I SA/Wa 267/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Miernik Sędziowie WSA Jolanta Dargas (spr.) WSA Mirosław Gdesz Protokolant Anna Traczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego oddala skargę. I SA/Wa 267/10 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. utrzymało w mocy decyzję Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. z dnia [...] października 2009 r. nr [...] o odmowie przyznania świadczenia z pomocy społecznej w formie specjalnego zasiłku celowego z przeznaczeniem na remont budynku mieszkalnego. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało, iż decyzją z dnia [...] października 2009 r. nr [...] Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. odmówił przyznania A. D. prawa do świadczenia z pomocy społecznej w formie specjalnego zasiłku celowego z przeznaczeniem na remont budynku mieszkalnego stwierdzając przekroczenie kryterium dochodowego . Rozpatrując odwołanie A. D. od powyższej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. ustaliło, iż A. D. wnioskiem z dnia [...] września 2009 r. wystąpił do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. o przyznanie zasiłku celowego na remont domu tj. remont [...]. Z wywiadu przeprowadzonego przez pracownika socjalnego Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. w dniu [...] września 2009 r. wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Zajmuje [...] budynek [...]. Pobiera rentę [...] w kwocie [...] zł oraz zasiłek pielęgnacyjny w kwocie [...] zł. Łączny dochód wynosi [...] zł. Jest osobą niepełnosprawną i ma orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności. Sam zakupuje leki, ale nie potrafi określić miesięcznego kosztu leczenia. W październiku 2008 r. otrzymał specjalny zasiłek celowy w kwocie [...] zł z przeznaczeniem na remont mieszkania, a w lutym 2009 r. specjalny zasiłek celowy w kwocie [...] zł z przeznaczeniem na zakup [...]. Mimo otrzymania zasiłku na remont mieszkania, nie zrobił nic. Jedynie w kuchni [...]. W wywiadzie A. D. potwierdził, że oczekuje pomocy finansowej na remont domu, [...]. Organ drugiej instancji podniósł, iż zgodnie z art. 41 ustawy o pomocy społecznej w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samodzielnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi. Ośrodek Pomocy Społecznej w B. rozpoznając sprawę ustalił, że dochód A. D. wynosi [...] zł i przekracza wymagane kryterium dochodowe. Wnioskodawca pomimo wcześniej udzielonej pomocy finansowej na remont mieszkania wykorzystał ją niezgodnie z przeznaczeniem, bowiem nie poczynił nić w tym kierunku. Na podjęcie decyzji przez Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w B. o odmowie przyznania A. D. specjalnego zasiłku celowego miała wpływ zarówno sytuacja materialna wnioskodawcy, jak i fakt, iż nie podejmuje on żadnych działań zmierzających do poprawy warunków mieszkaniowych. Organ I instancji uznał, iż wobec braku współdziałania ze strony wnioskodawcy w przezwyciężeniu trudnych sytuacji życiowych nie występuje niezbędna potrzeba bytowa mająca na celu przyznanie specjalnego zasiłku celowego. Organ odwoławczy nie dopatrzył się niewłaściwego prowadzenia postępowania dowodowego i podzielił pogląd organu I instancji, iż skarżący mimo wcześniej przyznanej pomocy na remont mieszkania nie podjął działań w tym kierunku. Ponadto organ II instancji wskazał, iż rozstrzygnięcie organu I instancji jest prawidłowe i nie narusza prawa, nie zamyka również drogi do ponownego ubiegania się o pomoc w przypadku szczególnie uzasadnionym. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] grudnia 2009 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł A. D. przyznając, iż w miesiącu październiku 2008 r. otrzymał specjalny zasiłek celowy w kwocie [...] zł z przeznaczeniem na remont mieszkania i zaprzeczając temu, że nie wykorzystał powyższej kwoty na ten cel. Jednocześnie skarżący podniósł, iż budynek mieszkalny jest w bardzo złym stanie, a jego nie stać na remont, gdyż uzyskiwany dochód nie wystarcza mu nawet na [...], a otrzymaną kwotę w formie specjalnego zasiłku celowego przeznaczył na [...]. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji doprowadziła do stwierdzenia, że skarga nie jest zasadna. Jak ustalono w sposób bezsporny A. D. mieszka sam i prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, otrzymuje rentę socjalną w kwocie [...] zł oraz zasiłek pielęgnacyjny w kwocie [...] zł. Łączny dochód skarżącego wynosi [...] zł . Zgodnie zaś z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej kryterium dochodowe osoby samodzielnie gospodarującej wynosiło [...] zł. Bezsporna jest też treść wniosku w przedmiotowej sprawie, w którym skarżący wystąpił o przyznanie pomocy w postaci bezzwrotnego zasiłku celowego specjalnego na pokrycie kosztów remontu [...]. Jako że dochód A. D. był wyższy od kryterium dochodowego organy zasadnie rozpatrzyły wniosek w oparciu o przepis art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej . W myśl tego przepisu w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany : - specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego, - zasiłek okresowy, celowy lub pomoc rzeczowa, pod warunkiem zwrotu części lub całości kwoty zasiłku lub wydatków na pomoc rzeczową. Zdaniem Sądu ocena przesłanek do przyznania specjalnego zasiłku celowego musi być dokonywana przy uwzględnieniu szczególnego charakteru tego świadczenia, które może być przyznane w sytuacjach zupełnie wyjątkowych i powinno być przeznaczone na zaspokojenie podstawowych potrzeb bytowych osób korzystających z pomocy , a nie na podnoszenie standardów ich codziennego funkcjonowania. Z ustawowych zasad przyznawania świadczeń z pomocy społecznej wynika, że osoba występująca o przyznanie pomocy społecznej powinna także pokrywać wydatki związane z utrzymaniem z własnych dostępnych jej środków. Pomoc społeczna nie może być traktowana jako stałe źródło służącego do zaspokajania choćby najbardziej uzasadnionych potrzeb. Ustawodawca nie wyjaśnia co należy uznać za szczególne uzasadnione przypadki, jednak w ocenie Sądu muszą one nawiązywać do zaspokajania podstawowych potrzeb bytowych jak: żywność, lekarstwa czy zakup opału. Sytuacja skarżącego jest zdaniem Sądu dobrze znana organom, gdyż wielokrotnie korzystał on ze świadczeń z pomocy społecznej. W przedmiotowej sprawie nie zaistniały przesłanki, które w ocenie Sądu uzasadniałyby pozytywne rozpatrzenie wniosku o udzielenie pomocy w postaci bezzwrotnego zasiłku celowego, specjalnego na przeprowadzenie remontu mieszkania w oparciu o art. 41 ustawy o pomocy społecznej. Sąd przyznaje, że A. D. znajduje się w trudnej sytuacji życiowej. Jednocześnie korzystał on w przeszłości że świadczeń pomocy społecznej. Uzyskał nawet w październiku 2008 r. specjalny zasiłek celowy w kwocie [...] zł z przeznaczeniem właśnie na remont mieszkania. Jak wynika z ustaleń organu pomocy społecznej nie został on wykorzystany przez skarżącego zgodnie z jego celem, gdyż [...]. Co prawda skarżący podnosi, że otrzymane pieniądze przeznaczył na remont mieszkania, jednakże w żaden sposób tego nie wykazał. Słuszny jest zdaniem Sądu argument podnoszony przez organy, iż skarżący nie podjął żadnych działań zmierzających do uznania zasadności przyznania pomocy finansowej. W ocenie Sądu np. zakup[...] nie przekracza możliwości skarżącego. Mimo tego nie wykonał on żadnych czynności wykazujących chęć współdziałania z organami pomocy społecznej prezentując postawę roszczeniową, a przecież celem pomocy społecznej jest jedynie wspieranie świadczeniobiorców. Organ pomocy społecznej nie ma bowiem obowiązku przyznania świadczenia, gdyż wydaje decyzję w ramach tzw. "uznania administracyjnego" swobodnie decydując o tym, czy w sprawie indywidualnej wystąpił przypadek uzasadniający przyznanie tej formy świadczenia z pomocy społecznej. Organ musi w tego typu sprawach przestrzegać konstytucyjnej zasady równości obywateli wobec prawa. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.