I SA/Wa 298/08

WyrokWSA w Warszawie2008-07-09

Skład orzekający: Daniela Kozłowska, Monika Nowicka, Maria Tarnowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nabycie z mocy prawa przez powiat nieruchomości zajętej pod drogę publiczną z dniem 1 stycznia 1999 r. nastąpiło prawidłowo, jeśli właściciele kwestionują jedynie powierzchnię zajętą pod drogę, a nie fakt jej zajęcia i władania nią przez podmiot publiczny?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nabycie własności nieruchomości z mocy prawa na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. następuje, gdy spełnione są łącznie przesłanki: nieruchomość nie była własnością Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, była zajęta pod drogę publiczną i pozostawała we władaniu tych podmiotów. W sytuacji, gdy właściciele kwestionują jedynie powierzchnię zajętą pod drogę, a nie fakt jej zajęcia i władania nią przez podmiot publiczny, a także gdy wykazali tytuł prawny tylko do części nieruchomości, organy prawidłowo stwierdziły nabycie własności z mocy prawa.
Stan faktyczny
Skarżący K. i E. S. wnieśli skargę na decyzję Ministra Infrastruktury utrzymującą w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nabycie z mocy prawa przez Powiat K. własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną. Skarżący kwestionowali powierzchnię zajętą pod drogę publiczną, domagając się odszkodowania. Organy administracji uznały, że przesłanki nabycia z mocy prawa zostały spełnione, a kwestia ewentualnego zajęcia innych części działek nie należy do niniejszego postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daniela Kozłowska Sędziowie WSA Monika Nowicka WSA Maria Tarnowska (spr.) Protokolant Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2008 r. sprawy ze skargi K. S. i E. S. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia przez powiat nieruchomości zajętej pod drogę publiczną oddala skargę. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania K. i E. małż. S. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] stwierdzającej, że z dniem 1 stycznia 1999 r. nieruchomość gruntowa zajęta pod drogę publiczną, położona w miejscowości B., oznaczona w ewidencji gruntów i budynków (obręb [...]) jako działki: nr [...] o powierzchni [...] ha i nr [...] o powierzchni [...] ha, stała się z mocy prawa własnością Powiatu K. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji Minister Infrastruktury podał, że Wojewoda [...], działając na podstawie art. 73 ust. 1 i 2 pkt 2, ust. 3 i 3a ustawy z dnia 3 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), decyzją z dnia [...] października 2006 r. stwierdził, że z dniem 1 stycznia 1999 r. wyżej opisana nieruchomość gruntowa zajęta pod drogę powiatową obecnie [...] (o przebiegu B. – S.), stała się z mocy prawa własnością Powiatu K. Minister Budownictwa, po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez E. i K. S., decyzją z dnia [...] marca 2007 r. uchylił powyższą decyzję z dnia [...] października 2006 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, a następnie decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. Wojewoda [...] stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Powiat K. prawa własności wymienionych działek nr [...] i nr [...], jako zajętych pod drogę publiczną. Minister Infrastruktury, po rozpatrzeniu odwołania K. i E. małż. S. stwierdził, że zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r., nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Nabycie własności nieruchomości z mocy prawa na podstawie art. 73 ust. 1 nastąpiło zatem, jeżeli w dniu 31 grudnia 1998 r. spełnione zostały łącznie następujące przesłanki: • nieruchomość nie była własnością Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, • nieruchomość była zajęta pod drogę publiczną, • nieruchomość pozostawała we władaniu Skarbu Państwa, bądź jednostek samorządu terytorialnego. Organ odwoławczy wskazał, że art. 73 ust. 1 powołanej ustawy ma charakter wywłaszczeniowy i dotyczy sytuacji, gdy w dniu 31 grudnia 1998 r. prawo własności było uregulowane na rzecz innych podmiotów prawnych niż Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, przy istnieniu publicznego władztwa nad nieruchomością. Stosując ten przepis organ bada wyłącznie spełnienie przesłanek w nim wymienionych, i każda z tych przesłanek winna być udokumentowana. Minister Infrastruktury podał, że z akt sprawy wynika, że działki nr [...] i nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. stanowiły współwłasność K. i E. S. i w dniu 31 grudnia 1998 r. były zajęte pod drogę, która na podstawie rozporządzenia Ministra Komunikacji z dnia 5 maja 1986 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg wojewódzkich w województwach: bialskopodlaskim, chełmskim, kaliskim, konińskim, koszalińskim, leszczyńskim, lubelskim, olsztyńskim, opolskim, słupskim, tarnobrzeskim i zamojskim (Dz. U. Nr 24, poz. 117), została zaliczona do kategorii dróg wojewódzkich jako droga Nr [...] B. – S.. Droga ta nie została wymieniona w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998 r. w sprawie ustalenia wykazu dróg krajowych i wojewódzkich (Dz. U. Nr 160, poz. 1071), a w związku z tym, zgodnie z art. 103 ust. 3 powyższej ustawy z dnia 13 października 1998 r., droga ta stała się drogą powiatową z dniem 1 stycznia 1999 r. Obecnie droga ta oznaczona jest nr [...]. Z ustaleń organu wynika, że przedmiotowe działki w dniu 31 grudnia 1998 r. pozostawały we władaniu publicznoprawnym i nie jest to kwestionowane przez odwołujących się, kwestionowania jest natomiast powierzchnia zajęta pod drogę publiczną, która, zdaniem odwołujących się, powinna być większa. Minister Infrastruktury zauważył, iż postępowaniem prowadzonym przez organ wojewódzki objęto tylko działki nr [...] i [...], bowiem w stosunku do tych działek K. i E. małż. S. wykazali tytuł prawny. Natomiast kwestia, czy pod drogę mogły zostać zajęte również części działek nr [...] i nr [...] nie należy, zdaniem organu, do niniejszego postępowania, gdyż z odpowiednim wnioskiem może wystąpić osoba posiadająca prawa rzeczowe do przedmiotowych działek, natomiast z akt wynika, że K. i E. małż. S. aktem notarialnym z dnia [...] grudnia 1998 r. rep. [...] darowali m. in. działki nr [...] i nr [...] córce – Z. S. Skargę na decyzję Ministra Infrastruktury do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli K. i E. małż. S.; kwestionując zaskarżoną decyzję wnieśli o określenie stanu faktycznego pola, odszkodowanie za używanie ich własności przez 29 lat i poniesione koszty. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zarówno zaskarżona, jak również poprzedzająca decyzja nie naruszają prawa. Sąd podziela stanowisko organu wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a nie podziela zarzutów skargi. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. stwierdzającą, że z dniem 1 stycznia 1999 r. nieruchomość gruntowa zajęta pod drogę publiczną, położona w miejscowości B.i, oznaczona w ewidencji gruntów i budynków jako działki: nr [...] o powierzchni [...] ha i nr [...] o powierzchni [...] ha, stała się z mocy prawa własnością Powiatu K. Zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 z późn. zm.), nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Prawidłowo zatem organ uznał, że nabycie własności nieruchomości z mocy prawa na postawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. następowało, jeżeli spełnione zostały łącznie następujące przesłanki: • nieruchomość nie była własnością Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, • była zajęta pod drogę publiczną, • pozostawała we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego. Z akt sprawy wynika, że przedmiotowe działki w dniu 31 grudnia 1998 r. pozostawały we władaniu publicznoprawnym i nie jest to kwestionowane, skarżący kwestionują natomiast powierzchnię zajętą pod drogę publiczną, która ich zdaniem powinna być większa. Prawidłowo Minister Infrastruktury uznał, że postępowaniem prowadzonym przez organ wojewódzki można było objąć tylko działki nr [...] i [...], ponieważ w stosunku do tych tylko działek K. i E. małż. S. wykazali tytuł prawny. Nie budzi również wątpliwości stanowisko organu, że kwestia, czy pod drogę mogły zostać zajęte również części działek nr [...] i nr [...] nie należy do niniejszego postępowania, gdyż z odpowiednim wnioskiem może wystąpić osoba której przysługuje tytuł prawnorzeczowy do przedmiotowych działek, natomiast z akt sprawy wynika, że skarżący K. i E. małż. S. aktem notarialnym z dnia [...] grudnia 1998 r. rep. [...] darowali córce Z. S. m. in. działki nr [...] i nr [...]. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. ----------------------- 1

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło