I SA/Wa 2916/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Łukasz Trochym (spr.), sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Przemysław Żmich, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 listopada 2023 r. sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 12 października 2022 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę. Postanowieniem z 12 października 2022 r., nr KOA4302//Go/22, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie (dalej jako "Kolegium/organ") stwierdziło niedopuszczalność odwołania A.S. (dalej jako "Skarżący") od decyzji Burmistrza G. z 24 września 2021 r., nr OPS/8121/1758/2021 w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego. W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny. Decyzją z 24 września 2021 r., nr OPS/8121/1758/2021, Burmistrz G. odmówił Skarżącemu przyznania zasiłku celowego. Decyzja została doręczona Skarżącemu w dniu 5 października 2021 r. za pośrednictwem platformy ePUAP. W treści pouczenia decyzji, organ I instancji zawarł informację o sposobie i terminie wniesienia odwołania. Pismem z 6 października 2021 r. Skarżący złożył odwołanie od decyzji Burmistrza G. z 24 września 2021 r., nr OPS/8121/1758/2021. Odwołanie zostało skierowane do Kolegium, za pośrednictwem Ośrodka Pomocy Społecznej w G. (dalej jako "OPS"), w formie dokumentu elektronicznego, za pomocą platformy ePUAP. Prezentata wpływu odwołania do OPS wskazuje na dzień 6 października 2021 r. Pismem z 12 października 2021 r. OPS przekazał odwołanie Skarżącego wraz z aktami sprawy do Kolegium celem rozpatrzenia (data wpływu odwołania do Kolegium – 18 października 2021 r.). Kolejnym pismem z 6 października 2021 r. Skarżący złożył odwołanie od decyzji Burmistrza G. z 24 września 2021 r., nr OPS/8121/1758/2021, bezpośrednio do Kolegium za pomocą platformy ePUAP (data wpływu odwołania do Kolegium – 28 września 2022 r.). Decyzją z 3 listopada 2021 r., nr KO A/4148/Op/21, Kolegium, po rozpatrzeniu odwołania Skarżącego od Burmistrza G. z 24 września 2021 r., nr OPS/8121/1758/2021 – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji Kolegium wyjaśniło, że rozpatrzyło odwołanie Skarżącego, które wpłynęło do OPS w dniu 6 października 2021 r. Postanowieniem z 12 października 2022 r., nr KOA4302//Go/22, Kolegium stwierdziło niedopuszczalność odwołania Skarżącego od decyzji Burmistrza G. z 24 września 2021 r., nr OPS/8121/1758/2021 w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że odwołanie Skarżącego jest niedopuszczalne z przyczyn przedmiotowych, ponieważ zostało już rozpatrzone decyzją Kolegium z 3 listopada 2021 r., nr KO A/4148/Op/21. Organ wyjaśnił zatem, że zgodnie z art. 134 k.p.a. stwierdza się w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania, dlatego organ postanowił, przy braku przedmiotu sprawy, stwierdzić niedopuszczalności odwołania Skarżącego. W skardze z 6 listopada 2022 r. od powyższego postanowienia Skarżący podniósł, że przy rozpoznaniu sprawy niewłaściwie oceniono pismo Skarżącego (odwołanie), które zgodnie z jego intencją było załącznikiem do skargi na przewlekłość Kolegium oraz OPS w związku z czym powinno zostać przekazane ministrowi właściwemu do spraw administracji publicznej. Skarżący zarzucił również zaskarżonemu postanowieniu Kolegium błędne uzasadnienie, nieprzekonujące o słuszności podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Skarżący wniósł zatem o unieważnienie/uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie skargi właściwemu organowi administracji publicznej zgodnie z właściwością rzeczową. Skarżący wniósł również o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu oraz zwolnienia od kosztów sądowych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W piśmie z 23 maja 2023 r. pełnomocnik Skarżącego uzupełnił skargę podnosząc zarzuty naruszenia art. 8 § 1, 11, 124 § 2 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez lakoniczne uzasadnienie faktyczne i prawne i tym samym spowodowanie ograniczenia zaufania przez stronę postępowania do organu. Pełnomocnik Skarżącego wniósł zatem o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu, które nie zostały uiszczone w całości lub części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej jako "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, stosownie do art. 119 pkt 3 p.p.s.a. oraz art. 120 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Na tej właśnie podstawie w trybie uproszczonym została rozpoznana skarga wniesiona w niniejszej sprawie. Po analizie akt sprawy Sąd uznał, że skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżone postanowienie, pomimo lakonicznego uzasadnienia, wydane zostało w zgodzie z obowiązującymi przepisami prawa. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie z 12 października 2022 r., nr KOA4302//Go/22, którym Kolegium stwierdziło niedopuszczalność odwołania Skarżącego od decyzji Burmistrza G. z 24 września 2021 r., nr OPS/8121/1758/2021 w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego. Powyższe rozstrzygnięcie Kolegium, wydane na podstawie art. 134 k.p.a., zapadło w postępowaniu przed organem odwoławczym, w którym organ podejmuje czynności mające na celu ustalenie czy odwołanie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione z zachowaniem terminu. Wskazać trzeba, że zaskarżone postanowienie ma charakter wyłącznie procesowy i nie rozstrzyga sprawy merytorycznie. Zaznaczyć należy także, że z art. 134 k.p.a. wynika, że organ odwoławczy powinien najpierw rozstrzygnąć kwestię dopuszczalności odwołania, a następnie dokonać kontroli zachowania terminu do jego wniesienia. Zgodnie natomiast z art. 127 § 1 k.p.a. prawo wniesienia odwołania służy stronie postępowania. Jak wynika z akt sprawy Skarżący wniósł dwukrotnie odwołanie od decyzji Burmistrza G. z 24 września 2021 r., nr OPS/8121/1758/2021 w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego. Pierwszy raz – w dniu 6 października 2021 r. do OPS, który przekazał je następnie do Kolegium (zostało rozpatrzone decyzją Kolegium z 3 listopada 2021 r.). I po raz drugi – w dniu 28 września 2022 r. bezpośrednio do Kolegium. Wyjaśnić należy przy tym, że oba odwołania były tożsame treściowo (oba datowane były na ten sam dzień czyli 6 października 2021 r.) oraz zawierały analogiczną listę załączników, w tym ponaglenia w trybie art. 37 k.p.a. Wobec tego uznać należy, że w istocie Skarżący złożył dwukrotnie to samo odwołanie od tej samej decyzji Burmistrza G. z 24 września 2021 r., nr OPS/8121/1758/2021, z tym że każde z odwołań w innych terminach Abstrahując zupełnie od kwestii złożenia przez Skarżącego drugiego odwołania po upływie prawie roku, tj. w dniu 28 września 2022 r., od chwili doręczenia Skarżącemu decyzji Burmistrza G. z 24 września 2021 r., nr OPS/8121/1758/2021, co miało miejsce 5 października 2021 r., zgodzić się trzeba z Kolegium, które uznało, że w sprawie występował oczywisty brak przedmiotu sprawy stanowiący w świetle art. 134 k.p.a. podstawę do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania. W orzecznictwie i piśmiennictwie utrwalony jest pogląd, że niedopuszczalność odwołania może mieć zarówno charakter przedmiotowy jak i podmiotowy. Do przyczyn niedopuszczalności odwołania o charakterze podmiotowym należy wniesienie środka zaskarżenia przez osobę niemającą do tego legitymacji (np. przez osobę trzecią) bądź przez osobę niemającą zdolności do czynności prawnych. Natomiast do przyczyn niedopuszczalności odwołania o charakterze przedmiotowym należy zaliczyć w szczególności brak przedmiotu zaskarżenia, wyłączenie możliwości wniesienia środka odwoławczego, czy też wyczerpanie przysługujących środków odwoławczych. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie zaistniała ostatnia z wymienionych powyżej sytuacji, czyli wyczerpanie przysługujących środków odwoławczych. W sprawie nie jest bowiem kwestionowane, że wobec decyzji Burmistrza G. z 24 września 2021 r., nr OPS/8121/1758/2021, Skarżący wykorzystał przysługującą mu ścieżkę odwoławczą – wniósł bowiem 6 października 2021 r. odwołanie, które zostało następnie rozpatrzone przez Kolegium decyzją z 3 listopada 2021 r., nr KO A/4148/Op/21. W takiej sytuacji ponownie wniesione 28 września 2022 r. przez Skarżącego odwołanie od decyzji organu I instancji było niedopuszczalne. Wobec powyższego prawidłowo organ, na podstawie art. 134 k.p.a., orzekł o jego niedopuszczalności. W przedmiotowej sprawie owa niedopuszczalność była oczywista i nie wymagająca skomplikowanych zabiegów interpretacyjnych. W tym miejscu zgodzić się wypada ze Skarżącym, że prawidłowo zredagowane, pod względem merytorycznym i prawnym (stosownie do wymogów art. 107 § 3 k.p.a.), uzasadnienie rozstrzygnięcia administracyjnego, w tym przypadku postanowienia (vide: art. 124 § 2 k.p.a.), do których na mocy art. 126 k.p.a. przepisy art. 107 § 2-5 k.p.a. stosuje się odpowiednio, ma podstawowe znaczenie dla stosowania zasady przekonywania, wyrażonej w art. 11 k.p.a. na mocy której organ jest zobowiązany do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. Faktem jest, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia Kolegium jest lakoniczne. Jakkolwiek, zdaniem Sądu, uchybienie przez Kolegium powyżej wskazanym przepisom procedury nie jest uchybieniem noszącym cechę naruszenia prawa w stopniu mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Z kolei, stanowisko zaprezentowane w skardze oraz przez pełnomocnika Skarżącego w piśmie z 23 maja 2023 r. jakoby ponownie wniesione odwołanie w istocie było skargą na przewlekłość organów administracji publicznej stoi w sprzeczności z samą treścią pisma z 6 października 2021 r. zatytułowanego "ODWOŁANIE", oraz z którego jasno wynika, że stanowi ono odwołanie od decyzji Burmistrza G. z 24 września 2021 r., nr OPS/8121/1758/2021. Natomiast ponaglenie w trybie art. 37 k.p.a. datowane również na 6 października 2021 r. stanowi odrębne wystąpienie Skarżącego, załączone jedynie do rzeczonego odwołania. Wobec powyższego Sąd uznał zarzuty skargi w tym zakresie za nieusprawiedliwione. Na marginesie jedynie Sąd wyjaśnia, że ponaglenie Skarżącego podlegać będzie odrębnemu rozpatrzeniu przez właściwy organ. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. Rozpatrzenie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 p.p.s.a.