I SA/Wa 2615/20

WyrokWSA w Warszawie2021-08-18

Skład orzekający: Dorota Apostolidis, Magdalena Durzyńska, Iwona Ścieszka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta, który nie wykonał prawomocnego wyroku zobowiązującego go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość, powinien zostać ponownie obciążony grzywną, sumą pieniężną i kosztami postępowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając, że Prezydent miasta pozostaje w bezczynności w wykonaniu prawomocnego wyroku od ponad pięciu lat, co stanowi rażące naruszenie prawa. W związku z tym, Sąd wymierzył Prezydentowi grzywnę w wysokości 10 000 zł, przyznał skarżącej sumę pieniężną w kwocie 5 000 zł oraz zasądził zwrot kosztów postępowania, opierając się na przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczących niewykonania wyroku.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na niewykonanie przez Prezydenta miasta wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 2015 r., który zobowiązał go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość w terminie dwóch miesięcy. Pomimo upływu wielu lat i wcześniejszego wymierzenia grzywny w 2016 r., organ nadal nie rozpoznał wniosku. Skarżąca domagała się ponownego wymierzenia grzywny, przyznania sumy pieniężnej oraz zwrotu kosztów postępowania. Prezydent miasta wniósł o oddalenie skargi, wskazując na czynności podejmowane w celu uzupełnienia materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi m. W. grzywnę w wysokości 10 000 zł, stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznał skarżącej sumę pieniężną w kwocie 5 000 zł oraz zasądził od Prezydenta na rzecz skarżącej kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.) Sędzia WSA Magdalena Durzyńska Asesor WSA Iwona Ścieszka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi H. J. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta m. W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia (...) maja 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 620/14 1. wymierza Prezydentowi m. W. grzywnę w wysokości 10000 (dziesięć tysięcy) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje od Prezydenta m. W. na rzecz H. J. sumę pieniężną w kwocie 5000 (pięć tysięcy) złotych; 4. zasądza od Prezydenta m. W na rzecz H. J. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 6 listopada 2020 r. H. J. (dalej jako: skarżąca), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 maja 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 620/14. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta [...] (dalej jako: organ/Prezydent) do rozpoznania w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, złożonego w trybie art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r., poz. 2147 ze zm.), wniosku z dnia [...] stycznia 2014 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] hip. "[...]"[...]. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku doręczone zostały zaś organowi 12 sierpnia 2015 r. Wyrokiem z dnia 20 grudnia 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 1534/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wobec niewykonywania wyroku z dnia 6 maja 2015 r., wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1500 złotych stwierdzając jednocześnie, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wyrok ten wraz z aktami sprawy Prezydent [...] otrzymał w dniu 29 marca 2017 r., co wynika z akt administracyjnych sprawy. W związku z dalszym niepodejmowaniem przez organ rozstrzygnięcia w sprawie, skarżąca pismem z [...] października 2020 r. ponownie wezwała Prezydenta [...] do wykonania prawomocnego wyroku z 6 maja 2015 r., a następnie wniosła opisaną na wstępie skargę, w której domaga się: a) wymierzenia Prezydentowi [...] grzywny z tytułu niewykonania przedmiotowego wyroku w kwocie 10000 zł; b) przyznania na rzecz skarżącej od organu sumy pieniężnej w kwocie 5000 zł; c) zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawnie przypisanych. W motywach skargi wskazano, że pomimo upływu zakreślonego przez Sąd terminu organ nie tylko nie wydał decyzji, ale nawet nie podjął jakichkolwiek czynności w sprawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że podejmowano czynności celem uzupełnienia materiału dowodowego, w szczególności w kierunku sporządzenia opinii geodezyjnej w przedmiocie rozliczenia powierzchni gruntu w działkach ewidencyjnych oraz na określeniu położenia obszaru na historycznych zdjęciach lotniczych pochodzących z 1955 r. pod kątem ustalenia kwestii możliwości władania tą nieruchomością. Ponadto wskazano, że zwrócono się do Archiwum Państwowego w [...] oraz do Biura Organizacji Urzędu Wydziału Archiwum o informacje oraz o przekazanie dokumentacji dotyczących inwestycji podjętych na przedmiotowym gruncie. Podkreślono, że obecnie trwa analiza zgromadzonej dokumentacji pod kątem weryfikacji, czy grunt objęty roszczeniem spełnia obie przesłanki wskazane w art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, tj. czy działka w 1945 r. mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne oraz czy faktyczna utrata możliwości posiadania gruntu nastąpiła po dniu 5 kwietnia 1958 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga jest zasadna. Przedmiotowa skarga wniesiona została w trybie art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019r., poz. 2325), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." Przepis ten w § 1 stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 2 art. 154). Uwzględniając skargę sąd, w myśl § 7 art. 154 p.p.s.a., może ponadto przyznać od organu na rzecz skarżącej sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 6 maja 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 620/14 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o ustalenie i przyznanie odszkodowania za nieruchomość położną w [...] przy ul. [...] hip. "[...]"[...] - w terminie dwóch miesięcy od zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu w dniu 12 sierpnia 2015 r. i od tej daty, zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a., rozpoczął swój bieg wyznaczony wyrokiem termin w jakim sprawa, w której organ pozostawał bezczyny, winna być rozpoznana. W konsekwencji upłynął on 12 października 2015 r. Niekwestionowaną okolicznością jest przy tym, że do dnia wydania niniejszego orzeczenia, mimo uprzedniego wezwania przez stronę do wykonania powyższego wyroku, jak też wymierzenia Prezydentowi [...] z tytułu zaistniałej zwłoki w jego wykonaniu grzywny (vide wyrok z 20 grudnia 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 1534/16), organ ów zawisłej przed nim sprawy administracyjnej nie rozstrzygnął. Oznacza to, że od ponad pięciu lat pozostaje przy wykonywaniu powyższego wyroku w stanie bezczynności, która w tych okolicznościach przybiera postać kwalifikowaną, a więc rażąco narusza prawo, w tym przede wszystkim narusza w ten sposób przepisy art. 153 p.p.s.a. i art. 286 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 12 k.p.a. Nie sposób bowiem usprawiedliwić tak znacznej zwłoki w wykonaniu prawomocnego wyroku i to mimo wymierzenia już z tego tytułu organowi grzywny - skomplikowanym charakterem zawisłej przed nim sprawy administracyjnej, czy ilością analogicznych spraw rozpoznawanych przez organ. To z kolei czyni zasadnym żądanie wymierzenia organowi z tytułu niewykonywania prawomocnego wyroku kolejnej grzywny. Uzasadnia także nałożenie nań dodatkowej sankcji w postaci przyznania na rzecz skarżącej od organu sumy pieniężnej, w wysokości żądanej przez skarżącą w kwocie 5000 złotych. Ten jej wymiar, w powiązaniu z grzywną w wysokości 10000 złotych winien przy tym skłonić organ do zaniechania dalszego naruszania prawa i rozpoznania sprawy przed nim zawisłej, bez konieczności występowania przez stronę ubiegającą się o odszkodowanie z kolejną (trzecią) przewidzianą w art. 154 p.p.s.a skargą. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 7 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1-3 wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego (pkt 4 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło