostki organizacyjne mogły uzyskać tytuł prawny do gruntu w postaci użytkowania na podstawie decyzji administracyjnej. Użytkowanie to z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r., w myśl art. 87 ust. 1, przekształcało się w prawo zarządu. Istotne jest również, że decyzja o oddaniu nieruchomości w zarząd powinna była określać jej położenie, powierzchnię, mieć załączoną mapę sytuacyjną oraz wskazywać sposób i cel korzystania z niej (uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 23 września 1993 r. sygn. akt III CZP 81/93, OSNC z 1994 r. nr 2, poz. 27; Lex nr 3959). W ocenie Sądu, Komisja w rozpatrywanej sprawie zasadnie przyjęła, że na dzień 27 maja 1990 r. - z którym ustawa komunalizacyjna wiąże skutek w postaci przejścia na właściwe gminy prawa do mienia ogólnonarodowego spełniającego przesłanki określone w art. 5 ust. 1 i 2 tej ustawy - [...] nie legitymowało się tytułem prawnym do spornej nieruchomości, którego istnienie uniemożliwiałoby komunalizację. Jak wynika z akt sprawy, w dniu 27 maja 1990 r. sporna nieruchomość stanowiła własność Skarbu Państwa i pozostawała jedynie we władaniu [...]. W niniejszej sprawie nie ma natomiast żadnego dowodu, że sporne grunty znajdowały się w zarządzie [...]. Dowodu takiego nie przedstawiła także sama [...] SA. Ponadto, wbrew zarzutom [...] SA, prawa zarządu do spornej nieruchomości nie sposób wywieść z mających charakter ogólny aktów normatywnych dotyczących funkcjonowania [...]. Zarząd ten musiał, jak to już wyżej wskazano, jednoznacznie wynikać z decyzji administracyjnej wydanej na podstawie przepisów szczególnych, regulujących gospodarowanie nieruchomościami państwowymi. Sąd zwraca uwagę, że po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 r., weszła w życie ustawa z dnia 12 czerwca 1924 r. o zakresie działania Ministra Kolei Żelaznych i o organizacji urzędów kolejowych (Dz. U. Nr 57, poz. 580). Następnie, 28 września 1926 r. weszły w życie: 1) rozporządzenie Prezydenta RP z dnia 24 września 1926 r. w sprawie ustanowienia urzędu Ministra Komunikacji (Dz. U. Nr 97, poz. 567), oraz; 2) rozporządzenie Prezydenta RP z dnia 24 września 1926 r. o utworzeniu przedsiębiorstwa "[...]" (Dz. U. Nr 97, poz. 568). Z art. 4 tego ostatniego rozporządzenia wynikało, że przedsiębiorstwo "[...]" prowadzi eksploatację wszystkich linii kolejowych, zarządzanych dotychczas przez Ministerstwo Komunikacji, i w tym celu obejmuje w zarząd powierniczy i użytkowanie cały ich majątek nieruchomy. Dnia 2 grudnia 1930 r. zmieniony został art. 2 tego ostatniego rozporządzenia, na mocy art. 1 pkt 2 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 29 listopada 1930 r. w sprawie zmian i uzupełnień rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 września 1926 r. o utworzeniu przedsiębiorstwa "[...]" (Dz.U. Nr 82, poz. 641). Do art. 2 dodano nowy ustęp w brzmieniu: "organom przedsiębiorstwa "[...]" służą wszystkie publiczno-prawne uprawnienia dotychczasowego państwowego zarządu kolejowego". Ze zmiany tej wynika, że organy [...] zastąpiły państwowe jednostki organizacyjne - zarządy kolejowe, funkcjonujące dotychczas w strukturach administracji kolejowej. Z dniem 3 sierpnia 1948 r., na mocy art. 1 pkt 19 dekretu z dnia 28 lipca 1948 r. o zmianie rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 września 1926 r. o utworzeniu przedsiębiorstwa "[...]" (Dz. U. Nr 36, poz. 255), zarząd powierniczy stał się zarządem. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu uchwały składu siedmiu sędziów z 27 lutego 2017 r. sygn. akt I OPS 2/16, zgodnie z art. 4 ust. 1 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 24 września 1926 r. o utworzeniu przedsiębiorstwa [...], w brzmieniu jednolitym ustalonym obwieszczeniem Ministra Komunikacji z dnia 5 grudnia 1930 r. (Dz.U. R.P. Nr 97, poz. 568), a następnie i art. 4 ust. 1 tego rozporządzenia w brzmieniu jednolitym, ustalonym obwieszczeniem Ministra Komunikacji z dnia 12 sierpnia 1948 r. (Dz. U. Nr 43, poz. 312), przedsiębiorstwo "[...]" uzyskało z mocy ustawy zarząd powierniczy, który następnie uległ przekształceniu w zarząd poprzez skreślenie użytego w tekście przedwojennym słowa "powierniczy". Jednakże na mocy art. 46 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. o kolejach (Dz.U. Nr 54, poz. 311) utraciło moc rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 września 1926 r. o utworzeniu przedsiębiorstwa "[...]", a skutek ten – zgodnie z art. 47 tej ustawy następował z dniem jej ogłoszenia, tj. z dniem 8 grudnia 1960 r. Ustawa o kolejach z 1960 r. nie zawierała żadnych postanowień w zakresie określenia tytułu prawnego do nieruchomości posiadanych przez [...]; w szczególności nie potwierdzała prawa zarządu tego przedsiębiorstwa do jakichkolwiek gruntów z czego – uznając koncepcję racjonalnego ustawodawcy - wyprowadzić należy wniosek, że nie było intencją ustawodawczą utrzymanie tego prawa. Według Naczelnego Sądu Administracyjnego skutkiem prawnym, wywołanym uchyleniem rozporządzenia Prezydenta RP z 1926 r. przez ustawę z 1960r., było m.in. to, że wolą suwerena uchylony został tytuł prawny (ustawowy) do zarządczego władania gruntami przez [...], które tym samym utraciły 8 grudnia 1960 r. zarząd nieruchomościami, przyznany rozporządzeniem z 1926 r., gdyż zarząd powstały ex lege nie może istnieć bez ważnej i obowiązującej podstawy prawnej jego powstania. Ustawa o kolejach nie potwierdziła bowiem przysługiwania tego szczególnego prawa w rozdziale 2 "Przedsiębiorstwo [...]", przyznając temu przedsiębiorstwu uprawnienie wyłącznie do "budowy, utrzymania i eksploatacji kolei użytku publicznego". Oznacza to również, że nie było wolą ustawodawcy potwierdzenie przysługiwania [...] zarządu, o którym stanowiło uchylone rozporządzenie Prezydenta z 1926 r. po zmianach. Jak wskazał z kolei Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu uchwały składu siedmiu sędziów z 26 lutego 2018 r., sygn. akt I OPS 5/17, pełna wykładnia – językowa, systemowa i celowościowa - art. 46 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 2 grudnia 1960r. o kolejach prowadzi do wniosku, zgodnie z którym 8 grudnia 1960 r. odpadła podstawa normatywna prawa zarządu [...]. Wykładnia językowa przepisu stanowiącego, że "traci moc rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 września 1926 r. o utworzeniu przedsiębiorstwa "[...]" nie pozostawia wątpliwości, że z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. o kolejach podstawy normatywne prawa zarządu [...] (które to prawo wynikało ex lege) przestały istnieć, skoro utraciły moc przepisy, w których podstawy te były zawarte, a zatem od tego momentu [...] nie legitymowało się tytułem prawnym do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa. [...] chcąc powołać się na prawo zarządu po wejściu w życie ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. o kolejach powinno udokumentować tego rodzaju tytuł prawny do nieruchomości powołując się na zdarzenia, które po tej dacie stanowiły w polskim porządku prawnym podstawę uzyskania prawa zarządu, tj. decyzję administracyjną właściwego organu lub umowę. Wyjaśnić przy tym należy, że moc wiążąca uchwał Naczelnego Sądu Administracyjnego polega na tym, że we wszystkich sprawach składy orzekające sądów administracyjnych (Naczelnego Sądu Administracyjnego i Wojewódzkich Sądów Administracyjnych) są związane zapadłymi uchwałami (art. 269 p.p.s.a.). W ocenie Sądu, Komisja zasadnie zatem przyjęła, że na dzień 27 maja 1990 r., z którym ustawa komunalizacyjna wiąże skutek w postaci przejścia na właściwe gminy prawa do mienia ogólnonarodowego spełniającego przesłanki określone w art. 5 ust. 1 i 2 tej ustawy, [...] nie legitymowało się tytułem prawnym do spornej nieruchomości, którego istnienie uniemożliwiałoby komunalizację. Komisja rozpatrzyła przy tym całokształt materiału dowodowego i dokonała prawidłowej oceny przesłanek komunalizacji w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości oraz w należyty sposób uzasadniła zajęte stanowisko. Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd nie dopatrzył się ponadto naruszenia przez organ przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, wskazanych w skardze. Zdaniem Sądu, w rozpatrywanej sprawie Komisja słusznie również uznała, że nie znajduje zastosowania art. 11 ust. 1 pkt 2 ustawy komunalizacyjnej, stosownie do treści którego składniki mienia ogólnonarodowego (państwowego), o których mowa w art. 5 ust. 1-3 ustawy, nie stają się mieniem komunalnym, jeżeli należą do przedsiębiorstw państwowych lub jednostek organizacyjnych, wykonujących zadania o charakterze ogólnokrajowym lub ponadwojewódzkim, z zastrzeżeniem przepisu art. 14. Ta zaś w wykazie objętym rozporządzeniem Rady Ministrów z 9 lipca 1990 r. w sprawie ustalania wykazu przedsiębiorstw państwowych i jednostek organizacyjnych, których mienie nie podlega komunalizacji (Dz. U. Nr 51, poz. 301) [...] nie ujęła. Określenie "należące" do przedsiębiorstw państwowych oznaczało bowiem, jak już wyjaśniono, należenie mienia państwowego do tych podmiotów w sensie prawnym, a nie tylko faktycznym, to jest posiadanie określonego tytułu prawnego, którego [...] do przedmiotowej nieruchomości nie posiadały. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.