I SA/Wa 2809/20

WyrokWSA w Warszawie2021-04-30

Skład orzekający: Anna Wesołowska, Iwona Kosińska, Łukasz Trochym

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy świadczenie pielęgnacyjne może zostać przyznane osobie zobowiązanej do świadczeń alimentacyjnych w dalszej kolejności, gdy małżonek osoby wymagającej opieki nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności?
Ratio decidendi
Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, a jej współmałżonek nie posiada orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności. Brak takiego orzeczenia, nawet przy istniejących problemach zdrowotnych współmałżonka, uniemożliwia przyznanie świadczenia innym osobom zobowiązanym do alimentacji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego L. K. na rzecz jego niepełnosprawnego ojca. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia z powodu niespełnienia przesłanki dotyczącej daty powstania niepełnosprawności ojca. Organ II instancji, mimo uznania częściowej nieprawidłowości wykładni organu I instancji w kontekście wyroku Trybunału Konstytucyjnego, utrzymał decyzję w mocy, wskazując na fakt pozostawania ojca w związku małżeńskim, a jego żony (matki skarżącego) w stanie lekkiej niepełnosprawności, co wykluczało przyznanie świadczenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Wesołowska, Sędziowie sędzia WSA Iwona Kosińska (spr.), sędzia WSA Łukasz Trochym, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi L. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania L. K., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2020 r. nr [...] odmawiającą przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawnym ojcem. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] października 2020 r. odmówił L. K. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawnym ojcem. W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie nie została spełniona ustawowa przesłanka zawarta w art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. z 2020 r. Dz. U. poz. 111, ze zm.) dotycząca daty powstania niepełnosprawności ojca. Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem, L. K. złożył odwołanie. W uzasadnieniu wskazał na zakres opieki nad niepełnosprawnym ojcem oraz fakt, że jego matka również wymaga stałej, ciągłej pomocy osoby drugiej. Podkreślił, że jego ojciec wymaga pomocy osoby drugiej i trzeciej, by mogły być wykonywane podstawowe czynności do normalnego życia w godności. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że nie może ono zostać uwzględnione. W uzasadnieniu zajętego stanowiska organ odwoławczy podkreślił, że sposób rozstrzygnięcia wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego nie jest pozostawiony swobodnemu uznaniu organu administracyjnego, lecz jest ściśle uzależniony od okoliczności określonych w przepisach ustawy, normujących kwestie uprawnień do tego świadczenia oraz zasady ustalania jego wysokości. Organ II instancji przywołał treść art. 17 ust. 1, ust. 1b, ust. 5 pkt 2 lit a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Wyjaśnił, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że ojciec skarżącego zgodnie z orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS został zaliczony do osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji do dnia [...] listopada 2021 r., natomiast jego żona (matka skarżącego) orzeczeniem lekarskim lekarza orzecznika została zaliczona na stałe do osób o lekkim stopniu niepełnosprawności m.in. ze wskazaniem, że nie wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. W oświadczeniu z dnia [...] października 2020 r. matka skarżącego wyjaśniła, że ze względu na chorobę i tuszę męża oraz swoją niepełnosprawność i brak sił potrzebuje ona dodatkowej pomocy do opieki nad mężem. Dodatkowo w zaświadczeniu z dnia [...] października 2020 r. lekarz rodzinny stwierdził, że matka skarżącego wymaga pomocy osoby drugiej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że stanowisko organu I instancji zawarte w zaskarżonej decyzji jest częściowo nieprawidłowe i wynika z błędnie przeprowadzonej wykładni przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, w tym w szczególności art. 17 ust. 1b tej ustawy. W ocenie organu II instancji zaprezentowana wykładnia organu I instancji nie uwzględnia bowiem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13, którego obszerne fragmenty organ przywołał. Organ odwoławczy podkreślił, że w obecnej sytuacji prawnej nie jest dopuszczalne oparcie decyzji odmawiającej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie tej części art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, której niekonstytucyjność stwierdził Trybunał w powołanym wyroku. Dlatego też rozpatrując wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego złożony przez opiekuna dorosłej osoby niepełnosprawnej, organ ma obowiązek zbadać, czy skarżący jako wnioskodawca spełnia warunki do przyznania tego świadczenia określone w art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, z wyłączeniem tej części tego przepisu, która została przez Trybunał uznana za niekonstytucyjną. Oznacza to, że fakt, iż niepełnosprawność ojca skarżącego powstała po ukończeniu 25-go roku życia, nie może stanowić postawy od odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia. Mimo tej wady organ II instancji nie uchylił decyzji organu I instancji, ponieważ ojciec skarżącego pozostaje w związku małżeński, a taka sytuacja co do zasady uniemożliwia przyznanie wnioskowanego świadczenia innym osobom, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, czyli jeżeli ze względów obiektywnych (głównie zdrowotnych) nie jest w stanie uczynić zadość swojemu obowiązkowi alimentacyjnemu. Dopiero w takiej sytuacji mogą świadczenie pielęgnacyjne otrzymać inne osoby o których mowa w art. 17 ust.1 pkt 4 powołanej ustawy, na których również ciąży obowiązek alimentacyjny (z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności). Z akt sprawy, a zwłaszcza z aktualnego orzeczenia o lekkim stopniu niepełnosprawności matki skarżącego nie wynika, aby obiektywnie, z racji wieku lub stanu zdrowia, nie mogła ona opiekować się swoim niepełnosprawnym mężem. Oczywiście ze względu na swój stan zdrowia przy niektórych czynnościach może ona wymagać pomocy dodatkowych osób, takich jak syn, mieszkający w tym samym budynku, ale to nie dyskwalifikuje matki skarżącego jak opiekunki swojego męża. Dlatego też w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w rozpatrywanej sprawie wystąpiła negatywna przesłanka z art. 17 ust. 5 pkt 2 lit a ustawy o świadczeniach rodzinnych uniemożliwiająca przyznanie skarżącemu wnioskowanego świadczenia. W tej sytuacji organ odwoławczy uznał decyzję organu I instancji za prawidłową. Na decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławczego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył L. K.. W uzasadnieniu podniósł, że jego matka opiekowała się ojcem od [...] sierpnia 2015 r. jako faktyczny opiekun. Z tego powodu zrezygnowała z prowadzenia działalności gospodarczej, która przynosiła jej rodzinie godziwe dochody, na rzecz zasiłku pielęgnacyjnego w kwocie [...] zł. Rodzice żyli w skrajnym ubóstwie do chwili otrzymania przez matkę emerytury w 2017 r. Matka posiada lekki stopień niepełnosprawności. Obecnie sama potrzebuje opieki ze względu na liczne schorzenia, które objawiają się zachwianiami równowagi, silnymi bólami kręgosłupa, a także ze względu na sprawowaną opiekę zachorowała na nowe schorzenia. Matka skarżącego ma [...] lata, wychowała czwórkę dzieci, jednocześnie ciężko pracując, wypracowała swoje prawo do emerytury, nie korzystając z żadnych przywilejów należnych pracującym matkom. Wszystko to spowodowało, że matka ma stwierdzone stany depresyjne. Wszystkie te schorzenia powodują, że będzie ubiegała się o wyższy stopień niepełnosprawności. Skarżący podkreślił, że nie zgadza się ze stwierdzeniem, że mama nadal powinna zajmować się ojcem, ponieważ jej stan zdrowia psychiczny i fizyczny na to nie pozwala. Następie skarżący opisał swoją trudną sytuację rodzinną wynikłą ze względu na chorobę ojca, kondycję fizyczną i psychiczną matki. Omówił prowadzone do tej pory postępowanie zmierzające do uzyskania wnioskowanego świadczenia. Podkreślił, że zrezygnował z prowadzenia działalności, by mama mogła się podleczyć zarówno fizycznie, jak i psychicznie. Skarżący wyjaśnił, że posiada na utrzymaniu rodzinę, w tym dwoje małoletnich dzieci, dlatego ubiega się o świadczenie pielęgnacyjne, żeby jego rodzina w mniejszym stopniu odczuwała brak finansów w związku z opieką. Jest osobą, na której ciąży obowiązek alimentacyjny. Wydana decyzja jest natomiast krzywdząca zarówno dla niego, jak i jego rodziny. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2019 r. Dz. U. poz. 2325, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na niezasadność skargi. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tj. z 2020 r. Dz. U. poz. 111 ze zm.), który to przepis w ust. 5 pkt 2 lit. a stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje m.in. w sytuacji, jeżeli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. W tym zakresie należy przytoczyć treść art. 17 ust. 1 i ust. 1a powołanej ustawy. Zgodnie z ust. 1 tego artykułu świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Natomiast stosownie do art. 17 ust. 1a ustawy osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki: 1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Istota sporu w rozpatrywanej sprawie sprowadza się obecnie do ustalenia czy świadczenie pielęgnacyjne przewidziane w przepisach ustawy o świadczeniach rodzinnych może być przyznane osobie zobowiązanej do świadczeń alimentacyjnych w dalszej kolejności, w sytuacji gdy małżonek osoby wymagającej opieki nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. W związku z tym wyjaśnić należy, że art. 17 ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych wprowadza przesłanki negatywne po stronie osoby wymagającej opieki, których zaistnienie powoduje wyłączenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wynikającego z art. 17 ust.1 tej ustawy. Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje w sytuacji, jeżeli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności Z literalnego brzmienia przywołanego wyżej unormowania wynika, że zawsze, jeżeli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, a jej małżonek nie ma orzeczonego znacznego stopnia niepełnosprawności, świadczenie pielęgnacyjne nie będzie przysługiwało. Ustawodawca wyszedł z założenia, że w sytuacji zawarcia związku małżeńskiego tworzy się nowa rodzina, która nakłada na małżonków obowiązek wzajemnego wsparcia i pomocy, wyprzedzający obowiązek alimentacyjny krewnych. Zobowiązanie współmałżonka do sprawowania takiej opieki jest konsekwencją istnienia w sferze prawnej związku małżeńskiego, jako szczególnej więzi charakteryzującej się nie tylko elementami emocjonalnymi, ale także elementami natury prawnej. Z przepisu art. 23 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j. z 2020 r. Dz. U. poz. 1359 ze zm.), wynika bowiem, że małżonkowie mają w małżeństwie równe nie tylko prawa, ale także obowiązki, a ponadto są obowiązani do wspólnego pożycia, do wzajemnej pomocy i wierności oraz do współdziałania dla dobra rodziny, którą przez swój związek założyli. Dopóki zatem istnieje związek małżeński, osoby w nim pozostające poddane są przedstawionym wyżej rygorom prawnym właśnie ze względu na istnienie między nimi prawnej więzi małżeństwa. Rygory te nie są bowiem wynikiem jedynie woli małżonków, lecz ich źródłem jest wola ustawodawcy, która stanowi dla obojga małżonków podstawę zgłaszania roszczeń w sferze opiekuńczej. Sprawowana przez skarżącego, ze względu na stan zdrowia matki określony jako lekka niepełnosprawność, w ramach obowiązku alimentacyjnego opieka nad niepełnosprawnym ojcem, nie znosi obowiązków określonych w art. 23 ciążących na matce skarżącego. Inaczej przedstawia się sytuacja, gdy oboje małżonkowie są niepełnosprawni w stopniu znacznym, co rzeczywiście wyklucza dopełnienie przez nich obowiązku wzajemnej opieki z uwagi na stan zdrowia i niedołężność, wówczas dopiero ustawodawca wprowadza wyjątek, kiedy świadczenie pielęgnacyjne może być przyznane podmiotom, o których mowa w art. 17 ust. 1 i 1a ustawy o świadczeniach rodzinnych (por. Anna Kawecka (w:) Ustawa o świadczeniach rodzinnych. Komentarz do art. 17, red. Katarzyna Małysa-Sulińska. LEX 2015). W ocenie Sądu ustawodawca uznał za konieczne, aby ocena, czy osoba uprawniona w pierwszej kolejności nie jest w stanie wypełnić we właściwy sposób obowiązku alimentacyjnego z uwagi na stan zdrowia, rozstrzygana była orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności. Ani organ, ani Sąd nie mają bowiem wiadomości specjalnych, które pozwoliłyby w pełni wyważyć, czy stan zdrowia danej osoby zobowiązanej do alimentacji rzeczywiście uniemożliwia sprawowanie opieki. Rygoryzm spornego przepisu, którego brzmienie jest jednoznaczne w swej treści, odpowiada celom ustawy. W rozpatrywanej sprawie poza sporem pozostaje, że matka skarżącego nie posiada orzeczenia lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o znacznym stopniu niepełnosprawności. Posiada ona orzeczenie z dnia [...] sierpnia 2015 r. o zaliczeniu jej do lekkiego stopnia niepełnosprawności. Z treści tego orzeczenia wynika, że matka skarżącego nie wymaga konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Orzeczenie to nie może być zastąpione lub uzupełnione ani przez oświadczenie matki skarżącego, ani przez zaświadczenie lekarza rodzinnego, z którego wynika jedynie, że matka skarżącego wymaga pomocy osoby drugiej przy dźwiganiu innej osoby (np. męża), ani opinię psychologiczną, ani załączone przez skarżącego przy piśmie z dnia [...] marca 2021 r. dokumenty, w tym w większości zaświadczenia, które wydane zostały już po wydaniu zaskarżonej decyzji. Jak już to zostało wyjaśnione powyżej, Sąd nie ma wiadomości specjalnych, które pozwoliłyby określić na podstawie nadesłanych dokumentów stan zdrowia matki skarżącego i dokonać oceny, czy taki stan zdrowia osoby zobowiązanej do alimentacji rzeczywiście uniemożliwia osobiste sprawowanie opieki. Sąd nie jest również uprawniony do samodzielnego ustalania stopnia niepełnosprawności innego, niż wynika to z dokumentu, jakim jest lekarskie orzeczenie o stopniu niepełnosprawności. Przedstawione przez skarżącego dokumenty nie dają przy tym Sądowi podstaw do uznania, że w rozpatrywanej sprawie zaistniała szczególna sytuacja, w której jest oczywiste, że współmałżonek z przyczyn obiektywnych nie jest w stanie w żaden sposób realizować ciążących na nim obowiązków wobec małżonka. Jeśli w ocenie skarżącego stan matki od czasu wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności pogorszył się znacznie, to właściwą drogą postępowania jest wystąpienie w oparciu o posiadane dokumenty o zmianę orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Uzyskanie przez matkę skarżącego orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności umożliwi mu ponowienie, jako osobie dalszej zobowiązanej do obowiązku alimentacyjnego, wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Uprawnienie do świadczenia pielęgnacyjnego dla krewnych osoby wymagającej opieki przysługuje zatem dopiero wówczas, gdy małżonek osoby wymagającej opieki jest niepełnosprawny w stopniu znacznym, przez co nie jest możliwe wypełnianie przez niego ustawowego obowiązku alimentacyjnego w sposób właściwy dla okoliczności faktycznych sprawy. Podkreślić przy tym należy, że realizacja tego obowiązku może przybrać formę świadczeń osobistych, sprawowania opieki lub też może mieć wymiar finansowy, sfinansowania osoby, która w miejsce małżonka (i w ramach jego obowiązku alimentacyjnego) będzie sprawować opiekę nad niepełnosprawnym współmałżonkiem. Prezentowany pogląd, dotyczący wykładni art. 17 ust. 1, ust. 1a, i ust. 5 pkt 2 lit. a powołanej ustawy, został wyrażony m.in. w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 23 stycznia 2020 r. sygn. akt I OSK 2462/19, 14 grudnia 2018 r. sygn. akt I OSK 3539/18, 20 stycznia 2016 r. sygn. akt I OSK 3283/14, 27 listopada 2014 r. sygn. akt I OSK 1219/13, 6 listopada 2014 r. sygn. akt I OSK 251/14, 20 września 2013 r. sygn. akt I OSK 2623/12 (www.orzeczenia.nsa.gov.pl), który skład orzekający w niniejszej sprawie w całości podziela. Oznacza to, że w rozpatrywanej sprawie brak było podstaw prawnych do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego skarżącemu na niepełnosprawnego ojca, gdy ten pozostaje w związku małżeńskim, a jego żona nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Dopóki więc w sprawie skarżący nie wykaże, że jego matka legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, wskazywany przez skarżącego faktyczny brak możliwości sprawowania opieki nie stanowi wystarczającej podstawy do wyłączenia stosowania art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Raz jeszcze podkreślić należy, że ani oświadczenia matki skarżącego, ani zaświadczenia lekarskie nie mogą zastąpić wskazywanego przez ustawodawcę dokumentu, czyli lekarskiego orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności. W szczególności, że z ich treści nie wynika, aby poza czynnościami wymagającymi siły fizycznej (np. podnoszenie), w których niewątpliwie mogą i powinny pomóc matce jej dzieci lub inne osoby, ani z racji wieku ([...] lata), ani z racji ogólnego stanu zdrowia, matka skarżącego nie byłaby w stanie wykonywać normalnych czynności opiekuńczych wobec swojego współmałżonka. Podsumowując, Sąd stanął na stanowisku, że pozostawanie osoby wymagającej opieki w związku małżeńskim, w sytuacji w kiedy jego małżonek nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, wyklucza co do zasady z kręgu uprawnionych do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego krewnych zobowiązanych do świadczenia alimentacyjnego w dalszej kolejności. W rozpatrywanej sprawie w ocenie Sądu nie wystąpiły szczególne okoliczności, które uzasadniałyby odstąpienie od tej zasady. Zaskarżona zatem do Sądu decyzja odpowiada prawu. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2019 r. Dz. U. poz. 2325 ze zm.) orzekł jak w sentencji. Dodatkowo wyjaśnić należy, że na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374) i zarządzenia Przewodniczącej Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 marca 2021 r., w związku z ogłoszeniem stanu epidemii i związanymi z tym ograniczeniami i wymogami w zakresie podejmowania działań zmierzających do eliminowania nadmiernego stanu zagrożenia dla stanu zdrowia osób uczestniczących w czynnościach sądowych, niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, o czym zawiadomiono strony, umożliwiając im przedstawienie dodatkowych argumentów. Poza brakiem udziału stron w samym posiedzeniu, na którym zapada wyrok, sądowa kontrola nie różni się od kontroli sprawowanej przy rozpoznawaniu spraw na rozprawie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło