I SA/Wa 2611/23
WyrokWSA w Warszawie2024-03-08
Skład orzekający: Elżbieta Lenart, Łukasz Trochym, Anna Milicka-Stojek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zawieszenie działalności gospodarczej przez osobę sprawującą opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny jest równoznaczne z rezygnacją z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych, a także czy istnieje związek przyczynowo-skutkowy między zawieszeniem tej działalności a koniecznością sprawowania opieki?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zawieszenie działalności gospodarczej jest równoznaczne z rezygnacją z pracy zarobkowej w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych. Ponadto, sąd stwierdził, że zgromadzony materiał dowodowy potwierdza istnienie bezpośredniego związku przyczynowo-skutkowego między niepodejmowaniem przez skarżącą zatrudnienia a sprawowaniem opieki nad niepełnosprawną matką, zwłaszcza w kontekście pogarszającego się stanu zdrowia matki. W związku z tym, uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad niepełnosprawną matką. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia, uznając, że niepełnosprawność matki powstała po ukończeniu przez nią 25. roku życia, co nie spełniało warunków z art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, a także że zawieszenie działalności gospodarczej przez skarżącą nie miało związku z opieką. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, częściowo zgadzając się z błędną wykładnią art. 17 ust. 1b, ale podtrzymując argument o braku związku przyczynowego. Skarżąca wniosła skargę do WSA, kwestionując obie decyzje.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta m.st. Warszawy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Lenart, Sędziowie sędzia WSA Łukasz Trochym (spr.), asesor WSA Anna Milicka-Stojek, Protokolant referent Krzysztof Włoczkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2024 r. sprawy ze skargi J. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 13 października 2023 r. nr KOC/4054/Sr/23 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z 11 maja 2023 r., nr UD-I-ŚP-8252-001017/04/2023.
Decyzją z 13 października 2023 r., nr KOC/4054/Sr/23, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie (dalej jako "Kolegium/organ"), po rozpatrzeniu odwołania J. N. (dalej jako "Skarżąca") od decyzji Prezydenta m. st. Warszawy (dalej jako Prezydent/organ I instancji") z 11 maja 2023 r., nr UD-I-WRA-A.8252.13.2023.MLP(5.MLP), w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Zaskarżona decyzja Kolegium została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Wnioskiem z 28 lutego 2023 r. Skarżąca wystąpiła o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawną matką – M. N., legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności wydanym po raz pierwszy 26 listopada 2015 r.
Decyzją z 11 maja 2023 r., nr UD-I-WRA-A.8252.13.2023.MLP(5.MLP), organ I instancji odmówił Skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawną matką. W uzasadnieniu swojej decyzji organ I instancji wskazał jako podstawę prawną decyzji odmownej przede wszystkim przepis art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych i wyjaśnił, że skoro nie da się ustalić momentu powstanie niepełnosprawności u M. N. to, niepełnosprawność u ww. osoby powstała po ukończeniu 25 roku życia, co nie spełnia warunków określonych w ww. przepisie. W treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ I instancji wskazał ponadto, że Skarżąca nie wyrejestrowała działalności gospodarczej, a jedynie zawiesiła jej wykonywanie (co miało miejsce w listopadzie 2020 r.), oraz że jeszcze w 2021 r. Skarżąca osiągnęła dochód z tejże działalności w kwocie 3 669,85 zł. Prezydent nie zanegował przy tym faktu oraz zakresu sprawowania opieki nad matką przez Skarżącą.
Po rozpatrzeniu odwołania Skarżącej wniesionego od powyższej decyzji organu I instancji, Kolegium utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta.
W uzasadnieniu swojej decyzji Kolegium wskazało, że nie zgadza się ze stanowiskiem organu I instancji co do wyników wykładni przepisu art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zdaniem Kolegium, oparcie rozstrzygnięcia na dosłownym rozumieniu przywołanego przepisu prowadzi do pominięcia powszechnie obowiązującej wykładni zawartej w nim normy prawnej, wynikającej z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt 38/13 (Dz. U. z 2014 r., poz. 1443), w którym Trybunał orzekł, że art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Skutkiem wyroku, wskazanym przez sam Trybunał, jest niekonstytucyjność części normy wynikającej z art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych. Mając na uwadze zasadę legalizmu (art. 6 k.p.a.), organ I instancji nie miał podstaw do stosowania art. 17 ust. 1b ww. ustawy w sposób, który różnicował prawo do świadczenia ze względu na czas powstania niepełnosprawności.
Ustosunkowując się natomiast do przesłanki przyznania świadczenia – rezygnacji z zatrudnienia lub pracy zarobkowej – organ podzielił pogląd utrwalony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że zawieszenie działalności jest równoznaczne z zaprzestaniem wykonywania działalności zarobkowej. Wyjaśnił, że definicja pracy zarobkowej zawarta jest w art. 3 pkt 22 ustawy o świadczeniach rodzinnych, i że zgodnie z tym przepisem ilekroć w ustawie jest mowa o zatrudnieniu lub innej pracy zarobkowej - oznacza to wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą oraz wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, a także prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej. Prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej stanowi przy tym co do zasady pracę zarobkową, o której mowa w art. 17 ust. 1 ww. ustawy. Z powyższych względów Kolegium nie podzieliło stanowiska Prezydenta w tym zakresie.
Powyższe naruszenia prawa materialnego były jednak, zdaniem Kolegium, bez znaczenia dla sposobu rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, ponieważ w opinii organu, i tak powinna zostać wydana decyzja odmowna z uwagi na brak związku pomiędzy zawieszeniem przez Skarżącą działalności gospodarczej (niepodejmowaniem zatrudnienia) a koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką. Organ wskazał, że zgodnie z treścią orzeczenia o stopniu niepełnosprawności Miejskiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Warszawie z 11 maja 2023 r. zaliczającego M. N. do osób o znacznym stopniu niepełnosprawności – ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od 14 lipca 2015 r. Natomiast wydruk z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej wykazuje, że zawieszenie działalności gospodarczej przez Skarżącą nastąpiło od 1 listopada 2020 r. W ocenie Kolegium powyższe wskazuje, że zawieszenie działalności nie miało związku z koniecznością sprawowania opieki przez Skarżącą nad matką. Okoliczność tą potwierdza również fakt, zdaniem organu, że wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego został złożony przez Skarżącą dopiero 28 lutego 2023 r. – a zatem ponad dwa lata po zawieszeniu działalności gospodarczej.
W zaistniałej sytuacji, w ocenie Kolegium, nie została spełniona podstawowa przesłanka przyznania świadczenia pielęgnacyjnego i pomimo częściowo błędnego uzasadnienia, decyzja organu I instancji jest prawidłowa.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Kolegium wniosła Skarżąca, zarzucając tej decyzji naruszenie art. 17 ust. 1 oraz art. 3 pkt 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych, jak też art. 69 oraz art. 71 ust. 1 Konstytucji RP. W związku z powyższym Skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, a także poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, oraz przyznanie Skarżącej wnioskowanego świadczenia. W obszernym uzasadnieniu przedstawiono natomiast argumenty na poparcie postawionych zarzutów. W szczególności Skarżąca wyjaśniła, że jej matka poważnie zachorowała zanim w 2015 r. uzyskała orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności, i jej stan zdrowia od tej chwili udaru znacznie się pogorszył – jest osobą leżącą oraz niezdolną do samodzielnej egzystencji. Skarżąca podniosła, że ze względu na zły stan zdrowia jej matki, była zmuszona zawiesić w 2020 r. wykonywanie działalności gospodarczej i skupić się wyłącznie na opiece nad matką. Jak dodała, z grona rodziny nie ma nikogo poza Skarżącą kto mógłby podjąć się opieki nad M. N., ponieważ mąż M. N. – Z. N. zmarł w 2016 r., natomiast syn J. N. jest całkowicie ubezwłasnowolniony (od 2015 r.) i przebywa w Zakładzie Opiekuńczo-Leczniczym w [...] W ocenie Skarżącej, decyzja Kolegium jest dla niej krzywdząca, ponieważ ostatnich 8 lat radziła sobie we własnym zakresie, a teraz Kolegium zarzuca jej zbyt późne złożenie wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga zasługuje na uwzględnienie.
Podstawę materialną zaskarżonej decyzji Kolegium oraz decyzji organu I instancji stanowią przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 390, dalej jako "u.ś.r."), zgodnie z którą świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (dalej jako "k.r.o.") ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji (art. 17 ust. 1 u.ś.r.).
Zasadniczym powodem odmowy przyznania Skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego było uznanie przez organ I instancji, że ustalona data powstania niepełnosprawności u matki Skarżącej – M. N. przekreśla spełnienie przesłanki przyznania wnioskowanego świadczenia określonej w art. 17 ust. 1b u.ś.r., tj. powstanie niepełnosprawności u osoby wymagającej opieki w wieku nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia. Zdaniem Sądu, powyższy pogląd organu I instancji, jak słusznie stwierdziło Kolegium, jest błędny i potwierdza zaistnienie naruszenia prawa materialnego przez organ I instancji, tj. art. 17 ust. 1b u.ś.r. W tym zakresie Sąd podziela w pełni stanowisko Kolegium bez potrzeby powielania argumentacji przywołanej przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Prawidłowo także Kolegium zanegowało pogląd Prezydenta, że co prawda Skarżąca zawiesiła działalność gospodarczą jednakże, nadal jest wpisana do ewidencji przedsiębiorców, co z zgodnie z aktualnie obowiązującymi przepisami jednoznacznie świadczy o dalszym prowadzeniu działalności gospodarczej. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z przepisami u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne przysługuje z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Definicja pracy zarobkowej zawarta jest w przepisie art. 3 pkt 22 u.ś.r., który stanowi, że zatrudnienie lub inna praca zarobkowa - oznacza wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą oraz wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, a także prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej. Rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej jest zatem rezygnacją z wykonywania pracy na podstawie stosunku pracy lub innych stosunków prawnych bez konieczności rozwiązania stosunku pracy. Rezygnacją z zatrudnienia w rozumieniu art. 17 ust. 1 w zw. z art. 3 pkt 22 u.ś.r., jest zatem również zawieszenie prowadzenia działalności gospodarczej (por. wyrok NSA z 18 sierpnia 2022 r., sygn. akt I OSK 1928/21; oraz wyroki WSA w Warszawie: z 4 listopada 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1683/10; z 27 września 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 1596/12; 27 lutego 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 2234/18).
Wobec powyższego Sąd podzielił stanowisko Kolegium, że na przeszkodzie przyznaniu Skarżącej wnioskowanego świadczenia nie stoi – wbrew temu co orzekł organ I instancji – okoliczność zawieszenia przez Skarżącą działalności gospodarczej. W konsekwencji zasadny jest zarzut dokonania przez Prezydenta błędnej wykładni art. 17 ust. 1 w zw. z art. 3 pkt 22 u.ś.r. związany z rozumieniem przesłanki niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.
Odnosząc się natomiast do opinii Kolegium o braku związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy sprawowaną przez Skarżącą opieką, a nie podejmowaniem przez nią zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a także rezygnacją z takich form aktywności zawodowej, Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie podziela powyższego poglądu organu. Przede wszystkim wskazać należy, że zgromadzony na obecnym etapie wyjaśnienia sprawy materiał dowodowy pozwalał Sądowi wyprowadzić odmienne wnioski od tych jakie poczynił organ.
Zgromadzony dotychczas w sprawie materiał dowodowy potwierdza, że Skarżąca niewątpliwie sprawuje stałą i bezpośrednią opiekę nad niepełnosprawną matką (vide: wywiad środowiskowy z 17 marca 2023 r.), która jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, wymagającą stałej i długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku z ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji (vide: orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z 11 maja 2023 r.), i z tego powodu Skarżąca nie podejmuje zatrudnienia nawet w niepełnym wymiarze czasu pracy, będąc zmuszoną do zawieszenia prowadzonej od 2000 r. działalności gospodarczej. W ocenie Sądu, zakres czynności wykonywanych przez Skarżącą nie pozostawia żadnych wątpliwości, że Skarżąca sprawuje stałą opiekę nad osobą niepełnosprawną - jej matką. Organ I instancji również nie zakwestionował powyższej okoliczności. Jak wynika ponadto z przeprowadzonych w sprawie dowodów oraz z relacji Skarżącej, stan zdrowia M. N. nie rokuje poprawy, wręcz pogarsza się (M. N. jest po udarze), co z pewnością skutkować będzie koniecznością świadczenia opieki w coraz szerszym zakresie. M. N. jest przy tym osobą leżącą, pampersowaną, która samodzielnie spożywa tylko posiłki, a porusza się jedynie na wózku inwalidzkim. Wszelkie natomiast czynności opiekuńcze związane z zapewnieniem w miarę normalnego funkcjonowania M. N. wykonuje Skarżącą. Zasady doświadczenia życiowego wskazują, że łączenie tak absorbującej opieki z pracą zawodową jest niemożliwe. Skarżąca nie może zatem podjąć zatrudnienia (prowadzoną zaś działalność gospodarczą była zmuszona w 2020 r. zawiesić), a przyczyną tego stanu rzeczy jest niewątpliwie opieka nad niepełnosprawną matką. Z kolei, Kolegium nie przedstawiło żadnych dowodów, które by przeczyły powyższemu.
Nie sposób również zgodzić się z Kolegium, że rozpiętość czasowa pomiędzy wydaniem pierwszego orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności M. N. (co miało miejsce 26 listopada 2015 r.), a momentem złożenia przez Skarżącą wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego (wpływ wniosku do organu I instancji - 28 lutego 2023 r.) świadczy o braku bezpośredniego związku przyczynowo-skutkowego, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. Fakt, że przez pewien czas (w tym przypadku 8 lat) Skarżąca była w stanie pogodzić pracę zawodową z opieką nad niepełnosprawną matką (a do 2016 r. również nad ojcem) nie może świadczyć na jej niekorzyść. Bez znaczenia bowiem pozostaje okres, w którym Skarżąca nie składała takiego wniosku wcześniej, co mogło wynikać choćby z braku wiedzy o możliwości jego złożenia.
Wyjaśnić należy w tym miejscu, że świadczenie pielęgnacyjne nie jest przyznawane za samą opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, gdyż to wynika z prawnego i moralnego obowiązku, lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania tej opieki lub za rezygnację z zatrudnienia w celu jej sprawowania i nie może być traktowane jako zastępcze lub dodatkowe źródło dochodu. Ponieważ celem uregulowania z art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. jest udzielenie pomocy państwa osobie, która podejmuje się sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną i tym samym, na czas tej opieki, dobrowolnie pozbawia się potencjalnego dochodu, musi zatem istnieć związek między rezygnacją bądź niepodejmowaniem zatrudnienia a podjęciem opieki. Świadczenie pielęgnacyjne jest niejako surogatem wynagrodzenia za pracę, które jest uzyskiwane przez uprawnionego nie od pracodawcy z tytułu świadczenia pracy, a na podstawie decyzji administracyjnej, w związku z koniecznością rezygnacji przez wnioskującego z zatrudnienia z powodu opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Celem ustawodawcy było zapewnienie osobie rezygnującej z zatrudnienia lub go niepodejmującej, ekwiwalentu zatrudnienia, którego nie może podjąć lub kontynuować ze względu na sprawowanie opieki nad niepełnosprawną osobą (vide: wyrok WSA w Gdańsku z 21 lipca 2022 r., sygn. akt III SA/Gd 35/22). Wszak chodzi o to by osoba rezygnującą (niepodejmująca) z zatrudnienia w związku z wykonaniem ciążącego na niej obowiązku alimentacyjnego sama nie popadła w niedostatek, tracąc źródło utrzymania.
Z taką właśnie sytuacją, zdaniem Sądu, mamy do czynienia w tym przypadku. Sąd nie podzielił w tym zakresie stanowiska organu jakoby w sprawie nie zachodził związek przyczynowy pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez Skarżącą, a sprawowaniem przez nią opieki nad niepełnosprawną matką. W ocenie Sądu, biorąc pod uwagę stan matki Skarżącej, nie ma wątpliwości, że w sprawie zachodzi bezpośredni związek przyczynowy pomiędzy niepodejmowaniem przez Skarżącą zatrudnienia, a sprawowaniem opieki nad matką. Niepełnosprawność matki Skarżącego jest wieloletnia, nacechowana potrzebą ciągłej opieki, co w konsekwencji doprowadziło do wydania orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności w 2015 r. Oznacza to, że Skarżąca już wtedy, choć zapewne w mniejszym stopniu niż aktualnie, sprawowała opiekę nad swoją matką. Czyniła to przez kolejne lata, godząc wówczas pracę zawodową z opieką nad matką. W sytuacji natomiast gdy Skarżąca nie była w stanie dłużej pracować zawodowo z uwagi na zwiększony zakres czynności opiekuńczych nad chorą matką najpierw – zawiesiła prowadzoną działalność gospodarczą (co miało miejsce w 2020 r., incydentalnie podejmując prace w 2021 r.), a finalnie – w 2023 r. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Wszak początkowo stan zdrowia matki Skarżącej mógł być lepszy, nie wymagający tak wielu obowiązków opiekuńczych jak ma to miejsce obecnie. Organ pominął jednak w swoich ustaleniach okoliczność pogarszającego się stanu zdrowia matki Skarżącej i wynikające z tego zwiększające się obowiązki opiekuńcze. Skarżąca natomiast zaoferowała w tym zakresie obszerne i wyczerpujące wyjaśnienia oraz dowody, tak aby organy czy Sąd mogły przyjąć, że tak właśnie było. Z kolei, Kolegium nie przedstawiło żadnych dowodów, które by przeczyły powyższemu. Jeżeli organ miał w tej materii jakiekolwiek wątpliwości to winien przesłuchać Skarżącą, czego z powodów nieznanych Sądowi zaniechano. Natomiast faktyczne niepodejmowanie pracy przez Skarżącą (zawieszona działalność gospodarcza) jako okoliczność ustalona na podstawie zebranego materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym, nie powinna zaważyć na negatywnej ocenie związku pomiędzy jej niepodejmowaniem a sprawowaniem opieki nad matką. Połączenie bowiem wskazanych wcześniej okoliczności daje obraz osoby (Skarżącej), która poświęciła karierę zawodową w celu opieki nad niepełnosprawną matką. W tej sytuacji należy uznać, że wobec całkowitego braku samodzielności matki Skarżącej w zaspokajaniu bieżących potrzeb życiowych, zakres sprawowanej opieki w sposób nie budzący wątpliwości wyklucza po jej stronie jakąkolwiek aktywność zawodową.
Zdaniem Sądu, błędnie zatem Kolegium uznało, że w realiach niniejszej sprawy nie ma bezpośredniego związku między rezygnacją z zatrudnienia (albo jego niepodejmowaniem) przez Skarżącą, a sprawowaną opieką nad M. N. W świetle powyższego należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja Kolegium narusza przepisy postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Ponownie rozpatrując sprawę organ I instancji weźmie pod uwagę ocenę prawną zawartą w uzasadnieniu niniejszym wyroku oraz wykładnię przepisów u.ś.r., w szczególności art. 17 ust. 1b oraz art. 17 ust. 1 w zw. z art. 3 pkt 22 u.ś.r., i przeprowadzi niezbędne czynności w celu rozpatrzenia wniosku Skarżącej o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Następnie, jeżeli zostaną ku temu spełnione wszystkie wymagane warunki (brak będzie przesłanek negatywnych), przyzna Skarżącej wnioskowane świadczenie.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 135 p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję Kolegium oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło