I SA/Wa 2933/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.) Sędziowie: WSA Iwona Maciejuk WSA Izabela Ostrowska Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2014 r. sprawy ze skargi H. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2013 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. po rozpatrzeniu odwołania H. G. uchyliło decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] o stwierdzeniu wygaśnięcia z dniem [...] lipca 2013 r., decyzji tego organu z dnia [...] lutego 2010 r., nr [...] o przyznaniu H. G. świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawnym członkiem rodziny J. G. i umorzyło postępowanie przed organem pierwszej instancji. Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Decyzją z dnia [...] lutego 2010 r., nr [....] Prezydent [...] przyznał H. G. prawo do świadczenia w formie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad bratem J. G. w kwocie [...] zł miesięcznie, bezterminowo począwszy od dnia 1 stycznia 2010 r. Następnie Prezydent [...] wszczął z urzędu postępowanie administracyjne. Organ wskazał, że z dniem 1 stycznia 2013 r., weszła w życie ustawa z dnia 7 grudnia 2012 r., o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012 r., poz. 1548) przywoływanej dalej w skrócie jako "ustawa". Ustawa ta w art. 11 ust. 1 stanowiła, że osoba uprawniona do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów dotychczasowych zachowywała prawo do tego świadczenia w dotychczasowej wysokości do dnia 30 czerwca 2013 r., ze względu na spełnienie warunków określonych w przepisach dotychczasowych. Prezydent [...] wskazał również, że w myśl przepisu art. 11 ust. 3 ustawy, decyzje o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wydane na podstawie przepisów dotychczasowych wygasają z mocy prawa po upływie terminu 30 czerwca 2013 r. Mając na uwadze powyższe okoliczności, jak również powołując się przepis art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. organ uznał, że zaistniały podstawy do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z dnia 24 lutego 2010 r. wydanej w przedmiocie przyznania H. G. prawa do świadczenia w formie świadczenia pielęgnacyjnego. W związku z powyższym Prezydent [...] decyzją z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] stwierdził wygaśnięcie z dniem 1 lipca 2013 r., decyzji z dnia [...] lutego 2010 r., nr [...] przyznającej H. G. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad bratem J. G. oraz prawo do składki na ubezpieczenie zdrowotne, przyznaną dla H. G. w związku z uprawnieniem do świadczenia pielęgnacyjnego. Od powyższej decyzji H. G. wniósł odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. kwestionując jej zasadność. W toku postępowania odwoławczego Kolegium wskazało na treść przepisu art. 11 ustawy. Organ zauważył, że powołany przepis w ust. 3 w związku z ust. 1 ustawy przewiduje, że wydane na podstawie przepisów dotychczasowych decyzje o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wygasają z mocy prawa po upływie terminu, o którym mowa w ust. 1, tj. 30 czerwca 2013 r. Organ zauważył, że sformułowanie "wygasają z mocy prawa" oznacza, że wygaśniecie decyzji następuje bezpośrednio na podstawie przepisów prawa (ex lege) bez konieczności podejmowania w tym zakresie jakiejkolwiek decyzji przez organ administracyjny. Tym samym skoro decyzja "wygasa z mocy prawa", to nie prowadzi się w tej sprawie postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga w drodze decyzji administracyjnej. Jedyną więc przesłanką wygaśnięcia wszystkich dotychczas obowiązujących decyzji jest upływ terminu, to jest 30 czerwca 2013 r. co oznacza również, że brak jest w rozpoznawanej sprawie podstaw do wydania decyzji deklaratoryjnej. Skoro zatem przepis art. 11 ust 3 w związku z art. 11 ust. 1 ustawy stanowi lex specialis w stosunku do art. 162 k.p.a., brak jest podstaw do badania wystąpienia w sprawie przesłanek zawartych w art. 162 k.p.a., co uzasadnia uznanie za bezprzedmiotowe postępowanie prowadzone w przedmiocie wydania decyzji o wygaśnięciu decyzji z dnia [...] lutego 2010 r., nr [...]. Mając na uwadze powyższe, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] października 2013 r., nr [...] uchyliło decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] i umorzyło postępowanie prowadzone w pierwszej instancji. Decyzja Kolegium stała się przedmiotem skargi H. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący wniósł o jej uchylenie i dogłębne rozpoznanie sprawy. Wskazał ponadto, że zostało naruszone prawo przy niezachowaniu terminów rozpoznania sprawy, jak również brak jest pouczeń w decyzji Kolegium dla organu pierwszej instancji i wyciągnięcia konsekwencji co do niewłaściwego i należytego stosowania przez niego zapisów prawa. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie wskazując, że nie zachodzą przesłanki do uwzględnienia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – przywoływanej dalej w tekście jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Powyższe oznacza, że Sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Dokonując pod tym kątem oceny zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. Sąd uznał, że nie zawiera ona istotnych uchybień przepisom obowiązującego prawa, wobec czego brak było podstaw prawnych do usunięcia jej z obrotu prawnego. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie czy Kolegium zasadnie uznało, że skoro z woli ustawodawcy wyrażonej w art. 11 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012 r., poz. 1548) – przywoływanej dalej w skrócie jako "ustawa", decyzje o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wydane na podstawie dotychczasowych przepisów wygasają z mocy prawa pod dniu 30 czerwca 2013 r., to wydanie przez Prezydenta [...] w dniu [...] lipca 2013 r., decyzji o wygaśnięciu z dniem [...] lipca 2013 r. wcześniej wydanej decyzji z dnia [...] lutego 2010 r., przyznającej H. G. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad bratem, nastąpiło z naruszeniem art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., co uzasadniało wydanie zaskarżonej decyzji w trybie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że w myśl przepisu art. 11 ustawy, osoby uprawnione do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów dotychczasowych zachowują prawo do tego świadczenia w dotychczasowej wysokości do dnia 30 czerwca 2013 r., jeżeli spełniają warunki określone w przepisach dotychczasowych (ust. 1). W przypadku ustalania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego zgodnie z art. 24 ust. 2 a ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio (ust. 2). Wydane na podstawie przepisów dotychczasowych decyzje o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wygasają z mocy prawa po upływie terminu, o którym mowa w ust. 1 (ust. 3). Wskazać również należy, że w ust. 4 znalazł się zapis, iż organ właściwy w rozumieniu ustawy, o której mowa w art. 1, w terminie 2 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, informuje osoby otrzymujące świadczenie pielęgnacyjne na podstawie przepisów dotychczasowych o wygaśnięciu z mocy prawa decyzji o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i warunkach nabywania prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego i świadczenia pielęgnacyjnego obowiązujących od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. W ocenie składu orzekającego brzmienie powołanego wyżej przepisu nie budzi wątpliwości interpretacyjnych przez co skłania do wniosku, że wydane na podstawie dotychczasowych przepisów decyzje o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wygasają z mocy prawa po dniu 30 czerwca 2013 r. organ administracyjny, który je wydał ma obowiązek poinformowania w terminie 2 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy (w niniejszej sprawie ustawa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2013 r.) osoby otrzymującej świadczenie o wygaśnięciu z mocy prawa decyzji o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i warunkach nabywania prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego i świadczenia pielęgnacyjnego, obowiązujących od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. Jednocześnie wskazać należy, że w przypadku, o którym mowa wyżej, ustawodawca nie przewidział normy prawnej nakazującej wydanie tzw. decyzji wygaszającej. Dokonując analizy dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy Sąd uznał, że Prezydent [...] wykonał obowiązek przewidziany w art. 11 ust. 4 ustawy. Świadczy o tym treść pisma z dnia 19 lutego 2013 r., nr [...] skierowanego do skarżącego H. G., które adresat odebrał w dniu 22 lutego 2013 r. W świetle przywołanych wyżej okoliczności wydanie przez Prezydenta [...] w trybie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. decyzji z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] o wygaśnięciu z dniem 1 lipca 2013 r. własnej decyzji z dnia [...] lutego 2010 r., przyznającej skarżącemu prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, zasadnie zostało ocenione przez Kolegium jako wadliwe. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie, jak prawidłowo oceniło Kolegium, nie zachodziła żadna z przesłanek wymienionych w art. 162 § 1 k.p.a., uzasadniających wydanie przez Prezydenta [...] decyzji z dnia [...] lipca 2013 r. W szczególności za bezpodstawne należy uznać stanowisko organu I instancji stwierdzające, że wygaśniecie decyzji z dnia [...] lutego 2010 r. nakazywał przepis prawa – w tym wypadku art. 11 ust. 3 ustawy. Jak wskazano już wcześniej ustawodawca ex lege (a więc bez konieczności podejmowania stosownej decyzji wygaszającej) zadecydował o pozbawieniu po dniu 30 czerwca 2013 r. mocy prawnej decyzji o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, wydanych na podstawie dotychczasowych przepisów. Skoro więc w obowiązujących przepisach prawa brak jest normy prawnej do wydania przez Prezydenta [...] decyzji z dnia [....] lipca 2013 r., Kolegium prawidłowo uchyliło decyzję organu I instancji i umorzyło postępowanie pierwszej instancji z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Innymi słowy brak było podstaw prawnych do merytorycznego rozpoznania niniejszej sprawy w drodze postępowania administracyjnego. W świetle powyższych rozważań brak jest również podstaw do uznania, że zarzuty podniesione w skardze mogły rzutować na wynik sprawy. Jeszcze raz należy podkreślić, że zaskarżona decyzja Kolegium jest zgodna z prawem i brak jest jakichkolwiek podstaw do jej usunięcia z obrotu prawnego. Organ w sposób dogłębny i spójny uzasadnił swoje stanowisko, jak również wskazał na nieprawidłowości interpretacyjne, zawarte w rozstrzygnięciu Prezydenta [...]. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.