I SA/Wa 2921/14
WyrokWSA w Warszawie2014-11-14
Skład orzekający: Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze zasadnie uchyliło decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą przyznania zasiłku stałego i umorzyło postępowanie, uznając sprawę za bezprzedmiotową w związku z tym, że skarżący domagał się przyznania renty socjalnej, a nie zasiłku stałego?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze zasadnie uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i umorzyło postępowanie, ponieważ sprawa stała się bezprzedmiotowa. Organ pierwszej instancji wadliwie zakwalifikował żądanie skarżącego jako wniosek o zasiłek stały, podczas gdy skarżący domagał się przyznania renty socjalnej, która jest świadczeniem przyznawanym przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Umorzenie postępowania jest orzeczeniem formalnym, kończącym postępowanie bez merytorycznego rozstrzygnięcia, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy w drodze postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Wójta Gminy odmawiającą A. W. zasiłku stałego dla osoby samotnie gospodarującej i umorzyło postępowanie. Organ odwoławczy uznał, że skarżący domagał się przyznania renty socjalnej, a nie zasiłku stałego, co czyniło postępowanie w sprawie zasiłku stałego bezprzedmiotowym. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, opisując swoje niepełnosprawność i spełnianie warunków do otrzymania renty socjalnej. Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uchyliło decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] nr [...] odmawiającą A. W. zasiłku stałego dla osoby samotnie gospodarującej i umorzyło postępowanie w sprawie.
Zaskarżona decyzja podjęta została w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Decyzją Wójta Gminy [...] z dnia [...] nr [...] odmówiono A. W. zasiłku stałego dla osoby samotnie gospodarującej.
W odwołaniu od tej decyzji A. W. podał , że przysługuje mu renta socjalna okresowa, ponieważ kiedy wykryto u niego chorobę, figurował jako uczeń w zawodowej szkole zawodowej przy zakładzie karnym w [...].
Rozpoznając złożone odwołanie Kolegium wskazało, że organ I instancji bez dodatkowych wyjaśnień wnoszącego, nie miał prawa zakwalifikować jego żądania jako żądania zasiłku stałego, kiedy z jego treści wynikało , iż domaga się przyznania renty socjalnej. Od dnia 1 października 2003 r. właściwym do przyznania i wypłaty renty socjalnej jest właściwa jednostka organizacyjna ZUS. W tej sytuacji Kolegium wskazało, że zasadnym jest umorzenie postępowanie w przedmiocie zasiłku stałego i przekazanie podania A. W. właściwej jednostce ZUS.
Skargę na powyższą decyzję wniósł A. W. W skardze szczegółowo opisał wydane orzeczenia dotyczącego jego niepełnosprawności oraz podał, że spełnia warunki do otrzymania renty socjalnej.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie oraz o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
W dniu 14 października 2014 r. skarżący wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; powoływana dalej jako "p.p.s.a.") sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli jedna ze stron złoży taki wniosek, a żadna z pozostałych stron w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy – taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Przechodząc do oceny zaskarżonej decyzji należy wskazać, że sąd administracyjny wykonuje wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego oraz przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym. Tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa Sąd władny jest wzruszyć zaskarżoną decyzję .Zdaniem sądu taka sytuacja nie ma miejsca w przedmiotowej sprawie.
Zasadnicze znaczenie w rozpatrywanej sprawie ma wyjaśnienie czy organ II instancji zasadnie zastosował w niniejszej sprawie art. 138 §1 pkt 2 kpa tj. uchylił zaskarżoną decyzję Wójta Gminy [...] i umorzył postępowanie w sprawie. Umorzenie to następuje w związku z art. 105 § 1 k.p.a. Stosownie do tegoż przepisu zaś, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Zawarta w powołanym przepisie przesłanka bezprzedmiotowości nie została wprawdzie zdefiniowana przez ustawodawcę, w orzecznictwie sądowym przyjmuje się jednakże, iż występuje ona, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Umorzenie postępowania administracyjnego jest orzeczeniem formalnym, kończącym postępowanie bez merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, nie orzeka zaś - jak zdaje się to rozumieć skarżący- o odmowie przyznania mu renty socjalnej. Przepis art. 105 § 1 k.p.a. nie powinien być interpretowany rozszerzająco, a umorzenie postępowania powinno być traktowane jako środek ostateczny, mający zastosowanie tylko w tych sytuacjach, kiedy nie ma możliwości podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Z taką sytuacją mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie, gdyż żądaniem skarżącego od początku było przyznanie renty socjalnej, a nie jak wadliwie uznał organ I instancji- przyznanie zasiłku stałego dla osoby gospodarującej. Kwestie renty socjalnej reguluje ustawa z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. z 2013 r., poz. 982 ze zm.). W myśl art. 12 ust. 1 powołanej ustawy, decyzję w sprawie renty socjalnej wydaje i świadczenie to wypłaca jednostka organizacyjna Zakładu (ZUS) właściwa ze względu na miejsce zamieszkania lub pobytu osoby ubiegającej się o rentę socjalną. Prawidłowo zatem organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie prowadzone w przedmiocie przyznania skarżącemu zasiłku stałego dla osoby samotnie gospodarującej, w sytuacji braku wniosku o przyznanie tego świadczenia. Prawidłowo również zastosował przepis art. 65 §1 k.p.a., który stanowi, że jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. Po przekazaniu tego wniosku, kwestią renty socjalnej będzie zajmowała się właściwa jednostka organizacyjna Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
Z powyższych względów, skargę jako niezasadną, należało oddalić na podstawie art. 151 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło