I SA/Wa 302/07

WyrokWSA w Warszawie2007-06-06

Skład orzekający: Elżbieta Sobielarska, Anna Łukaszewska-Macioch, Tomasz Wykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo ustaliły wysokość odszkodowania za nieruchomość wydzieloną pod drogę publiczną, uwzględniając przy tym analizę rynku nieruchomości i sporządzony operat szacunkowy?
Ratio decidendi
Organy administracji naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności zasadę dochodzenia prawdy obiektywnej (art. 7 kpa) oraz przepisy dotyczące oceny materiału dowodowego (art. 77 § 1 kpa, art. 138 kpa, art. 107 § 3 kpa). Zastosowany operat szacunkowy był nieobiektywny i niezgodny z przepisami dotyczącymi wyceny nieruchomości, a organ odwoławczy nie dokonał należytej oceny dowodów, w tym drugiego operatu szacunkowego przedstawionego przez stronę.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną. Prezydent W. ustalił odszkodowanie na podstawie operatu szacunkowego. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów kpa i ustawy o gospodarce nieruchomościami, w tym zaniżenie odszkodowania i nieprawidłowe sporządzenie operatu szacunkowego. Sąd uchylił obie decyzje.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W., stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Sędziowie : NSA Anna Łukaszewska-Macioch asesor WSA Tomasz Wykowski Protokolant Małgorzata Kulińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi B. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2006 r., nr [...] w przedmiocie odszkodowania za grunt zajęty pod drogę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] września 2006 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej B. M. kwotę 2800 (dwa tysiące osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r., nr [...] Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania B. M. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] września 2006 r. nr [...] ustalającej odszkodowanie za nieruchomość stanowiącą działkę ew. nr [...] w obrębie [...] o pow. [...] m², wydzieloną pod drogę - ul. [...] w W., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż decyzją organu pierwszej instancji orzeczono o ustaleniu odszkodowania za przedmiotową nieruchomość - przejętą w wyniku podziału pod drogę - położoną przy ul. [...] w W. zgodnie z treścią art. 98 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze zm.), który stanowi, iż za działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne przysługuje odszkodowanie w wysokości uzgodnionej między właścicielem a właściwym organem i jeśli do takiego uzgodnienia nie dojdzie, na wniosek właściciela odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczeniu nieruchomości. W ocenie organu pierwszej instancji operat szacunkowy z dnia [...] lipca 2006 r., poprawiony aneksem z dnia [...] sierpnia 2006 r. został wykonany przez rzeczoznawcę majątkowego zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa, tj. rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 207, poz. 2109) i dlatego należało przyjąć go jako właściwy odnośnie określania wysokości odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. Biorąc powyższe pod uwagę organ podkreślił, że twierdzenie skarżącej, iż wartość działki wydzielonej pod ulicę jest znacznie wyższa, nie ma uzasadnienia, a mając na uwadze fakt, iż sporządzony w sprawie operat szacunkowy nie budzi zastrzeżeń formalnych i merytorycznych, rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji należało uznać za prawidłowe. Na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2006 r., nr [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła B. M., zarzucając jej naruszenie art. 10 § 1 i art. 140 kpa poprzez zaniechanie zapewnienia skarżącej udziału w postępowaniu odwoławczym, a w szczególności uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego, art. 130 ust. 1 i art. 134 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez określenie wartości nieruchomości w sposób nieadekwatny do jej wartości rynkowej, a tym samym zaniżenie należnego skarżącej odszkodowania oraz § 2 ust. 2, § 4, § 5 ust. 1, § 36 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego poprzez bezkrytyczne przyjęcie, iż decyzja organu pierwszej instancji jest zgodna z prawem - wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, iż zaskarżona decyzja narusza obowiązujące przepisy prawa. W ocenie skarżącej Wojewoda [...] rozpatrując sprawę ograniczył się wyłącznie do niezbędnego minimum, a właściwie tylko do wydania decyzji w całości podzielającej stanowisko organu pierwszej instancji. Ponadto organ nie odniósł się do zarzutów podniesionych w odwołaniu ograniczając się do powierzchownego uzasadnienia swojego stanowiska. W ocenie skarżącej operat szacunkowy sporządzony na zlecenie organu pierwszej instancji jest tendencyjny i zaniża w sposób zupełnie nieuzasadniony wartość jej nieruchomości, a ponadto został wykonany z rażącym naruszeniem przepisów powołanego rozporządzenia Rady Ministrów, a w szczególności § 3 ust. 2 stanowiącego, że określenie wartości nieruchomości wynika z analizy rynku nieruchomości, a w szczególności w zakresie uzyskiwanych cen na podstawie zawieranych transakcji. Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zasadnie bowiem skarżący podniósł, że organy zarówno pierwszej jak i drugiej instancji naruszyły przepisy postępowania administracyjnego. Jedną z naczelnych zasad tego postępowania określoną w art. 7 kpa jest zasada dochodzenia prawdy obiektywnej, która nakłada na organy prowadzące postępowanie obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy pod względem faktycznym i prawnym. Zasada ta realizowana jest przez szereg przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, a zwłaszcza przez przepisy o postępowaniu dowodowym. Art. 77 § 1 kpa zobowiązuje organy administracji publicznej do zbadania i rozpatrzenia, w sposób wyczerpujący, całego zebranego w sprawie materiału dowodowego. Organ rozpatrując materiał dowodowy nie może pominąć i ocenić żadnego dowodu. Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, że postępowanie nie zostało przeprowadzone przez organy rzetelnie, a sprawa nie została należycie wyjaśniona. Skarżąca, zarówno w odwołaniu jak i w skardze przedstawiła szereg uwag i wątpliwości odnośnie operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego L. F. z dnia [...] lipca 2006 r. określającego wartość rynkową nieruchomości gruntowej położonej w W. przy ul. [...], działka ewid. nr [...], obręb [...] o pow. [...] m² wydzielonej pod drogę - ul. [...] na kwotę [...] zł. Stanowił on podstawę ustalenia wysokości odszkodowania przez organ pierwszej instancji. Zdaniem skarżącej, powyższy operat szacunkowy jest nieobiektywny i niezgodny z obowiązującymi przepisami - § 3 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania nieruchomości, z którego to przepisu wynika wprost, że określenie wartości rynkowej nieruchomości powinno wynikać z analizy rynku nieruchomości, w szczególności w zakresie uzyskiwanych cen na podstawie transakcji zawieranych w danej okolicy, dokonana metodą porównawczą. Tymczasem z operatu tego wynika, że do wyceny przedmiotowej nieruchomości przyjęto, między innymi nieruchomość położoną w odległości około [...] km od nieruchomości wycenianej, w kierunku J. ([...]) o innej infrastrukturze niż działka wyceniana i znacznie niższej wartości – [...] zł/m², podczas, gdy wartość działek sąsiednich o identycznej infrastrukturze (ul. [...], ul. [...]) wynosi około [...] zł/m². Wpłynęło to, w sposób istotny na wartość działki wycenianej, która spadła do [...] zł/m², dlatego też Sąd uznał ten zarzut skargi za zasadny. Organ w sposób bardzo lakoniczny (właściwie jednozdaniowy) odniósł się do przedłożonego przez skarżącą drugiego operatu szacunkowego z dnia [...] sierpnia 2006 r. sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego B. S., który wycenił przedmiotową nieruchomość na kwotę [...] zł, stwierdzając jedynie, że określa ona wartość nieruchomości z wyprzedzeniem, tj. na dzień [...] sierpnia 2006 r. Zdaniem sądu, nie ma znaczenia w sprawie, ponieważ zarówno decyzja organu pierwszej instancji, jak i organu odwoławczego zostały wydane po dniu [...] sierpnia 2006 r. Natomiast jednozdaniowe odniesienie się do tego dokumentu przez organ nie jest jego oceną, a tylko stwierdzeniem faktu, że taki operat został złożony. Taka ocena dowodu przez organ odwoławczy narusza art. 138 kpa i art. 107 § 3 kpa, zgodnie z którymi uzasadnienie faktyczne decyzji powinno zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Zarzut skargi dotyczący naruszenia przez organ art. 10 § 1 i art. 140 kpa nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ była przeprowadzona w sprawie rozprawa administracyjna, w której czynnie skarżąca uczestniczyła i mogła zapoznać się z całym zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Ponownie rozpoznając sprawę organ powinien w należyty sposób ocenić zebrany w sprawie materiał dowodowy, a zwłaszcza oba operaty szacunkowe ponieważ ocena ta może mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło