I SA/Wa 309/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-06-23
Skład orzekający: Aneta Żak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym może zostać uwzględniony, gdy skarżący dobrowolnie nie pobiera świadczenia rentowego, do którego jest uprawniony?Ratio decidendi
Dobrowolne niepobieranie świadczenia rentowego, do którego osoba jest uprawniona, stanowi świadomy wybór wpływający na sytuację finansową wnioskodawcy i uniemożliwia uznanie, że znajduje się on w sytuacji ekonomicznej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. W konsekwencji, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym należy oddalić, gdyż wnioskodawca jest w stanie pokryć koszty postępowania.Stan faktyczny
Skarżący M. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmowną w przedmiocie zasiłku celowego. Wnioskodawca wskazał brak dochodów, emerytury, renty oraz zasiłków, prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i nie posiada majątku poza mieszkaniem. Z akt sprawy wynika jednak, że jest uprawniony do świadczenia rentowego z ZUS, którego nie pobiera od 1998 roku z własnej winy.Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Aneta Żak po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.
W związku z wniesieniem skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] grudnia 2014 r. w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego skarżący M. S. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. We wniosku skarżący podał, że nie osiąga żadnych dochodów, nie przysługuje mu emerytura, renta, ani zasiłek z pomocy społecznej. Wnioskodawca wskazał, że jest osobą bezrobotną, prowadzącą jednoosobowe gospodarstwo domowe, która oprócz mieszkania o powierzchni [...] m² nie posiada innego majątku.
Mając powyższe na uwadze należało zważyć, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), dalej: p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), natomiast w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2).
Rozstrzygnięcie o istnieniu uzasadnionych podstaw do uwzględnienia wniosku o prawo pomocy wymaga nie tylko wzięcia pod uwagę oświadczeń wnioskodawcy złożonych w tym wniosku, ale także na okoliczności przez wnioskodawcę nieujawnionych w treści wniosku, a także wynikających z akt sprawy, które można uznać za istotne dla dokonania prawidłowej oceny sytuacji materialnej strony. Należy zatem zauważyć, że aczkolwiek w rozpoznawanym wniosku skarżący wskazuje na brak jakichkolwiek źródeł dochodów, to jednak z akt sprawy wynika, że wnioskodawca jest uprawniony do świadczenia rentowego z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, przy czym renta nie jest przez ubezpieczonego - z przyczyn leżących po jego stronie - pobierana od 1998 r. Łączna kwota zgromadzonego świadczenia za okres od [...] października 1998 r. do [...] lipca 2014 r. wynosi [...] zł (pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] w [...] z dnia [...] lipca 2014 r., k. [...]). Wypłata tych stanowiących własność skarżącego środków, uzależniona jest jedynie od złożenia przez skarżącego wniosku o emeryturę.
W tych okolicznościach należy podzielić stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęte w postanowieniu z 20 stycznia 2015 r., I OZ 12/15, że dobrowolne niepobieranie przez skarżącego świadczenia rentowego jest świadomym wyborem, który bezpośrednio rzutuje jednak na sytuację finansową osoby zwracającej się o przyznanie prawa pomocy. Uniemożliwia bowiem przyjęcie, że strona zwracająca się o przyznanie prawa pomocy znajduje się w sytuacji ekonomicznej, która jest równoważna warunkom przyznania tego prawa wskazanym w art. 246 § 1 p.p.s.a.
Wobec uznania, że wysokość środków pozostających w dyspozycji skarżącego umożliwia mu we własnym zakresie pokrycie kosztów zastępstwa procesowego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Zakresem rozstrzygnięcia referendarza sądowego nie został objęty wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż z uwagi na przedmiot sprawy, która dotyczy decyzji wydanej w postępowaniu w sprawie z zakresu pomocy i opieki społecznej, skarżący zwolniony jest z obowiązku uiszczenia tych kosztów z mocy ustawy (art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło