I SA/Wa 2666/22
WyrokWSA w Warszawie2023-06-02
Skład orzekający: Anna Falkiewicz-Kluj, Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Mateusz Rogala
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, który zawiesił postępowanie administracyjne, może być uznany za pozostający w bezczynności w rozumieniu art. 154 § 1 PPSA, mimo że wyrok sądu administracyjnego zobowiązywał go do rozpoznania wniosku w określonym terminie?Ratio decidendi
Zawieszenie postępowania administracyjnego nie jest stanem bezczynności organu. Okres zawieszenia nie wlicza się do terminu załatwienia sprawy, a postanowienie o zawieszeniu eliminuje możliwość powstania bezczynności związanej z upływem terminu. W związku z tym, organ, który zawiesił postępowanie, nie może być skutecznie obarczony zarzutem niewykonania wyroku sądu administracyjnego zobowiązującego do rozpoznania wniosku w określonym terminie.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na niewykonanie przez Prezydenta m.st. Warszawy wyroku WSA z 19 lutego 2021 r., sygn. akt I SAB/Wa 311/20, który zobowiązywał organ do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie miesiąca. Skarżący wskazał, że organ nie wykonuje wyroku, mimo wezwań. Organ administracji wyjaśnił, że postanowieniem z sierpnia 2021 r. zawiesił postępowanie o odszkodowanie do czasu rozpoznania wniosków o zwrot nieruchomości. Postępowanie było zawieszone również w dacie wniesienia skargi i orzekania przez sąd.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) asesor WSA Mateusz Rogala, Protokolant referent Agata Szczepanik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi W. J. na niewykonanie przez Prezydenta m.st. Warszawy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 19 lutego 2021 r., sygn. akt I SAB/Wa 311/20 oddala skargę.
W. J. wniósł skargę na niewykonanie przez Prezydenta m. st. Warszawy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 19 lutego 2021 r., sygn. akt I SAB/Wa 311/20. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta m. st. Warszawy do rozpoznania wniosku skarżącego z 16 lipca 2019 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] i [...] w terminie jednego miesiąca od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z odpisem prawomocnego wyroku oraz stwierdził, że bezczynność organu w przedmiocie rozpoznania wniosku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
W złożonej skardze skarżący wskazał, że organ nie wykonuje prawomocnego wyroku, pomimo złożonych przez niego pism wzywających organ do wykonania wyroku. Skarżący podał, że próbował ustalić, zwracając się do organu, a także do Wojewody, na jakiej podstawie zostało wydane postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie o odszkodowanie.
W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że postanowieniem z [...] sierpnia 2021 r., nr [...] Prezydent m. st. Warszawy zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] i [...] do czasu rozpoznania wniosków o zwrot nieruchomości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Przedmiotowa skarga została złożona w trybie art. 154 § 1 ppsa. Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny.
Z powołanego art. 154 § 1 ppsa wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 ppsa i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. Skarżący przed wniesieniem niniejszej skargi, wezwał Prezydenta do wykonania wyroku. Tym samym procesowy warunek wniesienia skargi został spełniony.
Istotą skargi wszczynającej postępowanie w przedmiocie niewykonania wyroku ze skargi na bezczynność jest żądanie zastosowania przez sąd określonych środków mających na celu ukaranie organu oraz jego dyscyplinowanie. Zastosowanie grzywny może mieć zatem miejsce, gdy po wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność, organ administracji pozostaje w bezczynności z przyczyn od niego zależnych. Przez niewykonanie wyroku należy rozumieć zaniechanie podjęcia lub kontynuacji postępowania administracyjnego mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie przewidzianej prawem.
Z kolei ocena zasadności skargi wniesionej na podstawie art. 154 § 1 ppsa dokonywana jest według stanu postępowania administracyjnego istniejącego w dacie jej wniesienia.
W postępowaniu wywołanym skargą wniesioną na podstawie art. 154 § 1 ppsa należy zatem ustalić, jak przebiegało postępowanie organu oraz dokonać jego oceny pod kątem, czy ustalone fakty wskazują na bezczynność organu, czy też ta bezczynność jest wynikiem innych okoliczności niezależnych od organu prowadzącego postępowanie. Jak wyżej zaznaczono ustalenia powyższe powinny przy tym uwzględniać stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wniesienia skargi na niewykonanie wyroku.
W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 19 lutego 2021 r., sygn. akt I SAB/Wa 311/20 zobowiązał organ do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie jednego miesiąca od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz aktami sprawy. Odpis prawomocnego wyroku w sprawie ze skargi na bezczynność organu wraz z aktami administracyjnymi został doręczony Prezydentowi 30 czerwca 2021 r. Termin do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania upłynął więc 30 lipca 2021 r.
Jednakże postanowieniem z 6 sierpnia 2021 r. Prezydent m.st. Warszawy zawiesił z urzędu postępowanie o odszkodowanie do czasu zakończenia postępowania z wniosków: K. i K. R., W. J. i J. J. o zwrot nieruchomości.
Przedmiotowe postępowanie w dacie wniesienia skargi przez W. J. było zawieszone. Postępowanie było nadał zawieszone także w dacie orzekania przez Sąd, co przyznał skarżący na rozprawie przeprowadzonej 2 czerwca 2023 r.
Zważyć należy, że zawieszenie postępowania administracyjnego nie jest stanem bezczynności, gdyż zgodnie z art. 103 kpa wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w kodeksie. Terminy określone w kpa nie biegną. Okresu zawieszenia postępowania nie wlicza się do terminu załatwienia sprawy (art. 35 § 5 kpa). Do czasu podjęcia zawieszonego postępowania organ może podejmować tylko czynności niezbędne w celu zapobieżenia niebezpieczeństwu dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnym szkodom dla interesu społecznego, co wynika z art. 102 kpa.
W sytuacji zatem zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie, której dotyczył wyrok wydany ze skargi na bezczynność, nie można organowi postawić skutecznego zarzutu, że owego wyroku nie wykonuje. Niezależnie bowiem od czasu zwłoki w załatwieniu sprawy, podjęcie rozstrzygnięcia o zawieszeniu postępowania oznacza, że bezczynność organu ustaje, a sam okres zawieszenia postępowania nie jest stanem bezczynności.
Zawieszenie postępowania to stan, w którym trwa nadal zawisłość sprawy i jakkolwiek nadal istnieją powstałe w nim stosunki prawnoprocesowe, to tok postępowania ulega wstrzymaniu, a sprawa spoczywa bez nadawania jej biegu. Postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego eliminuje zatem także możliwość powstania bezczynności związanej z upływem terminu załatwienia sprawy.
Zarówno w orzecznictwie, jak też w piśmiennictwie przyjmuje się, że w razie zawieszenia postępowania nie można skutecznie zarzucić organowi administracji publicznej bezczynności w sprawie (por. wyrok NSA z 29 listopada 2007 r., sygn. akt II OSK 1380/07, postanowienie NSA z 29 grudnia 1992 r., sygn. akt II SA 697/92; B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 2005, s. 458).
Skoro w rozpoznawanej sprawie w dacie wniesienia skargi, stan bezczynności w wykonaniu wyroku nie występował (wobec uprzedniego zawieszenia postępowania administracyjnego), to skarga jako niezasadna podlega oddaleniu.
Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 ppsa, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło