I SA/Wa 2751/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Sędzia WSA - Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku F. M., A. M., J. M., Z. F., M. M., K. M., E. B., A. S., M. M., A. M., B. M. i G. W. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Ministra Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w sprawie ze skargi F. M., A. M., J. M., Z. F., M. M., K. M., E. B., A. S., M. M., A. M., B. M. i G. W. na decyzję Ministra Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący F. M. A. M., J. M., Z. F., M. M., K. M., E. B., A. S., M. M., A. M., B. M. i G. W. reprezentowani przez radcę prawnego M. F. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] września 2013 r. nr [...] utrzymującą w mocy swoją decyzję z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...], którą to stwierdzono nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2006 r., znak [...] stwierdzającej nieważność decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 1984 r. orzekającej o wywłaszczeniu za odszkodowaniem nieruchomości położonej w [...], oznaczonej jako działka nr [...] oraz działka nr [...], zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...] oraz decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2007 r., nr [...] uzupełniającej rozstrzygnięcie ww. decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. poprzez dodanie słów "w części dotyczącej odszkodowania". Wraz ze skargą skarżący złożyli również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku wskazano, iż zaskarżona decyzja jest wadliwa, gdyż Minister był uprawniony jedynie do stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. w części, tj. w zakresie, w jakim Wojewoda stwierdził nieważność decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] kwietnia 1984 r. w części dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości, gdyż w pozostałym zakresie decyzja Wojewody jest prawidłowa tj. w części dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] kwietnia 1984 r. co do ustalenia odszkodowania. Ponadto pełnomocnik skarżących podniósł, iż wniosek jest uzasadniony również obawą powstania trudnych do odwrócenia skutków jak i niebezpieczeństwem powstania znacznej szkody. Jego zdaniem, w konsekwencji stwierdzenia przez Wojewodę [...] nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 1984 r. w części dotyczącej odszkodowania, Prezydent Miasta [...] wykonujący zadania starosty z zakresu administracji rządowej wydał w dniu [...] września 2012 r. decyzję o ustaleniu i wypłacie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Na jej podstawie doszło do wypłaty na rzecz skarżących kwoty ponad [...] złotych. W związku z wydaniem przez Ministra zaskarżonej decyzji, która eliminuje z obrotu prawnego decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. w całości, istnieją podstawy do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z 2012 r. o ustaleniu odszkodowania. W przypadku wydania takich decyzji skarżący będę zobligowani do zwrotu wypłaconego odszkodowania. Ponadto pełnomocnik skarżących wskazał, iż skarżący otrzymane środki w zdecydowanej większości przekazali w formie darowizn najbliższej rodzinie lub też spłacili ciążące na nich pożyczki i kredyty. Ewentualna konieczność zwrotu wypłaconych środków doprowadzi poszczególnych skarżących do nieodwracalnego stanu niewypłacalności i może jednocześnie spowodować dalej idące, a niedające się przewidzieć konsekwencje nie tylko w sferze materialnej każdego ze skarżących. Ponadto, zdaniem pełnomocnika skarżących, późniejsza (ponowna) wypłata odszkodowania na rzecz wnioskodawców nie zniweczy skutków jakie powstaną z chwilą, gdy zaistnieje prawny obowiązek zwrotu wypłaconego odszkodowania i nie zrekompensuje skutków jakie powstaną w majątku każdego ze skarżących. Konkludując swój wniosek pełnomocnik skarżących wskazał, iż udzielenie tymczasowej ochrony skarżącym jest niezbędne właśnie na tym etapie sprawy, gdyż aktualny stan faktyczny jak i prawny w pełni uzasadnia wszczęcie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2012 r. o ustaleniu odszkodowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności została w sposób kompleksowy uregulowana w art. 61 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) powoływana dalej jako: "P.p.s.a.", zaś katalog pozytywnych przesłanek warunkujących wstrzymanie przez sąd administracyjny wykonania aktu lub czynności określony został w art. 61 § 3 tej ustawy i ma on charakter taksatywny. Zgodnie z treścią tego przepisu, sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z ustawowych przesłanek, tj. zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W ocenie Sądu niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi więc o taką szkodę majątkową lub niemajątkową, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek późniejszego zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Będzie to miało miejsce w takich przypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., II SA/Bk 352/06, LEX nr 192964 oraz postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z dnia 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04, LEX nr 281811 i z dnia 6 lutego 2009 r., II FZ 39/09, LEX nr 489786). Przyznanie stronie skarżącej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi odstępstwo od ogólnej reguły, wyrażonej w art. 61 § 1 P.p.s.a, zgodnie z którym wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Z konstrukcji powyższej normy prawnej art. 61 § 3 P.p.s.a. wynika, iż na skarżących spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w powołanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Badając całokształt okoliczności sprawy należy stwierdzić, że w sprawie nie zachodzą żadne okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Postępowanie w niniejszej sprawie dotyczy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie wywłaszczenia nieruchomości, a zatem nie obejmuje ono postępowania o ustalenie i wypłatę odszkodowania, które jest odrębnym postępowaniem. Kwestia odszkodowania nie była w związku z tym w ogóle rozstrzygana przez organy obydwu instancji w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji wywłaszczeniowej i wobec tego argumentacja skarżących o ewentualnym obowiązku zwrotu przez nich otrzymanego odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość może być podnoszona i stanowić podstawę wstrzymania wykonania aktu administracyjnego dopiero w kolejnym postępowaniu odszkodowawczym, nie zaś w niniejszej sprawie dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej. Skarżący w swym wniosku ograniczyli się wyłącznie do argumentacji dotyczącej możliwości wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2012 r., nr [...] o przyznaniu odszkodowania, jako ewentualnej konsekwencji zaskarżonej decyzji. Tymczasem niniejsze postępowanie dotyczy stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej, nie zaś decyzji przyznającej odszkodowania. W związku z czym przedstawiona przez skarżących argumentacja wniosku o wstrzymanie będzie miała znaczenie w ewentualnym postępowaniu nadzorczym dotyczącym decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2012 r., nr [...] o przyznaniu odszkodowania. Zatem wniosek strony nie może zostać uwzględniony. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 61 § 3 i 5 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.