I SA/Wa 262/17

WyrokWSA w Warszawie2017-05-23

Skład orzekający: Joanna Skiba, Dariusz Pirogowicz, Przemysław Żmich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydentowi W. można zarzucić niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 kwietnia 2016 r. w sprawie o odszkodowanie za nieruchomość, a jeśli tak, to jaka sankcja jest adekwatna?
Ratio decidendi
Prezydent W. ponosi odpowiedzialność za niewykonanie wyroku sądu, ponieważ nie rozpatrzył wniosku o odszkodowanie w wyznaczonym terminie. Sąd wymierzył grzywnę w wysokości 500 zł, uznając ją za wystarczającą sankcję, biorąc pod uwagę skalę przekroczenia terminu (niespełna dwa miesiące w momencie wniesienia skargi, blisko 8 miesięcy w momencie orzekania) oraz obiektywne trudności organu związane z gromadzeniem dokumentacji, historycznym charakterem spraw o odszkodowanie za nieruchomości i zabezpieczeniem środków finansowych. Sąd nie stwierdził rażącego naruszenia prawa, uznając, że zwłoka nie wynikała z lekceważenia prawa czy stron postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący A. W. wniósł skargę na niewykonanie przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 kwietnia 2016 r., który zobowiązywał organ do rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość w terminie dwóch miesięcy. Akta sprawy zostały zwrócone organowi 20 lipca 2016 r., a termin minął bez rozpatrzenia wniosku. Skarżący wezwał organ do wykonania wyroku. Prezydent W. argumentował, że gromadzona jest dokumentacja i nie było możliwości dotrzymania terminu. Sąd rozpoznał skargę, wymierzył grzywnę i ocenił, czy doszło do rażącego naruszenia prawa.
Rozstrzygnięcie
1. Wymierzył Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 500 zł. 2. Stwierdził, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. Zasądził od Prezydenta W. na rzecz skarżącego A. W. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Sędziowie WSA Dariusz Pirogowicz WSA Przemysław Żmich Protokolant referent stażysta Marcin Sieradzki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2017 r. sprawy ze skargi A. W. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 kwietnia 2016r., sygn. akt I SA/Wa 803/15 1. wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżącego A. W. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wyrokiem z dnia [...] kwietnia 2016 r. sygn. akt [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi A. W. na bezczynność Prezydenta W., zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W., przy ul. [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy oraz stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Skargą z 8 listopada 2016 r. A. W. wniósł o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 kwietnia 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 803/15. W uzasadnieniu skargi wskazano, iż sąd przekazał akta organowi administracyjnemu, a pomimo tego organ nie załatwił sprawy. Pismem z 12 września 2016 r. skarżący wezwał Prezydenta W. do wykonania wyroku. Prezydent W., odpowiadając na skargę podał, że w chwili obecnej gromadzona jest dokumentacja niezbędna do wydania decyzji i w związku z powyższym nie było możliwe zakończenie postępowania w terminie wskazanym w wyroku. W związku z powyższym organ administracyjny wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Na wstępie rozważyć należy kwestię dopuszczalności przedmiotowej skargi, stanowiącej zgodnie z jej treścią skargę na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 kwietnia 2016 r. Tryb postępowania w tym zakresie uregulowany jest w art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. – dalej ppsa), zgodnie z którym, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Powyższe oznacza, iż warunkiem złożenia skargi w trybie art. 154 §1 ppsa jest pisemne wezwanie właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy. Jak wynika z akt sprawy, skarżący pismem z dnia 12 września 2016 r. wezwał organ do wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 kwietnia 2016 r. Tym samym stwierdzić należy, iż dochowany został warunek konieczny do złożenia skargi na niewykonanie wyroku Sądu. W związku z powyższym stwierdzić należy, iż zasadniczą kwestią w przedmiotowej sprawie jest ocena, czy Prezydentowi W. można zarzucić niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 kwietnia 2016 r., w którym Sąd zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość [...] w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy oraz stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z akt sądowych wynika, że akta administracyjne zostały zwrócone do organu w dniu 20 lipca 2016 r. (k. 34 akt o sygn. I SAB/Wa 803/15 ) i od tej daty, zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a., rozpoczął swój bieg wyznaczony wyrokiem termin w jakim sprawa, w której organ pozostawał bezczyny, winna być rozpoznana. Skoro zatem Prezydent W. w terminie wyznaczonym wyrokiem sprawy nie załatwił - to wniosek o wymierzenie mu z tego powodu grzywny jest niewątpliwie uzasadniony. Zważyć bowiem należy, że niewykonywanie wyroków sądów godzi w samą istotę zasady praworządności, którą organy administracji publicznej są bezwzględnie związane (art. 7 Konstytucji RP, art. 6 k.p.a.) i w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja bowiem prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. W stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy skład orzekający ocenił jednak, że wystarczająco represyjną jak też dyscyplinującą funkcję spełni grzywna w wysokości 500 złotych. Zdaniem Sądu taki wymiar grzywny jest adekwatny z punktu widzenia skali przekroczenia terminu załatwienia sprawy. W dacie wnoszenie skargi termin ten przekroczony został bowiem o niespełna dwa miesiące, aktualnie zaś zwłoka ta wynosi blisko 8 miesięcy. Wymierzając grzywnę w powyższej wysokości uwzględniono także kontekst sprawy w jakiej organ pozostaje w zwłoce. Ta zaś dotyczyła ustalenia odszkodowania w trybie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2015 r., poz. 1774) za utraconą nieruchomość [...]. Sądowi natomiast z urzędu znana jest okoliczność znacznej ilości tego typu spraw zawisłych przed organem, ich stopień skomplikowania spowodowany przede wszystkim historycznym charakterem, a także obiektywne trudności Miasta W. związane z zabezpieczeniem środków finansowych umożliwiających realizację zgłaszanych z tego tytułu roszczeń, co przede wszystkim jest podstawowym czynnikiem determinującym zwłokę (niekiedy wręcz wieloletnią) w ich załatwianiu. Oczywiście te okoliczności nie uwalniają organu od odpowiedzialności za niewykonywanie prawomocnego orzeczenia sądu, niemniej muszą być uwzględniane przy gradacji nakładanej z tego tytułu sankcji, jak też oceny charakteru zaistniałej zwłoki. Zważywszy zatem na skalę przekroczenia wyznaczonego wyrokiem terminu i wspomniane wyżej okoliczności, które stanowiły zasadniczy czynnik rzutujący na przedłużanie postępowania, nie ma w ocenie Sądu wystarczająco uzasadnionych podstaw by zwłokę tę kwalifikować jako przejaw rażącego naruszania prawa, będącego wynikiem przede wszystkim lekceważącego stosunku do obowiązujących organ norm postępowania, czy też stron, które postępowanie to zainicjowały, bądź Sądu. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że wystarczającą grzywną - stanowiącą skutek niewykonania wyroku - będzie grzywna w wysokości [...] zł, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonym w art. 154 § 6 p.p.s.a. i jest adekwatna z punktu widzenia skali przekroczenia ww. terminu. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1 i 2 sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego (pkt 3 sentencji) orzeczono natomiast na podstawie art. 200 powołanej ustawy .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło