I SA/Wa 2859/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie: WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz WSA Tomasz Szmydt (spr.) Protokolant specjalista Joanna Pleszczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2014 r. sprawy ze skargi W. L. o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 146/13 1. wymierza Prezydentowi W grzywnę w wysokości 1000 (jednego tysiąca) złotych; 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W na rzecz W L kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wyrokiem z dnia 22 maja 2013 r. sygn. akt I SAB/Wa 146/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy ze skargi J. G. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość warszawską w pkt. 1 zobowiązał Prezydenta W do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W w rejonie [...] i ul. [...], ozn. jako tabela likwidacyjna wsi [...] nr [...] zwana "[....]" o pow. [...] m² – w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; zaś w pkt. 2. stwierdził, że bezczynność Prezydenta W. w prowadzeniu postępowania nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Powyższy wyrok uprawomocnił się w dniu 5 lipca 2013 r., a prawomocny wyrok wraz z aktami został doręczony Prezydentowi W w dniu 24 lipca 2013 r. Tym samym termin do wykonanie wyroku minął w dniu 24 września 2013 r. Pismem z dnia 25 września 2013 r. J G i W L zawiadomili Prezydenta W o dokonanej cesji praw i roszczeń dotyczących postępowania i uwzględnieniu w postępowaniu zmiany strony postępowania. Pismem z dnia 14 października 2013 r. W L wezwał Prezydenta W do wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2013 r. sygn. akt I SAB/Wa 146/13 poprzez wydanie decyzji w terminie 14 dni od dnia doręczenia pisma pod rygorem złożenia skargi o wymierzenie organowi grzywny z tytułu niewykonania wyroku. W odpowiedzi na wezwanie Prezydent W pismem z dnia 13 listopada 2013 r. poinformował W. L., iż do wydania decyzji merytorycznej w sprawie konieczne jest m.in. wykonanie przez biegłego operatu szacunkowego określającego wysokość odszkodowania oraz zabezpieczenie środków na jego wypłatę. Jednocześnie wskazano, iż nie zakończyły się trwające prace legislacyjne zmierzające do umożliwienia finansowania odszkodowań za grunty objęte działaniem dekretu z Funduszu Reprywatyzacyjnego pozostającego w dyspozycji Ministra Skarbu Państwa. Pismami z dnia 14 listopada 2013 r. Prezydent W. zwrócił się do Archiwum Państwowego o udzielenie informacji na pismo z dnia 25 marca 2013 r. oraz do Wojewody [...] o przesłanie akt lokalizacyjnych. W dniu 5 grudnia 2013 r. do Prezydenta W. wpłynęła odpowiedź z Archiwum Państwowego w W. Pismem z dnia 4 listopada 2013 r. W. L. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2013 r. sygn. akt I SAB/Wa 146/13 wnosząc o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny oraz stwierdzenie, że bezczynność organu miała charakter rażącego naruszenia prawa. W uzasadnieniu wskazał, iż organ pozostaje w bezczynności ponad 50 letniej i do chwili wniesienia skargi nie wykonał przedmiotowego wyroku. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu Prezydent W. wskazał, iż pełnomocnik strony postępowania został powiadomiony o przyczynach nie wydania decyzji w terminie wyznaczonym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zaś w toku prowadzonego postępowania podjęto szereg czynności zmierzających do zgromadzenia pełnego materiały dowodowego w celu wydania prawidłowej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola taka polega m.in. na rozpoznawaniu skarg na niewykonanie wyroku sądu administracyjnego. Stosownie do art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.; dalej: "p.p.s.a") w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania oraz w razie bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z art. 154 § 1 p.p.s.a. wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności lub przewlekle prowadzić postępowanie po wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność. Po drugie zaś, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. Procesowa przesłanka wymierzenia grzywny organowi za niewykonanie wyroku sądu administracyjnego może być spełniona, jeżeli skarżący wezwał właściwy organ po doręczeniu mu prawomocnego orzeczenia sądowego wraz z aktami sprawy. Dopiero bowiem od tej daty zaczyna biec termin do załatwienia sprawy przez organ – co odnosi się tak do terminu określonego w przepisach prawa (np. w art. 35 k.p.a.), jak i wyznaczonego przez sąd w trybie art. 286 § 2 p.p.s.a. (tak J. P. Tarno [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wydanie 2, Warszawa 2006, str. 333-334, teza 7). Podobny pogląd został wyrażony w wyroku NSA z dnia 26 lutego 2008 r. w sprawie o sygn. akt I OSK 1529/07 (LEX nr 453494). W niniejszej sprawie prawomocny z dniem 5 lipca 2013 r. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2013 r. sygn. akt I SAB/Wa 146/13 wraz z aktami został doręczony Prezydentowi W. w dniu 24 lipca 2013. r. Termin do wykonanie wyroku minął w dniu 24 września 2013 r. Skarżący przed złożeniem skargi na niewykonanie ww. wyroku Sądu zwrócili się pismem z dnia 14 października 2013 r. do Prezydenta W. o jego wykonanie. Tym samy zostały spełnione procesowe przesłanki do rozpoznania skargi. Rozpatrywana pod tym względem skarga zasługuje na uwzględnienie. Wyjaśnić należy, że istotą skargi wszczynającej postępowanie w przedmiocie wymierzenia organowi grzywny za bezczynność po wyroku sądu jest żądanie zastosowania przez sąd określonych środków, mających na celu ukaranie organu oraz jego dyscyplinowanie. Zastosowanie grzywny może mieć zatem miejsce, gdy po wyroku uchylającym akt, organ administracji pozostaje w bezczynności lub przewlekle prowadzi postępowanie z przyczyn zależnych od tego organu. Niewykonanie wyroku, o jakim mowa w art. 154 § 1 p.p.s.a., ma miejsce zarówno wtedy, gdy organ nie wykonał orzeczenia w ogóle, jak i wtedy, gdy wprawdzie wykonał orzeczenie, ale z przekroczeniem wyznaczonego terminu (wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2012 r., VII SA/Wa 140/12, Lex nr 1146236). Analizując treść uregulowania zawartego w omawianym przepisie należy zauważyć, że przewidziana w nim możliwość wymierzenia przez sąd grzywny organowi pozostającemu w zwłoce w wykonaniu orzeczenia sądu, nie zakłada w żadnym razie automatyzmu w zastosowaniu przez sąd tej sankcji, jeśli tylko strona - po uprzednim wezwaniu organu do wykonania wyroku - wniesie skargę z żądaniem wymierzenia organowi grzywny, a sąd stwierdzi, że upłynęły ustawowe terminy załatwienia sprawy. Rozpoznając skargę strony opartą na przesłankach określonych w ww. przepisie, sąd administracyjny jest obowiązany wziąć pod uwagę nie tylko fakt niewydania przez organ odpowiedniego aktu bądź dokonania czynności, ale także rozważyć wszelkie okoliczności związane z pozostawaniem przez organ w zwłoce z załatwieniem sprawy. Dokonując oceny okoliczności w niniejszej sprawie należy stwierdzić, iż Prezydent W. nie wykonał wyroku Sądu z dnia 22 maja 2013 r. sygn. akt I SAB/Wa 146/13 i pozostaje w bezczynności w jego wykonaniu. Z akt sprawy wynika bowiem, iż odpis prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi został doręczony Prezydentowi W. w dniu 24 lipca 2013 r. (data prezentaty wpływu do organu – k. 102 akt administracyjnych). Po tym dniu jedyne czynności jakie zostały podjęte, to działania mające na celu wypłatę kosztów postępowania sądowego zasądzonych w tym wyroku (k. 103-107). Również pomimo wpływu do organu pisma strony z dnia 25 września 2013 r. w przedmiocie zmiany strony postępowania w skutek dokonanej cesji praw i roszczeń organ do dnia 14 października 2013 r. nie podjął żadnych czynności w celu wykonania wyroku. Należy zauważyć, iż w niniejszej sprawie nawet odpowiedź Prezydenta W. na wezwanie do wykonania wyroku została sporządzona w dniu 13 listopada 2013 r. (k. 119), a zatem już po wniesieniu skargi w niniejszej sprawie w dniu 4 listopada 2013 r. Pierwsze i w zasadzie jedyne czynności jakie organ podjął po otrzymaniu przedmiotowego wyroku datowane są dopiero na dzień 14 listopada 2013 r. i obejmują wystosowanie pisma do Archiwum Państwowego oraz [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] z wnioskami na odpowiedź na pisma Prezydenta W. z marca 2013 r. (k. 120 i 121 akt sprawy administracyjnej). Jednakże podjęcie tych czynności nastąpiło 51 dni po upływie dwumiesięcznego terminu wynikającego z przedmiotowego wyroku, miesiąc po upływie wezwania do wykonania wyroku oraz 10 dni po wniesieniu skargi w niniejszej sprawie. Należy przy tym zauważyć, iż żadna z podjętych czynności nie odpowiadała swym zakresem przyczynom wskazanym w odpowiedzi na wezwanie skierowane do skarżącego. Jednocześnie pozostawanie przez Prezydenta W. w bezczynności w działaniu pomimo wyraźnego oznaczenia w wyroku Sąd terminu do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. w rejonie [...] i ul. [...], oznaczoną jako tabela likwidacyjna wsi [...] zwana "[...]" o pow. [...] m² prowadzi do stwierdzenia zatem, iż przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z treścią art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywnę za niewykonanie wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność organu wymierza się do wysokości dziesięciokrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie przepisów odrębnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie orzekającym w sprawie wymierzył Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 1.000 (słownie: tysiąc) złotych uznając, iż jest to kara wystarczająca, ale jednocześnie na tyle dolegliwa by organ podjął czynności zmierzające do rozpoznania wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie miał bowiem na względzie, iż wymierzona kara grzywny w niniejszej sprawie nie jest jedyną grzywną jaka w ostatnim czasie została wymierzona Prezydentowi W., z drugiej zaś strony nie jest możliwym wymierzenie minimalnej kary grzywny z uwagi na fakt rażącego naruszenia prawa przez ten organ. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 154 § 1, § 2 i § 6 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielanej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 460).