I SA/Wa 315/08

PostanowienieWSA w Warszawie2009-04-08

Skład orzekający: Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, uznając, że wnioskodawca nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Posiadanie emerytury oraz gospodarstwa rolnego, mimo deklarowanego braku dochodów z niego, pozwala na pozyskanie środków na koszty sądowe, np. poprzez zabezpieczenie pożyczki lub kredytu. Ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów spoczywa na wnioskodawcy.
Stan faktyczny
A. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na zamiar wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku WSA oddalającego skargi jego i J. K. na decyzję Ministra Infrastruktury w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości. Wnioskodawca podał, że utrzymuje się z emerytury, prowadzi niewielkie gospodarstwo rolne, które nie przynosi dochodów, a jego stan zdrowia utrudnia pracę. Posiada dom z 1949 r., nie ma oszczędności ani przedmiotów wartościowych.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania A. K. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. K.i A. K. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] grudnia 2007 r., nr [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości i odszkodowania postanawia odmówić przyznania A. K. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskiem z dnia 28 marca 2009 r. A. K.wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych wskazując na zamiar wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 grudnia 2008 r. sygn. akt I SA/Wa 315/08 oddalającego skargi J. K. i A. K. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości i odszkodowania. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że ma [...] lat i utrzymuje się z emerytury w kwocie [...] złotych netto. Prowadzi również gospodarstwo rolne o pow. [...] ha, które nie przynosi dochodów "bo jest małe", a stan jego zdrowia nie pozwala na normalne prowadzenie gospodarstwa. Skarżący jest właścicielem, wybudowanego w 1949 r. drewnianego domu o pow. [...] m2. Nie posiada żadnych przedmiotów wartościowych ani oszczędności. Nie zatrudnia i nie pozostaje w innym w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. Mając powyższe na uwadze stwierdzono co następuje. W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie A. K. wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, a więc w zakresie częściowym w rozumieniu art. 245 § 3 powołanej ustawy. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania sądowego spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. To wnioskodawca jako osoba zainteresowana winien wykazać zasadność złożonego wniosku oraz spełnienie ustawowych przesłanek. W badanej sprawie A. K. nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez ryzyka wystąpienia uszczerbku swojego utrzymania, - co uzasadniałoby przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Przeciwnie w przedstawionym stanie faktycznym dotyczącym jego sytuacji materialnej nie można stwierdzić, by poniesienie kosztów sądowych, obejmujących na obecnym etapie postępowania wpis od skargi kasacyjnej wynoszący 100 złotych, leżało poza zakresem jego możliwości finansowych. Skarżący posiada stałe i regularne źródło dochodów w postaci emerytury w kwocie [...] złotych netto. Posiada on również niewielkie gospodarstwo rolne ([...] ha), które wprawdzie -jak twierdzi skarżący - obecnie nie przynosi dochodów, niemniej posiadając tą nieruchomość jest on w stanie, dzięki własnej zapobiegliwości pozyskać dodatkowe środki finansowe niezbędne dla prowadzenia procesu, np. poprzez wykorzystanie nieruchomości jako zabezpieczenie pożyczki, bądź kredytu. Podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy przewidziana ww. przepisami stanowi pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w swoich koniecznych kosztach utrzymania. Ubiegający się o taką pomoc powinien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych swoich kosztów utrzymania. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. Przy czym to skarżący musi wykazać brak możliwości zabezpieczenia środków niezbędnych do prowadzenia procesu przez własne oszczędności. Takiego barku możliwości skarżący nie wykazał, ograniczając się jedynie do ogólnego wskazania na uzyskiwane dochody. W tej sytuacji, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło