I SA/Wa 312/07
WyrokWSA w Warszawie2007-08-22
Skład orzekający: Anna Łukaszewska-Macioch, Maria Tarnowska, Przemysław Żmich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego był zobowiązany do wydania zaświadczenia potwierdzającego równoważność stopnia naukowego doktora nauk technicznych uzyskanego w Federacji Rosyjskiej z polskim stopniem doktora habilitowanego, w sytuacji gdy umowy międzynarodowe regulujące tę kwestię utraciły moc obowiązującą?Ratio decidendi
Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego nie był zobowiązany do wydania zaświadczenia o równoważności stopnia naukowego, ponieważ w dacie wydania dokumentu przez skarżącą nie obowiązywały już umowy międzynarodowe, które mogłyby stanowić podstawę prawną do wydania takiego zaświadczenia. Wypowiedzenie umów międzynarodowych uniemożliwiło uznanie stopnia naukowego w drodze zaświadczenia, a postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia ma charakter informacyjny, a nie kształtujący stosunki prawne.Stan faktyczny
Skarżąca M. K. wniosła o wydanie zaświadczenia potwierdzającego równoważność jej stopnia naukowego doktora nauk technicznych uzyskanego w Federacji Rosyjskiej z polskim stopniem doktora habilitowanego. Organy administracji odmówiły wydania zaświadczenia, wskazując na utratę mocy obowiązującej umów międzynarodowych regulujących tę kwestię. Skarżąca zarzuciła organom naruszenie prawa, w tym niezastosowanie przepisów przejściowych rozporządzenia dotyczącego nostryfikacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska-Macioch Sędziowie WSA Maria Tarnowska Asesor WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant Katarzyna Babik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia potwierdzającego równoważność stopnia naukowego oddala skargę.
Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego, po rozpoznaniu wniosku M. K., postanowieniem z dnia [...] lipca 2006 r., nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Ministra Edukacji i Nauki z dnia [...] kwietnia 2006 r., nr [...] o odmowie wydania M. K. zaświadczenia o uznaniu dokumentu o nadaniu stopnia naukowego doktora nauk technicznych wydanego przez Federację Rosyjską za równoważny z dokumentem o nadaniu stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk technicznych wydawanego w Rzeczypospolitej Polskiej.
Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie sprawy.
W dniu 12 stycznia 2006 r. M. K. zwróciła się do Ministra Edukacji i Nauki z wnioskiem o wydanie zaświadczenia stwierdzającego równoważność wydanego w Federacji Rosyjskiej dokumentu o nadaniu stopnia naukowego doktora nauk technicznych z polskim dokumentem o nadaniu stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk technicznych. Wniosek ten podtrzymała pismem z dnia 6 lutego 2006 r.
Minister Edukacji i Nauki postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2006 r. odmówił wydania M. K. zaświadczenia zgodnego z jej żądaniem. W uzasadnieniu organ wskazał, że załączony do wniosku dyplom [...] wydany w dniu [...] października 2005 r. przez Wyższą Komisję Atestacyjną Federacji Rosyjskiej stwierdza nadanie M. K. stopnia naukowego doktora nauk technicznych.
Zgodnie z art. 24 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65, poz. 595), zasady uznawania stopni naukowych nadanych za granicą za równorzędne ze stopniami nadawanymi w Rzeczpospolitej Polskiej określają umowy międzynarodowe. W przypadku braku umów międzynarodowych stopnie naukowe mogą być uznane za równoważne w drodze nostryfikacji.
Minister ustalił, że w zakresie uznawalności wykształcenia w stosunkach z Federacją Rosyjską obowiązywały następujące umowy:
- Konwencja o wzajemnym uznawaniu równoważności dokumentów ukończenia szkół średnich, szkół średnich zawodowych, i szkół wyższych, a także dokumentów o nadawaniu stopni naukowych i tytułów naukowych, sporządzona w Pradze w dniu 7 czerwca 1972 r. (Dz. U. Nr 5 z 1975 r., poz. 28 i 29);
- Porozumienie między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich o równoważności dokumentów o wykształceniu, stopniach i tytułach naukowych, wydawanych w PRL i ZSRR, podpisane w Warszawie dnia 10 maja 1974 r. (Dz. U. Nr 4 z 1975 r. poz. 14 i 15);
- art. 20 umowy między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Federacji Rosyjskiej o współpracy w dziedzinie kultury, nauki i oświaty, sporządzonej w Warszawie w dniu 25 sierpnia 1993 r. (Dz. U. z 1994 r. nr 36 poz. 133).
Na skutek wypowiedzenia przez Rzeczpospolitą Polską Konwencji, sporządzonej w Pradze w dniu 7 czerwca 1972 r., umowa ta utraciła moc obowiązującą w stosunku do Federacji Rosyjskiej w dniu 6 sierpnia 2004 r. Natomiast Porozumienie, podpisane w Warszawie dnia 10 maja 1974 r. utraciło moc obowiązującą w dniu 25 września 2005 r., również na skutek wypowiedzenia przez Rzeczpospolitą Polską.
Zdaniem organu, z przedstawionego wyżej stanu prawnego wynika, że przestało istnieć źródło prawa międzynarodowego, do którego odwołuje się art. 20 umowy z 1993 r. Określono w nim wprawdzie, iż w okresie do zawarcia nowego porozumienia o uznawalności wykształcenia pozostają w mocy analogiczne uzgodnienia, a zwłaszcza porozumienie z dnia 10 maja 1974 r., jednakże artykuł ten nie mógł być brany pod uwagę w przypadku jednostronnego wypowiedzenia przez stronę polską Konwencji praskiej z dnia 7 czerwca 1972 r. oraz Porozumienia z dnia 10 maja 1974 r. Zastosowanie przepisu art. 20 umowy z dnia 25 sierpnia 1993 r. nie było więc możliwe, gdyż norma odsyłająca zawarta w tym przepisie nie znajdowała oparcia w umowie międzynarodowej, do której odsyłała. W ocenie Ministra wskazane wyżej umowy międzynarodowe z 1972 r. i 1974 r. zostały wypowiedziane zgodnie z ustawą z dnia 14 kwietnia 2000 r. o umowach międzynarodowych (Dz. U. Nr 39, poz. 443). Zgodnie z art. 70 Konwencji Wiedeńskiej o Prawie Traktatów, sporządzonej w Wiedniu dnia 23 maja 1969 r. (Dz. U. z 1990 r. Nr 74, poz. 439), następstwem wygaśnięcia traktatu jest zwolnienie stron z obowiązku dalszego jego wykonywania.
Minister Edukacji i Nauki dokonując oceny przedłożonych przez M.K. dokumentów stwierdził, iż dyplom doktora nauk technicznych z dnia [...] października 2005 r. został wydany w dniu, w którym Rzeczypospolita Polska nie była już związana umowami międzynarodowymi z Federacją Rosyjską, określającymi zasady uznawalności wykształcenia. Brak było więc możliwości wydania zaświadczenia o treści żądanej przez wnioskodawcę.
W dniu 19 maja 2006 r. M. K. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wnosząc o zwolnienie jej z nostryfikacji dyplomu wydanego w dniu [...] października 2005 r. W uzasadnieniu podniosła, że w sprawach dotyczących rozwijania badań naukowych i podnoszenia kwalifikacji winna otrzymać pomoc ze strony organów administracji.
Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego postanowieniem z dnia [...] lipca 2006 r. utrzymał w mocy postanowienie Ministra Edukacji i Nauki z dnia [...] kwietnia 2006 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że wnioskodawczyni nie przedstawiła nowych, istotnych argumentów, które mogłyby mieć wpływ na ocenę stanu faktycznego i prawnego sprawy, zarzucając organowi jedynie utrudnianie osiągania kwalifikacji i kontynuowania pracy naukowej. Ustosunkowując się do argumentów wnioskodawczyni, organ stwierdził, iż zgodnie z art. 6 KPA podstawą działania organu administracji publicznej, jest obowiązująca norma prawna, której znaczenie oraz następstwa prawne zostały prawidłowo ustalone. W toku postępowania obowiązkiem organu administracji było stosowanie przepisów prawa, co miało na celu ochronę praworządności. Zdaniem Ministra nie był zasadny zarzut wnioskodawczyni, iż organ utrudnia proces kształcenia obywateli. Przeprowadzone postępowanie wyjaśniające w sprawie skutków wypowiedzenia Konwencji Praskiej przez Biuro Uznawalności Wykształcenia i Wymiany Międzynarodowej jak i Departament Współpracy Międzynarodowej i Integracji Europejskiej Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego miało na celu ustalenie podstawy prawnej i właściwego trybu uznawania dokumentów o wykształceniu. Wypowiedzenie Konwencji z dnia 7 czerwca 1972 r. oraz Porozumienia z dnia 10 maja 1974 r. nie skutkuje niemożnością uznania równoważności stopnia naukowego uzyskanego za granicą, lecz powoduje jedynie zmianę trybu uznawania dokumentów. W przypadku braku umów międzynarodowych, stopnie naukowe mogą być bowiem uznane za równorzędne stopniom naukowym nadawanym w Rzeczypospolitej Polskiej w drodze nostryfikacji.
Minister podkreślił, że nie był uprawniony do zwalniania określonych dokumentów o wykształceniu z procedury nostryfikacji, o co wnosiła M.K. Dokument o wykształceniu uzyskany za granicą musi być poddany procedurze uznania w celu stwierdzenia jego równoważności z odpowiednim dokumentem na terytorium Polski w trybie umowy międzynarodowej lub w trybie przepisów wewnętrznych. Zasada ta dotyczy wszystkich dokumentów potwierdzających nabycie określonego poziomu wykształcenia, uzyskanych za granicą. Wobec tego, że Rzeczpospolita Polska skorzystała z przysługującego jej prawa do wypowiedzenia Konwencji Praskiej z 1972 r. oraz Porozumienia z 1974 r., co nastąpiło z poszanowaniem przepisów regulujących tryb wypowiadania umów międzynarodowych, zawartych w ustawie z dnia 14 kwietnia 2000 r. o umowach międzynarodowych, akty te utraciły moc obowiązującą.
W świetle powyższego Minister podtrzymał swoje stanowisko, co do braku podstawy prawnej dla uznania równoważności stopnia naukowego doktora nauk technicznych Federacji Rosyjskiej z odpowiednim polskim stopniem naukowym na podstawie umowy międzynarodowej.
Na postanowienie Ministra Edukacji i Nauki z dnia [...] lipca 2006 r. M. K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy organowi do ponownego rozpoznania. Skarżąca zarzuciła organowi, że w zaskarżonym postanowieniu nie tylko odmówił wydania wnioskowanego zaświadczenia, lecz również odmówił zwolnienia skarżącej z obowiązku nostryfikacji dyplomu mimo wystąpienia sytuacji, o której mowa w § 9 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 3 czerwca 2005 r. w sprawie nostryfikacji stopni naukowych i stopni w zakresie sztuki uzyskanych za granicą. W uzasadnieniu podniosła, że przewód habilitacyjny wszczęła w 2000 r. na podstawie umowy międzyuczelnianej, trwającej od 2000 r. do 31 grudnia 2005 r., zawartej pomiędzy Politechniką [...] i [...] Uniwersytetem w Federacji Rosyjskiej. W listopadzie 2003 r. przedmiotowa praca została przedstawiona na rozszerzonym seminarium Wydziału Mechanicznego Politechniki [...]. Specjaliści z zakresu materiałoznawstwa, tribologii, fizykochemicznych procesów eksploatacji maszyn wyrazili aprobatę dla przedstawienia tej interdyscyplinarnej pracy jako pracy habilitacyjnej i uzyskania stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk technicznych.
Politechnika nie posiada takich uprawnień. Brak również odpowiedniej rady naukowej w innych uczelniach, ze względu na charakter pracy - na styku różnych dziedzin naukowych i specjalności. W związku z tym, za powiadomieniem i zgodą władz uczelni praca została przedstawiona w [...] Uniwersytecie. Praca ta należy do prac technologicznych, oparta jest na dużej ilości badań eksperymentalnych. Napisanie i opracowanie jej wersji w języku rosyjskim zajęło wiele czasu. Przed obroną Rektor zwrócił się do Biura Uznawalności Wykształcenia i Wymiany Międzynarodowej. W piśmie z dnia 14 listopada 2004 r. skarżąca uzyskała informację o tym, że umowy Federacji Rosyjskiej w interesującym ją zakresie są aktualne. W związku z tym, w dniu 28 kwietnia 2005 r. doszło do obrony pracy w S. (a nie jak podaje Minister - na Ukrainie). Dyplom doktora nauk technicznych Federacji Rosyjskiej otrzymała w Biurze Uznawalności Wykształcenia 12 stycznia 2005 r., z datą wypisaną na dyplomie: [...] października 2005 r. Zdaniem skarżącej zaistniałe zmiany w przepisach prawnych, wynikające z wypowiedzenia umów dotyczących uznawalności stopni naukowych w Federacji Rosyjskiej weszły w życie 25 września 2005 r., jednocześnie obowiązywało rozporządzenie z dnia 3 czerwca 2005 r. w sprawie nostryfikacji dyplomów o nadaniu stopni naukowych za granicą. Jednak w § 9 rozporządzenia przewidziano, że wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie rozporządzenia postępowania nostryfikacyjne prowadzone są zgodnie z dotychczasowymi przepisami. Do dnia wejścia w życie wyżej wymienionych przepisów z Federacją Rosyjską nostryfikacja nie obowiązywała. W związku z tym organ nie mógł żądać nostryfikacji w stosunku do wszczętych i niezakończonych prac. Zdaniem skarżącej, na tej podstawie powinna zostać stwierdzona równoważności dyplomu doktora nauk technicznych Federacji Rosyjskiej z polskim dyplomem doktora habilitowanego nauk technicznych. Stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu jest niezrozumiałe i krzywdzące, ponieważ nie uwzględnia zmian występujących obecnie w przepisach prawnych i wynika z niezastosowania obowiązującej procedury mimo, iż wszczęcie postępowania w sprawie nastąpiło przed zmianą przepisów. Zgodnie z § 9 rozporządzenia Ministra należało więc zastosować poprzedni tryb postępowania. W postanowieniu organ nie uwzględnił takich czynników jak specyfika pracy, charakter i poziom uczelni na której broniłam pracę habilitacyjną, a także faktu, iż wybór tej uczelni poparły i władze Politechniki Radomskiej i Ministerstwo. Poza tym wskazała, że tłumacze przysięgli dopuścili się błędów merytorycznych przy tłumaczeniu dokumentów z języka rosyjskiego na język polski. W Polsce nie istnieje tytuł kandydat nauk technicznych, lecz doktor inżynier, również tytuł doktora nauk technicznych Federacji Rosyjskiej nie stanowi równoważnika doktora nauk w Polsce (jest to stopień naukowy doktora habilitowanego nauk technicznych).
W odpowiedzi na skargę Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego wniósł o jej oddalenie i jednocześnie podtrzymał stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie. Odnosząc się do zarzutów skargi organ wskazał, że skarżąca powołując się na przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 3 czerwca 2005 r. w sprawie nostryfikacji stopni naukowych (...) uzyskanych za granicą, błędnie przyjmuje tożsamość procedury nostryfikacji oraz procedury uznawania równoważności dokumentu na podstawie umowy międzynarodowej. Zarzut skarżącej, iż organ nie zastosował się do treści § 9 rozporządzenia wykonawczego jest bezzasadny, gdyż Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego nie jest organem właściwym do prowadzenia postępowania nostryfikacyjnego, a więc nie jest również organem właściwym do wydawania rozstrzygnięć w przedmiocie zwolnienia z postępowania nostryfikacyjnego. Kwestia uznawalności wykształcenia uzyskanego za granicą nie ma związku formalnoprawnego z faktem istnienia umowy międzyuczelnianej pomiędzy Politechniką [...] i [...] Uniwersytetem w Federacji Rosyjskiej, która umożliwiła skarżącej wszczęcie przewodu habilitacyjnego. Powoływana zaś w treści zaskarżonego postanowienia nazwa państwa Ukraina ma charakter omyłki pisarskiej.
W piśmie z dnia 31 lipca 2007 r. stanowiącym uzupełnienie skargi M.K., ustosunkowując się do zarzutów i stanowiska Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego wyrażonego w odpowiedzi na skargę wyraziła pogląd, że w odpowiedzi Minister uwzględnił jedynie aktualny stan prawny obowiązujący po dniu 25 września 2005 r. (tj. po utracie mocy Porozumienia z 1974 r. Tymczasem sytuacja prawna skarżącej wynika z wcześniejszego okresu, bowiem obrona pracy habilitacyjnej w [...] Uniwersytecie miała miejsce w dniu [...] kwietnia 2005 r., natomiast dyplom nauk technicznych Federacji Rosyjskiej otrzymała w Biurze Uznawalności Wykształcenia. W okresie tym nie miały zastosowania późniejsze przepisy o nostryfikacji, na które to przepisy powołuje się obecnie Minister. Organ nie uwzględnia również w rozstrzygnięciu zaskarżonego postanowienia faktu wcześniejszej współpracy Politechniki [...] z [...] Uniwersytetem, jak również skierowania skarżącej do tej Uczelni do przeprowadzenia badań, prac naukowych i obrony w okresie obowiązywania uchylonych obecnie przepisów. M. K. stwierdziła, że nie miała wpływu na datę wypisania dyplomu, bowiem dokumenty były przekazywane z P. do M. i drogą służbową (dyplomatyczną) do Biura Uznawalności Wykształcenia. Powyższe okoliczności winny być uwzględnione przez Ministerstwo, co nie miało miejsca. Nie uwzględniono również przepisów przejściowych odnoszących się do nowo wprowadzonej nostryfikacji, która nie powinna obowiązywać. Z uwagi na specyficzne okoliczności i kilkudniowe różnice pomiędzy datą wydania dyplomu, a wejściem w życie nowych przepisów w zakresie nostryfikacji istniała możliwość potraktowania niniejszej sprawy jako przypadku określonego w § 9 rozporządzenia wykonawczego. Skarżąca uważa, że zastosowana przez Ministra formalna wykładnia przepisów i odsyłanie jej na drogę nostryfikacji można uznać za wykładnię niewłaściwą (zawężającą) i krzywdzącą, a zatem dokonaną z naruszeniem intencji nowych przepisów. Poza tym skoro Minister uznał, że jest organem niewłaściwym w sprawie o nostryfikację, to wówczas winien przekazać sprawę do organu właściwego, czego nie uczynił.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie jest uzasadniona, ponieważ zaskarżonemu postanowieniu nie można zarzucić naruszenia prawa.
Uznanie stopnia naukowego nadanego za granicą za równoważny ze stopniem naukowym nadawanym w Rzeczypospolitej Polskiej załatwiane jest w formie zaświadczenia.
Zgodnie z art. 217 § 2 pkt 2 KPA zaświadczenie wydaje się, jeżeli osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego.
Stosownie do art. 218 KPA w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające.
Z cytowanych przepisów wynika, że wydanie zaświadczenia wymaga jedynie ustalenia, czy osoba ubiegająca się o wydanie zaświadczenia ma interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego i czy obowiązujący w dacie wydania zaświadczenia stan prawny ma swoje odzwierciedlenie w posiadanej przez organ dokumentacji, z której wynikają fakty, których potwierdzenia żąda osoba ubiegająca się o jego wydanie. Do zaświadczeń nie mają zastosowania przepisy Działu II KPA. Organ wydający zaświadczenie nie prowadzi postępowania dowodowego, lecz potwierdza fakty albo stan prawny, wynikający z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Organ przeprowadza postępowanie wyjaśniające tylko w zakresie koniecznym, który potwierdzi treść, której żąda wnioskodawca. W przypadku odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści organ wydaje postanowienie, które (jako zaskarżalne zażaleniem) powinno zawierać elementy wymienione w art. 124 KPA, w szczególności zawierać rozstrzygnięcie oraz jego faktyczne i prawne uzasadnienie.
Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego wydając zaskarżone postanowienie nie naruszył wskazanych wyżej wymogów określających zasady obowiązujące przy wydawaniu zaświadczeń, a podjęte rozstrzygnięcie uzasadnił należycie i w sposób wyczerpujący.
Organ ustalił, że w dacie wydania zaświadczenia nie obowiązywał przepis prawa, na podstawie którego istniała możliwość uznania stopnia naukowego doktora nauk technicznych wydanego w Federacji Rosyjskiej za równorzędny ze stopniem naukowym doktora habilitowanego wydanym w Rzeczypospolitej Polskiej.
Z danych, jakimi dysponował wynika, że w stosunkach między Rzecząpospolitą Polską, a Federacją Rosyjską, w momencie uzyskania przez skarżącą dyplomu doktora nauk technicznych (14 października 2005 r.), nie obowiązywały już umowy międzynarodowe, które w myśl art. 24 ust. 1 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, mogłyby stanowić podstawę wydania zaświadczenia o równoważności uzyskanego przez skarżącą stopnia naukowego doktora nauk technicznych Federacji Rosyjskiej ze stopniem doktora habilitowanego wydawanym w Rzeczypospolitej Polskiej. Z oświadczenia rządowego z dnia 19 kwietnia 2004 r. (Dz. U. Nr 129, poz. 1355) wynika, że w dniu 6 sierpnia 2004 r. utraciła moc obowiązującą Konwencja, sporządzona w Pradze 7 czerwca 1972 r. Zaś z oświadczenia rządowego z dnia 14 października 2005 r. (Dz. U. z 2006 r. Nr 14, poz. 95) wynika, że 25 września 2005 r. utraciło moc obowiązującą Porozumienie, podpisane w Warszawie 10 maja 1974 r.
Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego prawidłowo zatem przyjął, że po wypowiedzeniu przez Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych określających zasady uznawania ekwiwalentności polskich i zagranicznych stopni naukowych, art. 20 umowy zawartej między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Federacji Rosyjskiej sporządzonej w dniu 25 sierpnia 1993 r. nie mógł stanowić podstawy prawnej do wydania zaświadczeń o treści zgodnej z żądaniem skarżącej. Przepis ten odsyłając do porozumienia z 1974 r. nie przedłużał bowiem obowiązywania traktatów z 1972 r. i 1974 r. Minister w ramach koniecznego postępowania wyjaśniającego uzyskał opinię Biura Uznawalności Wykształcenia i Wymiany Międzynarodowej z dnia 25 listopada 2004 r., nr [...], jednostki właściwej w sprawach opiniowania umów międzynarodowych w zakresie dotyczącym uznawalności wykształcenia i stopni naukowych.
Jakaolwiek interpretacja przytoczonego stanu prawnego w aspekcie żądania skarżącej nie była możliwa w ramach dopuszczonego Kodeksem postępowania administracyjnego zakresu postępowania wyjaśniającego. W ramach tego postępowania Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego nie mógł bowiem merytorycznie rozstrzygać w kwestii równoważności stopni naukowych.
Jak podkreślono na wstępie z natury postępowania uregulowanego w przepisach Działu VII KPA wynikał jedynie obowiązek ustalenia przez kompetentną w tej problematyce jednostkę organizacyjną obowiązującego w tej materii stanu prawnego. Minister zaświadczył w takim wypadku tylko to, co znajdowało się w jego zasobach, bez ich przetwarzania. Organ nie mógł w drodze zaświadczenia wywołać skutków kształtujących stosunki prawne np. poprzez przyznanie skarżącej konkretnego uprawnienia. Postępowanie wyjaśniające o którym mowa w art. 218 § 2 KPA ograniczało się bowiem tylko do potwierdzenia znanego organowi stanu prawnego i służyło wykonaniu obowiązku określonego w art. 218 § 1 KPA, w niezbędnym tylko zakresie. Było to postępowanie na które składały się czynności o charakterze materialnotechnicznym zmierzające do wydania aktu o charakterze informacyjnym (zaświadczenia), a nie aktu o charakterze prawnokształtujacym (decyzji). Jakikolwiek spór w zakresie istnienia podstaw prawnych do uznania równoważności stopni naukowych uniemożliwiałby wydanie przez organ zaświadczenia o treści żądanej przez wnioskodawcę (por. wyrok SN z dnia 2 kwietnia 2003 r., sygn. akt III RN 51/02, OSNP 2004/8/132; wyrok NSA z dnia 21 lipca 2005 r., sygn. akt OSK 1777/04, opubl. Legalis).
Odnosząc się do szczegółowych zarzutów skargi przede wszystkim nie można się zgodzić ze skarżącą, iż w sprawie niniejszej ma zastosowanie § 9 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 3 czerwca 2005 r. w sprawie nostryfikacji stopni naukowych i stopni w zakresie sztuki uzyskanych za granicą. Przepis ten odnosi się wyłącznie do prowadzonych i niezakończonych przed dniem 29 czerwca 2005 r. postępowań nostryfikacyjnych, przewidując ich prowadzenie na podstawie dotychczasowych przepisów obowiązujących w tej mierze, tj. rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 22 lipca 1991 r. w sprawie zasad i trybu nostryfikacji stopni naukowych uzyskanych za granicą (Dz. U. Nr 69, poz. 296). Przepis ten nie dotyczy zatem kwestii uznawalności za równoważne stopni naukowych, ponieważ tę problematykę regulują wyłącznie umowy międzynarodowe, a nie - jak w zakresie nostryfikacji - przepisy prawa wewnętrznego poszczególnych państw. Istotnego znaczenia dla sprawy nie ma również moment wszczęcia przewodu habilitacyjnego oraz czas, w jakim miała miejsce obrona pracy naukowej. Na uprawnienia wynikające z uzyskania stopnia naukowego doktora nauk technicznych można bowiem powoływać się dopiero z chwilą otrzymania stosownego dokumentu potwierdzającego zdobyte kwalifikacje. Na wynik niniejszej sprawy nie mogą też mieć wpływu podnoszone przez skarżącą argumenty o charakterze pozaprawnym, w szczególności złożoność wykonanej pracy i jej wartość naukowa, szczególne warunki w jakich praca została wykonana oraz istniejące pomiędzy [...] Uniwersytetem [...], a Politechniką [...] uzgodnienia w zakresie zasad współpracy międzyuczelnianej w dziedzinie nauki. Organy administracji publicznej obowiązane są do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej na podstawie obowiązującego prawa, tj. Konstytucji RP, umów międzynarodowych i ustaw, a także aktów wykonawczych wydanych na podstawie ustawy oraz aktów prawa miejscowego (art. 87 Konstytucji RP).
Jeżeli natomiast chodzi o wskazywane przez skarżącą okoliczności dotyczące braku informacji o braku podstaw do uznania równoważności dyplomu na podstawie umów międzynarodowych, trzeba stwierdzić, że po złożeniu wniosku z dnia 12 stycznia 2006 r. o uznanie równoważności stopnia naukowego organ poinformował skarżącą o braku możliwości prowadzenia postępowania w tym trybie (pismo z dnia 31 stycznia 2006 r. [...]). Podnoszony zaś przez M. K. zarzut nieprzekazania przez Ministra wniosku o nostryfikację organowi właściwemu mógł mieć znaczenie, ale nie w sprawie niniejszej, lecz w sprawie ze skargi na bezczynność Ministra.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło