I SA/Wa 3057/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-12-12

Skład orzekający: Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, znajdującej się w trudnej sytuacji materialnej, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w sprawie dotyczącej świadczenia pielęgnacyjnego?
Ratio decidendi
Wnioskodawczyni wykazała, że jej trudna sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Zgodnie z przepisami PPSA, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, a osoba fizyczna otrzymuje je w zakresie całkowitym, gdy nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów, lub w częściowym, gdy nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania rodziny. W tej sprawie, mimo trudnej sytuacji materialnej, wnioskodawczyni jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy, co nie wyklucza przyznania pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
Stan faktyczny
U. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie dotyczącej świadczenia pielęgnacyjnego. Skarżąca wraz z mężem i dziećmi znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, utrzymując się z niskich świadczeń. Mąż jest osobą niepełnosprawną, a wnioskodawczyni jest bezrobotna. Rodzina nie posiada oszczędności ani wartościowych przedmiotów.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...].

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku U. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi U. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2013 r., nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...]. U. B., wnioskiem z dnia 16 października 2013 r., złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi U. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2013 r., nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem oraz [...] dzieci. Źródłem utrzymania rodziny są świadczenia otrzymywane z pomocy społecznej, zasiłki rodzinne oraz renta męża wnioskodawczyni wraz z zasiłkiem pielęgnacyjnym w łącznej wysokości około [...] zł miesięcznie. Posiadany majątek to [...] domu o powierzchni [...] m² oraz [...] działki o pow. [...] m², na której stoi dom. Jak wynika ze złożonego oświadczenia wnioskodawczyni jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, jej mąż zaś jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, wymagającą stałej opieki. Skarżąca zaznaczyła, że trojka dzieci jest w wieku szkolnym, natomiast dorosły syn jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Rodzina nie posiada ponadto żadnych oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Sytuacja materialna rodziny jest więc bardzo trudna i skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Wnioskodawczyni oświadczyła ponadto, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawczyni wykazała, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej ją do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Sytuacja majątkowa rodziny jest trudna i z posiadanych środków pieniężnych wnioskodawczyni nie jest w stanie - bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny - ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Jednocześnie wskazać należy, że w sprawie nie orzekano w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem wnioskodawczyni zwolniona jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej (taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło