I SA/Wa 2683/14
PostanowienieWSA w Warszawie2015-01-02
Skład orzekający: Aneta Żak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy fundacja spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych) w sytuacji, gdy jej rachunek bankowy został zajęty w ramach postępowania egzekucyjnego, a egzekucja okazała się bezskuteczna?Ratio decidendi
Fundacja spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ przedłożone dokumenty (postanowienia o umorzeniu egzekucji wobec stwierdzenia bezskuteczności) jednoznacznie wskazują na brak środków finansowych na pokrycie kosztów postępowania. Wartość majątku fundacji była niższa niż koszty postępowań egzekucyjnych, a trudną sytuację finansową potęgowały egzekucja i blokada kont bankowych.Stan faktyczny
Fundacja Centrum Studenckiego wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego o uchybieniu terminu do wniesienia wniosku. Fundacja wykazała trudną sytuację finansową, wskazując na stratę w roku obrotowym 2013 oraz brak środków na rachunkach bankowych z powodu zajęcia ich w ramach postępowań egzekucyjnych, które okazały się bezskuteczne.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Aneta Żak po rozpoznaniu w dniu 2 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] Centrum Studenckiego [...] o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi [...] Centrum Studenckiego [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia wniosku postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Wnioskiem z 7 listopada 2014 r., uzupełnionym w dniu 12 grudnia 2014r., fundacja [...] Centrum Studenckiego [...] wystąpiła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] czerwca 2014 r. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia wniosku o uzupełnienie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2014 r. We wniosku o prawo pomocy podano, że fundacja posiada kapitał w wysokości [...], zaś rok obrotowy 2013 r., według załączonego do wniosku bilansu sporządzonego na dzień 31 grudnia 2013 r., zamknął się stratą w wysokości [...]. Jednocześnie we wniosku wskazano, iż fundacja w chwili obecnej nie dysponuje jakimkolwiek majątkiem, na rachunkach bankowych strony na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku brak było jakichkolwiek środków. W uzasadnieniu wniosku wskazano ponadto, iż brak środków finansowych na pokrycie kosztów sądowych wynika z zadłużenia fundacji, co potwierdzają załączone do wniosku dokumenty: zajęcie wierzytelności z [...] lipca 2014 r., zawiadomienie o wszczęciu egzekucji z [...] lipca 2014 r., postanowienia z [...] maja 2014 r. oraz [...] czerwca 2014 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wobec stwierdzenia bezskuteczności egzekucji, zawiadomienia z [...] lipca 2014 r. oraz [...] sierpnia 2014 r. o zajęciu rachunku bankowego i zakazie wypłat.
Mając powyższe na uwadze należało zważyć, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), dalej: p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, w zakresie częściowym zależy od wykazania, że osoba ta (jednostka) nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Sytuacja majątkowa skarżącej fundacji w związku ze złożonym wnioskiem o prawo pomocy podlegała ocenie przez pryzmat możliwości poniesienia przez stronę kosztów sądowych związanych z koniecznością uiszczenia na obecnym etapie postępowania wpisu od skargi w wysokości 100 zł (§ 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm./) oraz przyszłych kosztów sądowych, nieprzekraczających każdorazowo kwoty 100 zł.
[...] Centrum Studenckiego [...] wykazało, że spełnia określony w art. art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. warunek przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Z przedstawionych przez stronę dokumentów wynika, że sytuacja finansowa fundacji jest trudna, o czym przesądza nie tyle okoliczność, że w roku obrotowym poprzedzającym rok wystąpienia z wnioskiem o prawo pomocy, tj. 2013, skarżąca osiągnęła stratę w wysokości [...], lecz to, że rachunek bankowy fundacji prowadzony w Banku [...] w miesiącu wystąpienia przez stronę ze skargą do wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz miesiącu poprzedzającym złożenie skargi, został zamknięty w oparciu o trzy tytuły wykonawcze (k. 31-33). Należy równocześnie podkreślić, że co do zasady samo wskazanie, w jakiej wysokości dotychczas dokonano egzekucji z rachunków bankowych strony, bez przedstawienia wyciągów z kont bankowych pozwalających ustalić zdolność do dysponowania środkami finansowymi gromadzonymi na rachunkach bankowych, nie jest wystarczające do dokonania oceny wpływu egzekucji dla sytuacji finansowej wnioskodawcy (zob. postanowienie NSA z 24 czerwca 2014 r., I GZ 172/14). W okolicznościach rozpoznawanej sprawy należy jednakże mieć na uwadze to, że dokumentami potwierdzającymi deklarowany we wniosku brak płynności finansowej organizacji są załączone do wniosku postanowienia komornika o umorzeniu postępowań egzekucyjnych wobec stwierdzenia bezskuteczności egzekucji (postanowienia z [...] maja i [...] czerwca 2014 r. - k. 29 i 30). Znaczenie tych dokumentów w toku rozpoznawania złożonego wniosku o prawo pomocy należy uznać za kluczowe, jako że zaświadczają one, iż z egzekucji nie było możliwe uzyskanie sumy wyższej od kosztów egzekucyjnych, te zaś, w świetle załączonych postanowień, wynosiły odpowiednio [...] (z czego powyższe koszty zostały zapłacone przez dłużnika jedynie częściowo, tj. do kwoty [...]) oraz [...] (przy czym kosztami tymi został obciążony wierzyciel fundacji, zaś fundacja została zobowiązana do ich zwrotu). Przedłożone przez stronę materiały źródłowe wskazują zatem, że w okresie zbieżnym z datą wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego, w ramach którego strona ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych, wartość majątku fundacji była mniejsza niż ww. koszty postępowań egzekucyjnych. Koszty te zaś, co należy podkreślić, ustanowione były na pułapie tylko nieznacznie przekraczającym wysokości wpisu od skargi w sprawie, której dotyczy rozpoznawany wniosek. W sytuacji, gdy strona nie prowadzi działalności gospodarczej, zaś jej trudną sytuację finansową potęgują przeprowadzana egzekucja i blokada kont bankowych należało przyjąć, że fundacja wykazała, iż wniosek jej jest uzasadniony, gdyż aktualnie nie ma ona dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło