I SA/Wa 306/17

WyrokWSA w Warszawie2017-03-28

Skład orzekający: Gabriela Nowak, Emilia Lewandowska, Joanna Skiba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku niewykonania przez organ wyroku sądu administracyjnego zobowiązującego do rozpatrzenia wniosku w określonym terminie, sąd powinien wymierzyć organowi grzywnę, a jeśli tak, to w jakiej wysokości i czy bezczynność organu miała charakter rażącego naruszenia prawa?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny jest zobowiązany do wymierzenia grzywny organowi, który pozostaje w bezczynności po uwzględnieniu skargi na bezczynność i nie wykonuje wyroku sądu w wyznaczonym terminie, pod warunkiem uprzedniego pisemnego wezwania organu do wykonania wyroku. Wysokość grzywny powinna być adekwatna do naruszenia, a ocena, czy bezczynność miała charakter rażącego naruszenia prawa, powinna uwzględniać okoliczności sprawy, takie jak stopień skomplikowania spraw czy trudności organu, nawet jeśli nie zwalniają one organu z odpowiedzialności.
Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła skargę na niewykonanie przez Prezydenta miasta wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 23 czerwca 2016 r., który zobowiązywał organ do rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie w terminie dwóch miesięcy od doręczenia prawomocnego wyroku. Wyrok wraz z aktami został doręczony organowi 12 października 2016 r., a termin upływał 12 grudnia 2016 r. Organ nie wykonał wyroku w terminie, tłumacząc się koniecznością sporządzenia operatu szacunkowego i dużą ilością spraw. Strona skarżąca wezwała organ do wykonania wyroku.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi grzywnę w wysokości 500 zł, stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od Prezydenta na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie WSA Emilia Lewandowska (spr.) WSA Joanna Skiba Protokolant referent stażysta Joanna Berbecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2017 r. sprawy ze skargi A. S. i J. Z. na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 czerwca 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 456/16 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz A. S. i J. Z. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. A. S. i J. Z. (dalej: skarżące) w skardze, która do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła 21 lutego 2017 r., wniosły o wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 czerwca 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 456/16 oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wyrokiem tym tut. Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpatrzenia wniosku z dnia [...] marca 1991 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. hip [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy oraz stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Odpis prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy został doręczony Prezydentowi 12 października 2016 r., a więc termin do wykonania wyroku upływał z dniem 12 grudnia 2016 r. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wskazał, że w celu zakończenia postępowania konieczne jest zlecenie sporządzenia operatu szacunkowego, określającego wartość przedmiotowej nieruchomości. Organ podkreślił, że ze względu na bardzo dużą ilość spraw z zakresu odszkodowań nie było możliwe zakończenie postępowania w terminie wskazanym w wyroku z 23 czerwca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z powołanego art. 154 § 1 p.p.s.a. wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 p.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie zaś, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W przedmiotowej sprawie skarżące wezwały organ do wykonania wyroku z dnia 23 czerwca 2016 r. pismem z dnia 30 grudnia 2016 r. Prawomocnym wyrokiem z dnia 23 czerwca 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 456/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta [...] do rozpatrzenia wniosku z dnia [...] marca 1991 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. hip [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy oraz stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Prawomocny wyrok wraz z aktami sprawy został zwrócony organowi 12 października 2016 r. Zatem dwumiesięczny termin do rozpoznania wniosku o odszkodowanie, zakreślony przez Sąd w powołanym wyroku, upłynął z dniem 12 grudnia 2016 r. Nie jest sporne, że do dnia wydania wyroku w niniejszej sprawie Prezydent nie wykonał wyroku Sądu z dnia 23 czerwca 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 456/16 co skutkować musi wymierzeniem temu organowi kary grzywny. Nie ulega więc wątpliwości, że w sprawie spełnione zostały przesłanki uzasadniające zastosowanie art. 154 § 1 p.p.s.a. i wymierzenie organowi grzywny. Stosownie natomiast do art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Przy ocenie działania Prezydenta [...] na uwadze trzeba mieć fakt, iż prawomocny wyrok sądu administracyjnego wiąże organ, także w zakresie terminu wyznaczonego do dokonania określonej czynności. Z punktu widzenia zasady praworządności, która ze swej istoty stanowi o działaniu zgodnym z prawem, nie do zaakceptowania jest sytuacja, w której wyrok Sądu nie jest wykonywany. W realiach niniejszej sprawy Sąd ocenił, iż wystarczająco represyjną, jak też dyscyplinującą, funkcję spełni grzywna w wysokości 500,00 zł (pięćset złotych), która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. i jest adekwatna z punktu widzenia przekroczenia terminu załatwienia sprawy wyznaczonego wyrokiem. W ocenie Sądu, bezczynność organu po wyroku z dnia 23 czerwca 2016 r. nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. Za takim stanowiskiem Sądu przemawia okres przekroczenia wyznaczonego terminu przez Sąd do załatwienia sprawy (ponad trzy miesiące), który nie jest okresem znacznym. Sądowi z urzędu znana jest także ilość spraw prowadzonych przez Prezydenta [...] o odszkodowanie za nieruchomości objęte dekretem z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), ich stopień skomplikowania, wynikający z konieczności czynienia ustaleń stanu faktycznego, mającego miejsce przeszło 60 lat temu, a także trudności Miasta [...] związane z zabezpieczeniem środków finansowych, umożliwiających realizację wszystkich zgłaszanych roszczeń. Okoliczności te oczywiście nie uwalniają organu od odpowiedzialności za niewykonanie prawomocnego orzeczenia sądu, niemniej jednak muszą być uwzględnione przy nakładaniu z tego tytułu sankcji przewidzianych ustawą. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 154 § 1 i 6 p.p.s.a. orzekł jak punkcie 1 sentencji wyroku. Na podstawie art. 154 § 2 p.p.s.a. orzeczono jak w punkcie 2 sentencji wyroku. O kosztach postępowania zawartych w punkcie 3 sentencji wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło