I SA/Wa 3146/13

Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Z. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. J. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia odmówić przyznania Z. J. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji, Z. J. skierowała do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu skarżąca wyjaśniła, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem, a źródłem ich utrzymania jest łączny dochód w wysokości [...] zł netto na który składają się emerytura skarżącej w wysokości [...] zł oraz emerytura jej męża w wysokości [...] zł. Skarżąca ujawniła, że posiada majątek w postaci mieszkania o powierzchni [...] m2. Uzasadniając wniosek skarżąca wyjaśniła, że ona i mąż są osobami [...], po poważnych [...]. W związku z tym są zmuszeni do zakupu co miesiąc drogich [...]. Do wniosku strona dołączyła zaświadczenie komisji lekarskiej potwierdzające inwalidztwo [...], i [...], kopię zaświadczenia z ZUS potwierdzającego wysokość emerytur małżonków, kopię przekazu do Spółdzielni Mieszkaniowej w B. potwierdzającej, iż czynsz za mieszkanie wynosi [...] zł, kopię rozliczenia za energię [...] za okres od [...] czerwca 2013 r. do dnia [...] grudnia 2013 r. na kwotę [...] zł, kopię rozliczenia za [...] za okres [...] grudnia 2013 r., do dnia [...] stycznia 2014 r., na kwotę [...] zł. Ponadto strona dołączyła oświadczenie z którego wynika, że ponosi wydatki na zakup [...] w wysokości [...] zł (k- 34). Rozpoznając wniosek na wstępie należy zauważyć, że prawo pomocy stosownie do treści art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 ustawy). Odnosząc powyższe kryteria do niniejszej sprawy referendarz sądowy rozpoznający wniosek uznał, że brak jest podstaw do jego uwzględnienia. Na wstępie należy zauważyć, że do kosztów sądowych zalicza się opłaty sądowe (w tym wpis i opłaty kancelaryjne) oraz zwrot wydatków (art. 211 powołanej ustawy). Nie ulega wątpliwości, iż na obecnym etapie postępowania sądowego konieczne będzie uiszczenie przez skarżącą wpisu od skargi, którego wysokość wyniesie z uwagi na charakter rozstrzygnięcia wynosi 200 zł (k- 10). Natomiast wysokość innych kosztów sądowych, np. opłat kancelaryjnych (m. in. opłat za wydanie kopii, czy odpisu dokumentu z akt sprawy – odpowiednio 2 lub 10 zł za każdą stronę dokumentu, opłaty za sporządzenie uzasadnienia wyroku -100 zł), czy wydatków (np. kosztów dojazdu do Sądu) nie jest obecnie znana, ponieważ zależna będzie od przebiegu sprawy. Jednak podkreślić należy, spośród wszystkich kosztów sądowych wpis od skargi jest najwyższy. Podkreślenia wymaga również to, że konieczność opłacenia pozostałych koszów sądowych powstanie być może w przyszłości na dalszym etapie postępowania sądowego, jak również obowiązek ich uiszczenia będzie rozłożony w czasie. Wskazać również należy, że przy rozpoznawaniu wniosków o prawo pomocy przyjmuje się, że powinno on być skierowane w pierwszej kolejności do osób, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji majątkowej. Dokonując pod tym kątem sytuacji skarżącej należy stwierdzić, że brak jest podstaw do przyjęcia, że jej sytuacja majątkowa jest bardzo trudna. Nie ulega wątpliwości, że Z. J. i jej mąż mają zapewnione potrzeby bytowe. Skoro jak wynika z oświadczenia wnioskodawczyni i jej mąż uzyskują co miesiąc łączny dochód w wysokości [...] zł netto to nie można obiektywnie stwierdzić, że z kwoty tej (nawet przy uwzględnieniu wydatków związanych z codziennym utrzymaniem, zakupem [...] i wydatkami na [...]) wnioskodawczyni nie jest w stanie opłacić kosztów sądowych z których najwyższa kwota to 200 zł. Jak wskazano już wcześniej kwota wpisu jest najwyższa spośród kosztów, pozostałe opłaty są nie tylko zdecydowanie niższe, ale również rozłożone w czasie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowego. Powyższe uzasadnia odmowę zwolnienia Z. J. z kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji